రాత - గీత

రాముడు- స్ఫూర్తి- మాతృ హృదయం

2012-01-29T04:13:00.000-08:00

శ్రీ కృష్ణ జననం కథ చదువుకుంటున్నప్పుడు దేవకీ దేవికి సప్తమ గర్భంగా జన్మించిన బలరాముణ్ణి యోగమాయ గోకులానికి చేర్చింది, ఆ తరువాత కృష్ణుడు పుట్టడం, కావలి వాళ్ళందరూ నిద్రపోతూంటే వసుదేవుడు బుట్టలో పెట్టి తీసుకెళ్ళడం, యమున దారినివ్వటం, ఆదిశేషుడు గొడుగుపట్టడం వంటివి చదువుతున్నప్పుడు యోగమాయ అక్కడ పుట్టడమేంటి, మహా విష్ణువు ఇక్కడ పుట్టడమేంటి, వసుదేవుడు అంత రిస్కు చేసి అక్కడి పిల్లనిక్కడ, ఇక్కడి పిల్లవాణ్ణి అక్కడ మార్చడం ఏమిటి? యమున దారినివ్వడమేమిటి? ఎంచక్కా బలరాముడిలా ఆ పుట్టేదేదో అక్కడే పుట్టెయ్యచ్చు కదా, అంతగా అయితే దేవకికీ వసుదేవుడికీ కనిపించి అన్నయ్యలాగానే నేనూ గోకులంలో పుట్టి పెరిగి వస్తాను అని చెప్పవచ్చుకదా అని ఒక ప్రశ్న పుట్టింది (ఊహే కావచ్చుగాక). దాన్లోంచి పుట్టిన సమాధానమే ఇది...

ఎట్టి తపముజేసె నేమొకో కౌసల్య
బాలరాముడాడి బాడువేళ
కాంచె గలిగె నమ్మ ! కైకమ్మ, సౌమిత్రి
తల్లి జూచె నిన్ను దనివి దీర

అదితి పొందగలిగె ననసూయకున్ దక్కె
నమ్మదనములోని కమ్మదనము
నిన్ను గన్నవారు నిను గన్నవారలున్
పొందు భాగ్యమేమనందు నేను?

పాము బొందగలిగె పక్షిరాజుకు దక్కె
నమ్మ వంటి భాగ్యమంబుజాక్ష
నిన్ను నెత్తుకొనగ నెట్టి పుణ్యము చేయ
వలెను దెలుపుమిందు వదన, నేడు !!

ముద్దులొలుకు లేత ముంగురుల్ వర్ణింప
దరమె? బ్రహ్మ నారదాదులకును
అరుదుగాదె జూడ నరచేతి గుప్పెట్లు
మూసి యుంచు లీల మోహనాంగ?

ఆవలించువేళ నాశ్చర్యమనిపించు
బోసినగవు మనసు దోచి నట్లు
కనులు ముసికొనియు కన్నతల్లిని తడుం
గొనెడి శిశువు నెత్తుకొన దలంతు

నీదు చిట్టి కనులు, నీ చిన్ని పాదాలు
ముగ్ధ మైన నీదు మోము గంటి
నిన్ను కోరుకుంటి నిన్నెత్తుకోదలచి
ఎదురు జూచి, వేచి వెదురు నైతి

ఒడిని జేర్చుకొనిన నుప్పుంగు మనసంత
క్రొత్త పుంత లందు కొనునుగాని
తీయనైన కోర్కె తీరదాయెను ! ఇల్లు
గుల్ల యైన గుల్ల పుల్ల నేను

పత్ర పుష్పములను ఫల తోయములనేమి
ఇవ్వలేను తల్లి నవ్వలేను
వింతగోర్కె యనుచు విదిలించి పోవద్దు
బుట్ట మనసు నొడిసి బట్ట వయ్య

యనుచు విన్నపముల నర్పించె శ్రీరామ
విభుని జేరి నొక్క వెదురు బుట్ట
దాని కోర్కె దీర్ప ద్వాపరమ్మున స్వామి
బుట్టగానె వెదురు బుట్టనెక్కె

అడ్డేది వాని లీలకు?
గొడ్డూ గోదముల కడకు గోకులమునకున్
బొడ్డూడని బిడ్డడు జనె
నడ్డంబడి యమునదాటె నాశ్చర్యముగా !!

యోగమాయ గూడి యుక్తితో బలరాము
నంపె వ్రజకు తాను నట్లె బోవ
గలిగి గూడ నెక్కె గంపనొక్కటి జూడ
బుట్ట భాగ్యమింక బొగడ దరమె?

నవవిధ భక్తి - Pictorial representation

2012-01-26T13:11:00.000-08:00

Please find the pictorial representation of Bhaagavata Murthi who demonstrated each aspect of Nine-Fold Devotion (నవవిధ భక్తి)

This was drawn in 2004 as part of Sphurthi- a 2 day Summer Camp for the children of age 7-14. The children were explained each bhakti with the help of story related to the great ones, who stood as the role model, demonstrating that particular aspect of Devotion and importantly what does it means now for us to practice in day-to-day life ...

(1)శ్రవణం --> ఆదిశేషుడు,
(2) కీర్తనం --> అన్నమాచార్యుడు,
(3) విష్ణోః స్మరణం --> నారదుడు,
(4) పాద సేవనం --> హనుమంతుడు,
(5) అర్చనం --> సుదాముడు (కుచేలుడు),
(6) వందనం --> గరుత్మంతుడు,
(7) దాస్యం --> లక్ష్మణుడు,
(8) సఖ్యం --> మైత్రేయుడు,
(9) ఆత్మ నివేదనం --> గోపికలు.

ముక్కోటి ఏకాదశి శుభాకాంక్షలు

2012-01-04T19:33:00.000-08:00

మఱ్ఱియాకు పైన మఱులు గొల్పుచు గాలి

వ్రేలు చప్పరింతువేల ? దల్లి
గర్భమందు నీదు గాల్జేతులాడించు
వేళ నొచ్చె నేమో వ్రేలు, గనగ

నీటిమీద దేలు నీకెట్లు దినిపింతు
బువ్వ యనుచు నడుగ నవ్వ సాగె
చీకగానె వ్రేలు నాకలంతయు దీరె
గంగ ఊరెనేమో కాలి నుండి

అన్నమయ్య మిమ్ము నట్లేల కీర్తించె
చిలిపి ఊహ గలుగ దెలిసె నాకు
ఎంగిలయ్యెననుచు నెంచెనేమొకొ బ్రహ్మ
కడుగ సాగె పాద కమలములను

అట్టి పాదయుగ్మమర్చించుకోనిమ్ము
ముక్తి గిక్తి వలదు మోహనాంగ
నీదు పాదయుగళి నిత్యమ్ము సేవించు
వరమునిమ్ము మార్గ శిరమునందు !!

అందరికీ ముక్కోటి ఏకాదశి శుభాకాంక్షలు
(బొమ్మలు అంతర్జాలం లో సేకరించినవి)

రాముడు- స్ఫూర్తి - గ్రహణం

2011-10-29T07:12:00.000-07:00

కార్తీక మాసం ఆరంభమయ్యింది, శనివారం కదా అని మా అబ్బాయితో కూర్చుని న్యాసం చేస్తూంటే " వక్త్రే సరస్వతీ తిష్టతు, నయనయోశ్చంద్రా దిత్యౌ తిష్ఠేతాం, సర్వతో వాయుస్థిష్ఠతు" అని వినగానే వాడడిగాడు అంటే ఏమిటి నాన్నా అని (ఆ పేర్లు వాడికి కొంచం పరిచయమున్నవి అవడం తో). సరస్వతీదేవి నాలుక పైన, సూర్య చంద్రులు రెండు కళ్ళలోనూ, వాయువు అంతటా ఉన్నాడని అర్థం నాన్నా అన్నా...(వాడెక్కడ శివుడి తలమీద చంద్రుడుంటాడు కదా మళ్ళీ కళ్ళల్లో ఉండడమేమిటి అని అడిగేలోపు ఇంకేదో విషయం పైకి ధ్యాస మరల్చేశాను).

ఆ తర్వాత అదే విషయమై ఆలోచించటం మొదలెడితే ఒక ఊహ తట్టింది...

రవి యొక కంట వెల్గులిడు రాతిరి ఱేడు మరొక్క కంట నీ
భువి పయి వెల్గులీనునని పుత్రునకున్ వివరించువేళ చ
క్షువులను గీటి ఆడెనొ రఘూత్తముడున్ తన తండ్రి తోడ శై
శవమున! నాటి నుండి రవి చంద్రులకున్ గ్రహణమ్ము లొచ్చెరో !!

స్ఫుర్తి:
(1) నాగమురళి గారి ఆకాశంలో ఆంబోతు, కామేశ్వరరావుగారి దీపావళి చందమామ చదువగా ఊహలటువైపు సాగటం..
(2) మా అబ్బాయికొచ్చినట్టే సందేహాలు రాముడికీ వచ్చి ఉంటాయి, వాళ్ళ నాన్న ఒడిలో కూర్చుని ఆటలాడేటప్పుడు (అసలే ఆయనగారికా అబ్బాయంటే బహు గారాబమాయె) వాళ్ళ నాన్ని అడిగి ఉంటే ఆయన ఏమని సమాధనం చెప్పేవారో కదా అని కలిగిన ఆలోచన. కుడి కన్నుగీటగా సూర్య గ్రహణమూ, ఎడమ కన్నుగీటగా చంద్ర గ్రహణమూ అయ్యాయేమో...

మనసైనవాడు కన్నుగీటితే లభించే "కిక్కు" ను వర్ణించటం అలవిగాదు. అందులోనూ పసిపిల్లల బోసి నవ్వులు, కంటి చూపులూ.. అబ్బో మరింత ముద్దొస్తున్నట్టుంటాయి. ఆ కొంటె కనుచూపుతోనే కద బాలకృష్ణుడు కూడా గోపికలందరి మనసునూ కొల్లగొట్టింది..

కావాలంటే సంపూర్ణ సూర్య గ్రహణమప్పుడు కనిపించే గోల్డెన్ రింగు ను చూడండి...

కాటుక కంటి నీరు...

2011-10-18T21:54:00.000-07:00

బ్లాగ్మిత్రులు కామేశ్వరరావు గారు "తెలుగు పద్యం" లో ఇటీవలి కాలంలో సాహిత్యావలోకనం చేస్తూండగా తనకెదురైన ఒకానొక సంఘటనకి కలత చెంది ఒక చిన్నటపా పెట్టగా దానిలో చర్చ "కాటుక కంటి నీరు" పద్యం మీదకి వెళ్ళడం (అది పోతన గారి రచనా కాదా అనే విషయంలో), నాణేనికి రెండువైపులా సమమైన వాదన ఉండడంతో ఆ చర్చని అంతటితో సమాప్తి చేద్దామన్న ఒడంబడికకి రావటం జరిగింది. ఐతే అదేవిషయమై నిన్ననే ఇంకొక వివరణ చదవటం చేత దానిని అక్కడే చర్చించి మాట తప్పటం కన్నా ఇంకొక టపాగా ప్రకటించవచ్చనే ఉద్దేశంతో ఈ టపా...

ఆసక్తి కలవారు ఇక్కడ ఆ టపా చర్చను చదువవచ్చు.

"కాటుక కంటి నీరు" చాటువుకు ప్రస్తావన శ్రీనాథ కవి సార్వభౌముడు రాజులకు కృతినిచ్చి, ధన సంపాదన చేసి దారిద్ర్యము బాపుకొనమని పోతనకు ప్రబోధము చేసినట్లూ, అప్పుడు ప్రత్యుత్తరముగా పోతన భారతీ దేవితో పలికిన పద్యంగా ఈ పద్యరాజం ప్రశస్తమయ్యింది.

ఐతే నిడదవోలు వేంకటరావుగారు "పోతన" అనే గ్రంథం లో ఈ క్రింది విధంగా వివరణనిచ్చారు
"ఇందు పేర్కొనిన మువ్వురూ (కర్ణాట, కిరాట, కీచకులు) శ్రీనాథునికి సంబంధించినవారే !

కర్ణాట రాజు:- శ్రీనాథుడు కర్ణాట రాజగు ప్రౌఢదేవరాయల ఆస్థానమున, ముత్యాలశాలలో కనకాభిషేక మహా సత్కారమును గాంచినవాడు - కర్ణాట క్షితినాథ మౌక్తిక సభాగారాంతరాకల్పిత స్వర్ణ స్నాన జగత్ప్రసిధ్ద కవిరాట్టు" నని చెప్పుకున్నాడు

కిరాటులు:- కిరాటులనగా వైశ్యులు. శ్రీనాథుడు తన హర విలాస ప్రబంధమును, కాంచీ పురవాసి యగు అవచి దేవయ సెట్టి పుత్రుడగు తిప్పయ శెట్టికి గృతినిచ్చియున్నాడు. చిఱు తొండనంబి ని వర్ణిస్తూ శ్రీనాథుడు "కోటికిన్ పడగనెత్తిన నక్కిరాట వంశ కిరీటాలంకారంబు. 2-34" అని చెప్పి యున్నాడు

కీచకులు:- ఈ పదము వలన శ్రీనాథుడు చెప్పిన పల్నాటి వీర యుధ్ధ కథ సూచితమైనది. పల్నాటి వీరచరిత్ర ప్రశస్త దేశికృతియైనను హీనజాతి వారి కోరిక పైన రచించినదే కదా.

శ్రీనాథుడీవిధముగా మువ్వురవలన వారికి కృతులనిచ్చి గాని, కవితా సమ్మాన రూపమున గాని ధనమునార్జించినట్లుగా, త్రిశుధ్ధిగా తానట్టి పనులు చేయనని భారతి దేవితో విన్నవించాడు"

ఈ పద్యం చాటువు కనుక, అప్పటి దేశకాల రీతులు, జరిగి ఉండవచ్చునన్న కథాంశమూ నిజమే అయితే, ఈ వివరణ దానికి ఊతమిచ్చేదే కనుక అయినట్టైతే అది పోతన రచన కాకపోయుండవచ్చన్నది నా అభిమతం
శారదా పుత్రుడు, బ్రహ్మ దత్త వరప్రసాదుడైన శ్రీనాథుణ్ణి పరోక్షం గా నిరశిస్తూ వాగ్ఞియమాన్ని పాటించే భాగవతోత్తముడైన పోతన పలికి ఉండడన్నది నా భావానికి హేతువు.

రామాయణ కల్పవృక్షం అర్థం కావాలంటే ఏమేమి కావాలి?

2011-09-12T11:49:00.000-07:00

"రామాయణ కల్పవృక్షానికి జ్ఞానపీఠం దక్కిందంటే అది ఒక మహాద్భుత రచన అయిఉండాలి. కనుక అది మనం కూదా చదవాలి" అన్న ఆలోచన తో మొదలయ్యింది ప్రస్థానం. పుస్తకం కొనుక్కుని చదివితే అర్థం అవదా అని ఒకప్పుడనిపించేది. తీరా కొనడానికి ప్రయత్నించేసరికి తెలిసింది అది పుస్తకం కాదని పుస్తకాలు అని. కొంపదీసి తక్కువ అంచనా వేశామా ఏమిటి అనిపించింది.

అదృష్టం కొద్దీ కొన్నేళ్ళు బజార్లో ఆపుస్తకాలు దొరక్కపోవటం వల్ల (లేదా ఎక్కడదొరుకుతాయో నేను సరిగ్గా తెలుసుకోకపోవటం వల్ల) కొంచం సమయాభావం అవ్వటం, ఆలోపు అక్కడక్కడ వ్యాసాల్లో, రచనల్లో రామాయణ కల్పవృక్ష ప్రస్తావన రావటం, నా అజ్ఞానం కొద్దిగా తగ్గి, ఆ కావ్యం పట్ల కించిత్ గౌరవ భావం పెరగటం, శ్రధ్ధ కలిగిన తర్వాత వెదకగా కోటీ లో ఒకానొక షాపులో బాలకాండం ఒక్కటీ దొరికిటం తో మలి అడుగు పడింది అనుకున్నా.

తీరా పుస్తకం కొన్నాకా నా పరిస్థితి "అనుకున్నదొకటి, అయ్యింది ఒకటి" అన్న చందంగా తయారయ్యింది. అప్పటికి నాకింకా పద్యాల పేరున పైత్యం రాయడం కలలో కూడా వచ్చి ఉండదు. మొత్తానికి ఏమైతేనే భాగవతం లో పద్యాలని చదువుకున్నాం కదా అట్లానే ఇదీ చదివేద్దాం. అర్థం అయిపోతుంది అనుకుంటూ మొదలెట్టా... గ్రీకు లాటిన్ అంటే ఏమిటో అనుభవ పూర్వకంగా తెలిసొచ్చింది. ఆదెబ్బకి రెండువిషయాలు అర్థం అయ్యాయి (అనిపించింది). ఒకటి -విశ్వనాథను పాషాణపాక ప్రభువనెందుకన్నారో. రెండు - కల్పవృక్షం చదువుదామన్న క్రేజే గానీ చదవటానికి, అర్థం చేసుకోటానికి నాకు అంత పరిపక్వత లేదని. ఆదెబ్బకి పుస్తకం మూసేసి అటకెక్కించేశా. విశ్వనాథ నవలలు తీశా.. బహు బాగా అర్థం అవసాగాయి. దాంతో ఒకటి తేల్చేసుకున్నా. పద్యాలు మనకబ్బవురా అబ్బయి అని. ఇది జరిగి దాదాపు పదహారేళ్ళు దాటి ఉంటుంది.

ఇంటర్లో సంస్కృతమయ్యాక మళ్ళీ ఎట్లా ఏర్పడిందో రుచి తెలియదు గానీ పద్యాలు కొంచం కొంచం అర్ధం అవసాగాయి. దాంతో అటకమీదనుంచీ తీసి మళ్ళీ కొన్ని పదుల పద్యాలు చదివా. పోతనగారి ఎఫెక్టో, మన బుర్ర కెపాసిటీనో గానీ భారతం లో పద్యాలు గానీ, కల్పవృక్షం పద్యాలు గానీ అంతగా అర్థం కాలేదు. కాకపోతే ధారుణి రాజ్య సంపద మొదలైన పద్యాలు రాగాలాపనలో బాగున్నాయని కొన్నింటిని కంఠస్థ పట్టి కాలీజీలో కొంచం ఫోజు కొట్టా. అంతటితోనే సరి. మళ్ళీ పుస్తకాలు యథాస్థానం ప్రవేసించాయి. శొభనార్థే క్షేమాయ పునరాగమనాయచ అని కూడా అన్నా.. ఈ సారి.

అన్నట్టుగానే నాన్నగారితో అవధానాలకి వెళ్ళటం, సరదాగా ఉందనిపించటంతో పుస్తకాన్ని మళ్ళీ తీశా. ఈ సారీ అదే రిజల్టు. వయసు పెరిగినకొద్దీ అవగాహన కలిగి అర్థం అయిపోతుంది అని భావించానేగానీ అంతకుమించి సాధన ఏమీ చేయలేదు. ఇక దీనికీ మనకీ రామ్రాం అనుకున్నా. కులపతి ఎక్కిరాల కృష్ణమాచార్యులవారి గోదావైభవ కావ్యాన్ని, దాని రహస్యప్రకాశాన్ని చదివా. అద్భుతం అనిపించింది. ఇన్నాళ్ళుగా నేనెటువంటి అనుభూతికోసం ఎదురుచూస్తున్నానో అది దక్కింది అనిపించి. ఒక మూడేళ్ళు ఆపుస్తకాన్ని ఆసాంతం చదువుకుని ఆనందించాక బోయి భీమన్న గారిని అనుకోకుండా చదవటం నా పయనంలో ఒక అనుకోని మలుపు.

భద్రాచల యాత్ర రాముడి ఆత్మీయతని పరిచయం చేస్తే అసంకల్పిత ప్రతీకార చర్యగా భావాలు ఒక పద్యం లాంటి వాటితో రావడం ఇంకొక మజిలీ. తోచింది రాసి అబ్బో అని సెల్ఫ్ సర్టిఫికేట్ ఇచ్చుకుంటున్నప్పుడు బ్లాగన్నదై పరిచయమవ్వడం. అప్పటిదాక నూతిలో కప్పమాదిరి ఉన్నవాణ్ణి ప్రపంచాన్ని తెలుసుకోవడం మరొకమజిలీ...దాని పర్యవసానం కొంచం వ్యాకరణం, చందస్సు నేర్చుకుని చదివితే రమాయణ కల్పవృక్షం అర్థం అవుతుందేమో అని కొంచం ఇంగితం కలగటం..ఆ దిశగా ప్రయత్నం చేయటం.....

కలిసొచ్చే కాలానికి నడిచొచ్చే కొడుకు పుడతాడన్నట్టు ఏ జన్మ లో చేసుకున్న పున్నెమో మంచిపద్యం లో వడలి మందేస్వర రావుగారి గురించి తెలుసుకోవడం, ఆపై "ఇదీ కల్పవృక్షాన్ని ఆస్వాదించగలగటం" అటుపై మొన్నీమధ్య విశ్వనాథ పుస్తకాలని కొనడానికి వెళితే నా కష్టాన్ని గమనించి విశ్వనాథ వారే కరుణించారన్నట్టుగా "కల్పవృక్ష రహస్యములు" పుస్తకం దొరికింది.

తన కావ్యానికి తానే వ్యాఖ్యాన్నందిచారని తెలిసిన మరుక్షణం నా ఆనందనికి అవధులు లేవు. నన్ను కరుణించటానికే అని నేననటానికి గల కారణం విశ్వనాథ వారు ఒక్క బాలకాండకు మాత్రమే వ్యాఖ్యానన్నందిచారు. (దురదృష్టవశాత్తు మిగిలిన కాణ్డలకు వారి వ్యాఖ్యానం లేదు).

కల్పవృక్షమెందుకు అంతటి బృహత్తర రచనో తనమాటల్లో తానే వ్యక్తపరిచారు. ఎంతో అరుదైన భాష్యాన్నందిచారు. ఆ మహాకావ్యానికి వెనుకనున్న ఆలోచన, హృదయమూ, రచనా శిల్పం, అలంకారాలూ, నానుడులూ, విశేషాలూ, రహస్యాలూ తనంత తానుగా ఆవిష్కరించారు. ఆశ్చయకరమైన విషయమేమిటంటే ఇటువంటి పుస్తకం లిస్టులో అమ్మకానికి ఉందని విశాలాంధ్రవారు చెప్పలేదు, విశ్వనాథ మనవళ్ళవద్దనున్న కేటలాగ్ లో కూడా ప్రస్తావనలేదు, కానీ విమర్శ గ్రంథాల సెట్టు కొంటే దాన్లో ఈ పుస్తకాన్ని ఉచితంగా అందిస్తున్నారు (పాత పుస్తకం మాదిరిగా ఉంటుంది. స్టాక్ క్లియరెన్సులో భాగంగానో ఎమో).

విశ్వనాథ విమర్శ గ్రంథాల సెట్టు కొనుక్కోవడం నాకే తెలియకుండా నాకునేను చెసుకున్న గొప్ప సాహయమేమో అని అనిపించింది..

చదివావా అంటే చదివాననిపించుకోవటానికేముంది? ఒక్క బిగిన చదివేయచ్చు కానీ కల్పవృక్షం అర్థమవ్వాలంటే చందస్సు, వ్యాకర్ణము, నిఘంటువు వంటివి ఉంటే సరిపోదు, తెలుగు తెలియాలి, తెలుగుదనం తెలియాలి, తెలుగు సంస్కృతి తెలియాలి, ఆ తీయని మకరందాన్ని ఆస్వాదించే విధానం కూడా తెలియాలి అప్పుడే దాని హృదయం ఆవిష్కృతమౌతుంది అన్న నిజం నిఖార్సుగా తెలిసొచ్చింది. అసలైన తెలివొచ్చింది. మనసు నిండింది.

ఆల్రెడీ "ఇదీ కల్పవృక్షం" చదివినవారికి ఈ పుస్తకం ఇంకోక దర్పణం. విశ్వనాథని తెలుసుకోడానికి. పుస్తకంలోని మధురానుభూతులు..... మచ్చుక్కి కొన్ని [వారి వ్యాఖ్య నీలం రంగులో]

(1) పుత్రకామేష్టి సందర్భంగా అగ్నిదేవుడు రాజుచేతిలోపాయసము పెట్టే సందర్భములో వారి వ్యాఖ్యానము

ముదిపృదాకువు సెజ్జమునులు జోదిళ్ళీయ
హాళిమై గూర్కు సుమాళి యొకడు
ప్రామింకు చిట్టచివళ్ళలో నసురుల
దోరించునట్టి కటారి యొకడు
ప్రామఱ్ఱి క్రీనీడ బాఠమ్ము ముసలులౌ
మునులచే జదివించు పోఱడొకడు
పాలవెల్లి కరళ్ళపై వెలికింతలై
కాలివ్రేల్చీకెడు కందొకండు

పసిమియై గాలికిని రాలిపడిన యొక్క
నలుసు నివ్వరిముల్లైన వెలుగొకండు
స్థూలమై వచ్చి వచ్చి తా సూక్ష్మమగుచు
జనపతి కరస్థమగు పాయసమున జొచ్చె

(అ) పృదాకువు - సర్పము. ముది పృదాకువు - ఆదిశేషువు
జోదిళ్ళు- నమస్కారములు
ఆదిశేషువనే సయ్యపై మునులు నంస్కరించుచుండగా నిద్రపోవునొక యొయ్యారి. ఇతడు విరాణ్మూర్తి
(ఆ) ప్రామినుకు - వేదములు
ప్రామిన్కు చిట్తచివళ్ళు - వేదాంతములు. అక్కడ రాక్షసులను సమ్హరించు ఖడ్గధారి.
విరాణ్మూర్తికన్న ఈ ఖడ్గధారి తక్కువరూపముకలవాడు
(ఇ)ప్రాత మఱ్ఱి చెట్టుకింద వృధ్ధులౌ ఋషులచేత పాఠమ్ములను వల్లెవేయించీ పోఱడు- బాలుడు. ఇతని మూర్తి మరియు చిన్నది
(ఈ)పాలవెల్లి కరళ్ళపై క్షీరసముద్ర తరంగములమీద తన కాలి వ్రేలు చీకెడి కందు-పసివాడు.
(ఉ) మరల వరిముల్లంతవాడు
విరాట్స్వరూపంతో మొదలెట్టి తగ్గుతూ తగ్గుతూ వచ్చి రాజు చేతిలో పాయసంలో ప్రవేశించాడు. అంతటి స్వామి ఇంతగా అయ్యాడని అర్థం. పరమేశ్వరుడు అణోరణీయాన్, మహతోమహీయాన్ కద"

చెప్పదలుచుకున్న విషయాన్ని సాపేక్షికంగా, పథకం ప్రకారంగా (planned గా అని నా ఉద్దేశం).. భావప్రసక్తి చేయటం, పద్య రచన దానిని పరిపుష్ఠిచేయటం అందులోనూ "జోదిళ్ళు", "ప్రామిన్కు చిట్టచివళ్ళు", "పోఱడు (తెలంగాణ యాస కూడానేమో)", కాలి వ్రేల్చీకెడు కందు" వంటి తెలుగు పదాల పోహళింపు మామూలుగా చదివేసుకుంటూ పోతే వాటి అందం సొబగూ, అర్థం ఔతాయా?

(2) రామయణంలో రామ జననమయ్యక ఒక పద్యముంటుంది. దానిని కనీసం ఒక 10 సర్లైనా చదివి ఉంటా. ప్రత్యేకంగా ఏమీ అర్థం కాక ముందుకి వెళ్ళిపోయా కుడా....

వెలికి గొనిపోకుడీ బిడ్డబిట్టలారు
సంజవేళల నంచు గౌసల్య పలుక
గరుడి వైకుంఠమున భయకంపితుండు
మడమలను ద్రొక్కుకొను ఱెక్క ముడుచుకొనుచు

దానికి వ్యాఖ్యానాన్నందిస్తూ "ఈ భాగమంతయూ తెలుగుల ఇండ్లలో పురుళ్ళు, పిల్లలు పెరుగుటలు వారినాడించుటలు, ఆ మహాశోభ ఉన్నది. వట్టి కావ్యకఠిన బుధ్ధులకుతెలియదు. అంతయు రసభరితముగానుండును. ఆ రసము జీవితమందున్నది. తెలుగుగృహములలోనున్నది. ఇచ్చటకవిచేసినది పద్యములు వ్రాయుట మాత్రమే. తెలుగు దేసములో నేడాదిదాటని పిల్లలను సాయంకాలమందు నారుబయతకు దీసుకొనిపోనీయరు. పిట్టలారునందురు. పూర్వము పసిపిల్లలకదియొక జబ్బువచ్చెడిది. అట్లు రామచంద్రుని గూర్చి ఎవ్వలైన ననగా గరుత్మంతుడు భయముతో తన ఱెక్కలను ముడుచుకొనెడివాడట" అన్నారు.

ఇలా ఎన్నెన్నో ఆణిముత్యాలను, చందో విశేషాలను, చారిత్రక రాజనీతి రహస్యాలను, తెలుగువారి ఆచార వ్యవహారాలను ప్రతిపాదిస్తూ తానుచేసిన బృహత్కావ్యానుగత హృదయాన్ని విహంగవీక్షణంగావిస్తారు విశ్వనాథ.

పద్యరచనపై, అందునా కల్పవృక్షంపై మక్కువగలవారి ఇంట నీరాజనాలందుకోగల మేటి పుస్తకమీ "కల్పవృక్ష రహస్యములు". విశ్వనాథవారి జయంతిని పురస్కరించుకుని వారికి కృతజ్ఞతగా నా ఈ టప...

విశ్వనాథ సమగ్ర సాహిత్య గ్రంథావళి

2011-08-16T07:17:00.000-07:00

వాక్కులో, వాక్యంలో, శబ్దంలో, సమాసంలో, భావంలో, భావనంలో, దర్శనంలో, విమర్శనంలో, భాషణంలో, భూషణంలో ఒక వైలక్ష్యం వెల్లివిరిసేట్టు గా రచించిన మహా కవి 20 వ శతాబ్దములోని ఆంధ్ర సాహిత్యమునకు, ప్రత్యేకించి సంప్రదాయ సాహిత్యమునకు పెద్ద దిక్కు; "కవి సమ్రాట్" బిరుదాంకితుడు, జ్ఞానపీఠ అవార్డు గ్రహీత - శ్రీ విశ్వనాథ సత్యనారాయణ.

ఆయన చేపట్టని సాహిత్య ప్రక్రియ లేదు.- కావ్యములు, కవితలు, నవలలు, నాటకములు, ప్రయోగములు, విమర్శలు, వ్యాసములు, కథలు, చరిత్రలు - ఆయన పాండిత్యము, ప్రతిభలు జగమెరిగినవి. ఆయన మాటలలోనే "నేను వ్రాసిన పద్యముల సంఖ్య , ప్రకటింప బడినవాని సంఖ్య, సుమారు ఇరువది వేలుండ వచ్చును. నేను చింపివేసినవి ఏబది వేలుండవచ్చును " . ఆయన రాసిన రచనలన్నీ కలిపితే లక్షపుటలుండవచ్చును అటువంటి విశ్వనాథ వారి సమగ్ర సాహిత్య గ్రంథావళిని విశ్వనాథ వారి మనుమడు, విశ్వనాథ పావని శాస్త్రి గారి అబ్బాయి - విశ్వనాథ సత్యనారాయణ (బహుశా జూనియర్ అనాలేమో) పునర్ముద్రణ గావించారు.

మంచి కాగితం పై మంచి ముద్రణతో పుస్తాకాలు అందుబాటులోకి వచ్చాయి.

(1) నవలలు - 57 పుస్తకాలు --> 4500/-
(2) నాటకములు - 16 పుస్తకాలు --> 666/-
(3) విమర్శ గ్రంథాలు - 11 పుస్తకాలు --> 1116/-
(4) పద్యకావ్యాలు (రామాయణ కల్పవృక్షం తో కలిపి) --> 1500/-
(5) పాటలు, ఇతరములు (కిన్నెరసాని పాటలు మొ||) --> 500/-

వెరసి మొత్తం 118 పుస్తకాలు 8282/- రూపాయలు.
డిస్కౌంటు పోనూ 7500/-

కవిసామ్రాట్ విశ్వనాథవారి అమూల్యమైన 118 పుస్తకములను కేవలం 7500/- రూపాయలకు కొనుగోలు చేసుకుని ఇంటినీ, మన తెలుగు అభిరుచినీ, సాహిత్య పిపాసనూ కూడా పరి పుష్టి చేసుకోవచ్చును.

ప్రతులకు : జూనియర్ వి.స.నా. ఫోన్ నంబర్ : 9246100751 (లేదా) నవోదయ పబ్లిషర్స్ : 9247471362

....ఆలస్యం అమృతం విషం ....

త్వర పడండి

రాముడూ - స్ఫూర్తి -2 (కొనసాగింపు)

2011-08-01T00:24:00.000-07:00

(భావం పన్నెండేళ్ళ క్రితం భద్రాచల యాత్రలో కల్గినా ఇన్నాళ్ళకు మళ్ళీ భద్రాచలయాత్ర అయినపిదప పద్యరూపం ధరించింది. అందుకే దీని శీర్షిక రాముడూ - స్ఫూర్తి -2 (కొనసాగింపు) అని ఇచ్చాను. )

రాముడు అడవి లో పయనిస్తూంటే ఒక సంఘటన జరిగిందిట. అది ఇరు ప్రాణుల సంభాషణ. అందులోనూ తల్లీ పిల్లల మనో భాషణం , అదీ రాముడితో.

" పిల్లలు అమాయకులు. పసితనం వీడి పోలేదు. రాముడు గనక స్వీకరించక పక్కన పెట్టేస్తే మిగిలిన వారితో పోల్చుకుని తామేం తక్కువ చేసాం, తమ తప్పేముంది అని మనసులో నొచ్చుకుంటారు. తాము పుల్లగా ఉన్నామన్న నిజాన్ని గుర్తించలేని పసి హృదయం కదా.. ఉడుకుమోత్తనం తో బుంగ మూతి తో బాధ పడతారేమో" అని తన పిల్లలని హృదయానికి హత్తుకుని పట్టుకుని ఉన్నదట. పండి పోయినా రాలిపోనీయకుండా...

పుల్లని వారలంచు రఘుపుంగవడే స్పృశియింపకున్న ! నా
పిల్లలు ఆర్తితోడ విలపించెదరేమొ ! ఫలాలు పండినన్
ఉల్లము నందు హత్తుకొని యుంచెద రాలగనీక రాఘవా !!
తల్లులు తల్లడిల్లరటే? తాళుదురే పసివారి శోకము
త్ఫుల్లసరోరుహాక్ష ! మదిపూజలు గైకొనరా! మనోహరా !!

అయితే ఆ పిల్లలు అమాయకులేం కాదుట.

అయ్యో.. ఒక వేళ మనం పుల్ల గా ఉన్నాం కదా అని రాముడు గనక తినకుండా మనని పక్కన పెట్టేస్తే , "నా కడుపున పుట్టటం వలన కదా వీరికి రామ స్పర్శానుభూతి లేకపోయిందే " అని తల్లి మనసు నొచ్చుకుంటుందేమో అని పండి పోయినా సరే నేల రాలి పోకుండా ఆ తల్లి ని అలాగే హృదయానికి హత్తుకునే ఉండిపోయాయిట.

అమ్మరొ! పళ్ళుపుల్లనని అచ్యుతుడే దలపోవ "నాదు గ
ర్భమ్మున బుట్టి సేవనిడు భాగ్యము గోల్పొయెనంచు క్రుందు" మా
యమ్మ ! భరింపగల్గుదుమె ఆయమ బాధ ! మనస్సెరుంగమే
గమ్మున వ్రాలకుండ బిగి కౌగిలి నుండెద మెంత పండినన్ !
(మమ్ము క్షమింపుమయ్య జన మాన్య! అధర్మమనెంచబోకుమా !! )

(అధర్మము+అని+ఎంచబోకుమా = అధర్మమనెంచబోకుమా అని అనుకున్నాను తప్పైతే సరిజేయగలరు)
ప్రకృతి ధర్మానుసారం పండిన పళ్ళు వ్రాలిపోవాలి, కానీ ఇక్కడ ధర్మ వ్యతిక్రమమౌతున్నా అధర్మమని భావనచేయకుమయ్య అని వినతి . తల్లి బాధ పడకూడదని పిల్లలు.. పిల్లలు బాధ పడకూడదని తల్లీ... ఒకరి కోసం ఒకరు ఆలోచిస్తూ బాధ తెలియకుండా హృదయానికి హత్తుకుని ఉండిపోయాయిట. అన్యోన్యత్వం... పరస్పరం భావయన్తః పరస్పరం బోధయన్తః

ఇంతకీ ఆ తల్లి ఎవరో తెలుసా.. "నేరేడు చెట్టు". రాముడు ఈ అన్యోన్యత్వానికి ముగ్ధుడైపోయాడు. అందుకే మరు జన్మ లో "కృష్ణ" వర్ణం ఎంచుకున్నాడేమో ...ఇంతటి 'ఉన్నతమైన' భక్తీ భావం ఉంది కనుకనే పళ్ళ చెట్లలో చాల 'ఎత్తుకు' పెరిగే చెట్టు కూడా నేరేడు చెట్టు మాత్రమె....

భద్రాద్రి సీతారాముల వారి గోత్రనామాలు

2011-07-27T23:26:00.000-07:00

మా ఇంట రాముల వారి కళ్యాణం గత పాతికేళ్ళుగా నిర్వహిస్తున్నా... మా నాన్నగారు రాసి పెట్టిన స్వామి వారి గోత్రనామాల పుస్తకం కనపడక ఈ సంవత్సరం కొంచం ఖంగారయ్యింది. ముక్కు రాఘవుణ్ణి, కామేశ్వరరావు గారినీ, తెలిసిన మిగిలిన సాహితీ బంధువులనీ అడగటానికి ప్రయత్నం చేశా ఆఖరు నిమిషంలో, కానీ వివరాలుతెలియలేదు

మొన్న భద్రాచలం లో ప్రధానార్చకులవారిని అడిగి వ్రాసుకుని వచ్చాను. మీ అందరికోసమై ఇక్కడ పొందుపరుస్తున్నా....ఇది "శంఖచక్రధారి అయిన భద్రాచల రామ నారాయణుని ప్రవర. అయోధ్యా రాముడిది కాదు)

అమ్మవారు:
చతుర్వేదాధ్యాయినీం, సౌభాగ్య విశ్వంభరీం, నిరాకార, సాకార చతుజిగీశ్వర త్రయార్షేయ ప్రవరాన్విత సౌభాగ్య గోత్రోద్భవాం....
విశ్వంభరశ్శర్మణో నప్త్రీం
రత్నాకరశ్శర్మణః పౌత్రీం
క్షీరార్ణవశ్శర్మణః పుత్రీం
శ్రీ సాక్షాన్మహాలక్ష్మీ స్వరూపిణీం సీతా నామ్నీం ఇమాం కన్యాం

అయ్యవారు:
అనంత వేదాధ్యాయనే, అచ్యుత పరబ్రహ్మణే, ఆదినారాయణాయ
నిరాకార, సాకార, పరవ్యూహ, విభవ, అంతర్యామి అర్చావతార పంచార్షేయ ప్రవరాన్విత అచ్యుత గోత్రోద్భవాయ
పరబ్రహ్మ శర్మణో నప్త్రే
వ్యూహనారాయణ శర్మణః పౌత్రాయ
విభవవాసుదేవ శర్మణః పుత్రాయ
సాక్షాన్నారాయణ స్వరూపాయ శ్రీ రామ చంద్ర పరబ్రహ్మణే వరాయ

(మా నాన్న గారు అజ, రఘు దశరథ వంశ ప్రవర వాశిష్ట మైత్రావరుణుల గోత్రప్రవరతో చెప్పేవారేమోనని లీలగా గుర్తు)

భద్రగిరికి వెళ్తున్నా...

2011-07-20T19:44:00.000-07:00

దాదాపు 12 సంవత్సరాల తర్వాత మళ్ళీ 4 రోజులకి భద్రగిరికి వెళ్తున్నా. నా పాత రోజులు, అప్పటి అనుభూతులు గుర్తొస్తున్నాయి...నేనూ, నాగ మురళి, మోహన్, శివాజి ... గురువుగారితో, నాన్నగారితో గడిపిన అప్పటి స్మృతులు నన్ను పెనవేసుకుంటున్నాయి...

ఎప్పుడెప్పుడు చేరుతానా అన్నట్టుంది ....

ఊరు చేరాలి మన ఊరు చేరాలి

గలగల గలగల కొమ్ముల గజ్జెలు, ఖణఖణ ఖణఖణ మేళ్ళో గంటలు ఆ....ఆ.... (2)

వాగులుదాటి వంకలు దాటి ఊరు చేరాలి మన ఊరు చేరాలి

నల్లని మబ్బులు గుంపులు గుంపులు

తెల్లని కొంగలు బారులు బారులు అవిగో అవిగో అవిగో అవిగో

నల్లని మబ్బులు గుంపులు గుంపులు

తెల్లని కొంగలు బారులు బారులు అవిగో అవిగో అవిగో

ఆ...ఆ... పచ్చనితోటలు విచ్చిన పూవులు

ఊగే గాలుల తూగే తీగలు అవిగో...

కొమ్మల మూగే కోయిల జంటలు

ఝుమ్మని మూగే తుమ్మెద గుంపులు అవిగో అవిగో

ఆ...ఆ......ఆ....ఆ.......

బాపు బొమ్మలు చూద్దాం రండి.

2011-06-02T00:56:00.000-07:00

తింటే గారెలే తినాలి, వింటే భారతమే వినాలి అన్నది ఒక తరం నానుడి అయితే కాబోయే పెళ్ళికూతురు బాపు బొమ్మలా ఉండాలన్నది నేటి తరం నానుడి. అది చూసినవాడికి, ఆనందించినవాడికీ మాత్రమే తెలిసే రుచి. తెలుగునాట బాపు బొమ్మల గురించి తెలియని పాత తరం వారు బహు తక్కువ. స్వాతి లో కోతి కొమ్మచ్చి పేర బాపూ రమణల విన్యాసం చదివినతర్వాత ఈ కాలం వారికి కూడా కొంచం తెలిసి ఉండచ్చు. ఒకవేళ అరాకొరా తెలియని వాళ్ళెవరైనా మిగిలి ఉన్నట్టైతే (అందునా హైదరాబాదు వారైనట్టైతే ) వారికి ఇదొక మంచి అవకాశం. (తెలిసిన వారికి బహు పసందైన అవకాశం)

సోదరుడు ఆర్టిస్ట్ అన్వర్ గారు ఆ నెల 4,5,6 తేదీలలో హైదరాబాదులో బాపుగారి బొమ్మల కొలువు పెడుతున్నారు. పైన పెట్టిన ఆహ్వానపత్రం వారిదే...

http://thisisanwar.blogspot.com/2011/05/blog-post_31.html

మీ ఇంటిల్లిపాదీ బంధుమిత్ర సపరివారం గా విచ్చేసి బాపూబొమ్మల షడ్రసోపేతమైన విందునారగించి కళాతాంబూల సేవనం చేసి బాపిస్ట్లమైన మమ్మానందింపజేయమని ప్రార్థన

దేవుళ్ళబొమ్మలైతేనేమి, వ్యంగ్య కార్టూన్లైతేనేమి, పోర్త్రైట్ లైతేనేమి అన్నింటిలోనూ బాపుగారిదొక విలక్షణత. ఎంత విలక్షణ అంటే ఆయన రాత పేరన ఒక ఫాంటే ఉంది. బహు కొద్దిమందికి మాత్రమే దక్కే అతి గొప్ప, అరుదైన గౌరవం అది. తెలుగున్నంత కాలం, కంప్యూటరున్నంతకాలం వారి రాత, తెలుగుదనం మీద ఆప్యాయత ఉన్నంతకాలం వారి గీత శాశ్వతం గా ఈ నేల నాలుగుచెరలా నిలచి ఉంటాయి. ఉండాలని మనస్ఫూర్తి గా ఆశిస్తున్నా.

ముళ్ళపూడి పట్టె మోక్ష పథము !!

2011-02-23T23:54:00.000-08:00

మీకిది భావ్యమా? రమణ ! మీకయి మీరిటు నిశ్చయించినన్
మాకెవరయ్య దిక్కు యని మారము చేయరొ బుంగమూతితో
మీ కతి ప్రీతిపాత్రులగు మీ బుడుగున్, మరి బాపు బొమ్మలున్!
శ్రీ కరమైన ధామమును జేరగ మీకిటు తొందరేలనో?

కమ్మగ కధలను జెప్పగ
రమ్మని పిలుపొచ్చెనేమొ రమణకు ! బాపూ
కొమ్మల నూగెడు కోయిల
ఇమ్మహి విడి నాకమునకు ఇటజనె నకటా !!

కళ్ళల్లో వెలుగువు మా
ఇళ్ళల్లో నవ్వునింపు ఇనుడవు ! నీకే
మళ్ళీ జన్మొకటుంటే
వెళ్ళొచ్చెయ్ ముళ్ళపూడి వెంకట రమణై !!

మా తండ్రిగారికి బాబాయి వరస ఔతారు శ్రీ ముళ్ళపూడి వారు (పెత్తల్లి, పినతల్లి బిడ్డలు). ఎప్పుడు మద్రాసు వెళ్ళినా కక్కిగారిని (ముళ్ళపూడి వారి తల్లిగారిని) కలవకుండా వచ్చేవారు కాదు నాన్నగారు. రాముడూ - స్ఫూర్తి అని నేన్రాసుకున్న పద్యాలు విన్న మొదట్లో నాన్నగారు బాపు రమణలకు వీలైనప్పుడు చూపిస్తే సంతోషిస్తారు అన్నారు. అది కాస్తా తీరకుండానే వీరు విజయం చేయటం.... వేటూరివారు, ముళ్లపూడి వారు మొదలైన హేమాహేమీలు, జగజ్జెట్టీలు ఇట్లా తెలుగు ప్రియులను వదిలి సుదూర తీరాలకు వెళ్ళిపోవటం అత్యంత దురదృష్టకరం....

వారి రచనలద్వారా, వారి బుడుగుద్వారా, బాపూ బొమ్మలద్వార వారు మనలకు స్ఫూర్తి కలిగించాలని ఆకాంక్షిస్తూ...

(నాకు నచ్చిన ఈ బొమ్మ అన్వర్ గారు వేసినది. దాని లంకె ఇక్కడ)
http://www.flickr.com/photos/anwartheartist/5441482567/sizes/m/in/photostream/
వారి నుండీ లిఖిత పూర్వక అనుమతితీసుకోకుండా ఇక్కడ ప్రచురించినందుకు వారికి సభాముఖంగా క్షమాపణలు

Information Science లో నూతన శకం - IBM వాట్సన్ !!

2011-02-18T03:05:00.000-08:00

Information Science లో నూతన శకానికి నాంది పలికింది - IBM వాట్సన్ !!

జెపార్డీ అనే టెలివిజన్ గేం షో లో ఇద్దరు మేటి ఆటగాళ్ళతో పోటీపడి వాట్సన్ అజేయంగా నిలవడం ద్వారా ఒక నూతన
శకానికి నాంది పలికింది. నార్త్ అమెరికా అంతటా వందలాది మంది ప్రత్యక్షంగా వీక్షిస్తుండగ వాట్సన్ ఈ అద్భుతాన్ని ఆవిష్కరించింది.

శతాబ్ది వత్సరంలో IBM నుండీ అందివ్వబడుతున్న అత్యంత ప్రతిభావంతమైన ఉపకరణం ఈ IBM వాట్సన్ !!

http://www.youtube.com/watch?v=lI-M7O_bRNg&feature=player_embedded#at=56

ఇట్సిన్క్రెడిబులమేజింగ్,
వాట్సన్స్విన్ ఇన్ జెపార్డి వస్ వర్త్వాచింగ్
హాట్సాఫ్ టుదిఎంటైర్టీం
వాట్సార్టాఫ్ ప్రైడిటీజండ్వాట్సైబీయం !!

It's incredible, Amazing
Watson's win in Jeopardy was worth watching !!
Hats off, to the entire team,
What sort of pride it is and what's IBM.

త్యాగయ్య - అందుకో నా వందనాలు !!

2011-02-01T23:21:00.000-08:00

అందరికీ త్యాగరాజ ఆరాధనోత్సవాల శుభాకాంక్షలు (ఆలస్యంగా)

యోగము చేసెనో? విమల యూహల మిమ్మనుభూతి చెందగా
యాగము చేసెనో? స్వర లయాత్మకులౌ మిము ప్రస్తుతింపగా
ఏ గరిమన్ లభించెనయ ఇంతటి తీయదనమ్ము వ్రాయగా
త్యాగయకున్, వచింపుమయ ! దాశరధీ, హృదయాంతరాకృతీ !!

ఏ రస వాహిని మదికిన్
తారణ మార్గమ్ము నిచ్చె, తలచెద వానిన్
కారుణ్యామృత రాశిని,
తారక నామమ్ము వాని, త్యాగయ వానిన్ !!

పూరించిన (సమస్యా) శంఖం : శ్రీ కంది శంకరయ్య గారు

2011-01-27T10:31:00.000-08:00

కంది శంకరయ్య గారికి పోలికలు చెప్పాలంటే "జగమెరిగిన బ్రాహ్మడు", "అలుపెరుగని బాటసారి". "నిత్య కృషీవలుడు" మొదలైనవి టపటపా వచ్చేస్తాయి. అన్నింటిలోకీ ఉత్తమమైనది మాత్రం "నిశ్శబ్ద విప్లవం". నిర్మొహమాటం గా చెప్పాలంటే రెండొందలు పై చిలుకు సమస్యలనిచ్చినా ఇంకా ఆయన "కొత్త బిచ్చగాడే - పొద్దెరగడు". పండగలేదు పబ్బం లేదు, శనివారం లేదు ఆదివారం లేదు, సమస్యలు వస్తూనే ఉంటాయి. పూరించపోతే వెనకబడిపోతున్నామనే దిగులు పట్టుకుంటుందనటంలో అతిశయోక్తి లేదు.

ఈత నేర్చుకొనుట ఎట్లు? వంటి క్లాసులు తీస్కోకుండా ఎందరినో ఏట్లోకి దింపి, ఈత కొట్టించిన ఘనత, చెయ్ తిరిగిన ఈతగాడికి మల్లే ఫీట్లు కొట్టించిన ఘనత ఈయనదే. దిగితేనే ఈత వస్తుంది, మొదలెడితేనే రాయటం వస్తుంది. ఏదో భావాన్ని ఊహించుకుని రాసుకో అనటం వేరు. అది ఇంటర్మీడియట్, ఆపై చదువులాంటిది. అది కొందరికి అబ్బుతుంది. కానీ ఎంతోమందికి క్లాసు వర్కు, హోం వర్కు ఇస్తూ నేర్పవలసి రావచ్చు. జ్ఞానార్జన పెంచటం, సందేహాలనూ, దోషాలనూ తీర్చటం, భాషణలెక్కువ ఇవ్వకుండా బాధ్యత తలకెత్తుకోవటం అందరికీ సాధ్యమయ్యేది కాదు.

ఒంట్లో బాగోలేకపోతే సమస్యాధార కి ఆటంకమౌతోందేమో అని చిన్నబుచ్చుకుంటారు. ఇంట్లో నెట్ లేకపోతే ఎక్కడో ఇంటర్నెట్ సెంటర్ లో కూర్చుని త్వర త్వరగా దిద్దుబాటులిచ్చేసి వెళ్ళిపోతారు. అడగనివాడిది వాడిది తప్పు అన్నట్టు అడిగిన ప్రతివాడికీ విద్యా దానం చేస్తునే ఉన్నారు, రాసిన ప్రతీ పూరణకీ స్పందిస్తారు. ఆత్మీయంగా హృద్యంగా పలకరిస్తారు. ఆడంబరాలకీ, భేషజాలకీ ఏమాత్రం తావివ్వని వ్యక్తిత్వం. అన్నీ వెరసి అన్నపూర్ణలా సుష్టుగా భోంచేయిస్తారు.

నిశ్శబ్ద విప్లవం కాస్త పెద్దమాటేమో అని అనిపించవచ్చు. అంత తెచ్చేసిన విప్లవం ఏముంది అని కూడా అనిపించవచ్చు. "నేను సైతం పద్య వీణకు కవులనే తంత్రులుగ జేస్తాను" అన్నట్టుగా చ్చిన్న చిన్న ఎక్షర్సైజులతో ఒక్కొక్కరిచేత ఇన్నేసి పద్యాలకు పూరణలు ఇప్పింపజేయటం మాటలా? బిందువు బిందువును జేరి సింధువగును అన్న దాశరథిగారి మాటలు వీరి కర్తవ్య నిర్వహణలో నిత్య సత్యాలు.

కెమిస్ట్రీ చదువుకునేటప్పుడు కేటలిస్టు అన్నది ఒకటి ఉంటుందనీ, రసాయనిక చర్యలలో దానంతట అది ఏమీ చెయ్యదు కానీ దాని సాన్నిధ్యమే చెయ్యాల్సినది చేసేస్తుందనీ చిన్నప్పుడు చదువుకున్నం. ఇప్పుడు అనుభవం తో నేర్చుకుంటున్నాం

ఎన్టీవోడికున్నంత ఫాన్ ఫాలోయింగు రేలంగికి ఉండకపోవచ్చు. కళామతల్లి సేవలో వారి స్థానం వారిది. కవిత్రయాన్ని, పోతననూ, విశ్వనాథనూ వివరింపకపోవచ్చు కానీ తెలుగు సాహిత్య సేవలో శంకరైయ్య గారి స్థానం వారిది.

నన్ను ప్రభావితం చేసిన వ్యక్త్యులలో శంకరయ్య గారొకరు. వారికిదే కృతజ్ఞతా పూర్వక నమస్కృతి

స్పందనమును నేర్పి పద్యాలు కూర్పించి
పూరణమ్ము లిచ్చె పుణ్య మూర్తి
ఏమొసంగగలను? ఈ పద్య పుష్పమ్ము
కంది శంకరయ్య కంద జేతు

లంకె : http://kandishankaraiah.blogspot.com/

గణతంత్ర దినమ్మునాడు క్షమియింపగదే?

2011-01-26T12:33:00.000-08:00

అణువణువున దోపిడితో
క్షణమునకో కుట్రతోడ, కక్షలతో దు
ర్గుణముల వెల్గెడి బిడ్డల
గణతంత్ర దినమ్మునాడు క్షమియింపగదే ?

పండిట్ భీంసేను మీకు ప్రాఞ్జలు లివ్వే

2011-01-25T07:34:00.000-08:00

దండిగ ఆలాపనలున్,
మెండుగ రాగాలు బాడు మేలౌ గానో
ద్దండా, కీర్తి ప్రచండా
పండిట్ భీంసేను మీకు ప్రాఞ్జలు లివ్వే

విష్ణు సహస్ర నామ శతకాలు

2010-12-14T01:16:00.000-08:00

అదేమిటి? ఇదేదో అప్పుతచ్చు లాగా ఉందే అనుకుంటున్నరా?

"విష్ణు సహస్ర నామ"మని చెప్పి వాక్యమును పూరింపుము అనగానే ఎవ్వరైనా "స్తోత్రం" అని ఠక్కున సమాధానమిస్తారు. నేనూ అలాగే అనుకునేవాణ్ణి "బాలకవి", "శతావధాని" శ్రీ సంపన్ముడుంబ సింగరాచార్యులవారి కృతి గురించి తెలియనంత వరకే.

శంకర భగవత్పాదులు, మధ్వాచార్యులు, పరాశర భట్టరులు, భగవద్రామానుజులు, కంచి పరమాచార్యులు,కులపతి ఎక్కిరాల కృష్ణమాచార్యులవారు మొ. ఎందరో మహానుభావులు ఈ స్తోత్ర రాజానికి భాష్యాన్నందించారు.

శ్రీ సంపన్ముడుంబ సింగరాచార్యులవారు భగవద్గుణ ప్రతిపాదకములైన ఈ అనర్ఘమైన గ్రంథరాజానికి పద్య వ్యాఖ్యానం అందించారు అదీ "నీవే గతి కృష్ణా దీనచింతామణీ" అనే మకుటంతో దశ శతకాలుగా....అంటే ఇది విష్ణు సహస్ర నామ స్తోత్ర పద్య సాహస్రం. అందులోనూ వ్యాఖ్యాన సహితం గా....

ఆంధ్ర దేశంలో పావన కృష్ణాతీరం లో జగ్గయ్యపేట ధనాచలం ప్రసిధ్ధ శ్రీవైష్ణవ క్షేత్రం. ఇక్కడి శ్రీ సీతారామచంద్రస్వామి సన్నిధి అపర శ్రీరంగం వలే భాసించింది. అలనాటి సుప్రసిధ్ధ నల్లాన్ చక్రవర్తుల, సంపన్ముడుంబై, మరింగింటి వంశస్థులు ఈ స్వామి వారికి కైంకర్యం చేస్తూ బహుముఖ ప్రజ్ఞాశాలురుగా వన్నెకెక్కారు. సంగీత-సాహిత్య గోష్ఠులూ, అవధానములూ, చందనగోష్ఠులూ, తదీయారాధనలూ వెరసి "ఆ నిష్థా నిధి గేహసీమ.." అని ఆముక్తమాల్యదలో వర్ణించినట్టు శ్రీవైష్ణవ సిరి ప్రకాశించింది.

అట్లాంటి శ్రీమధ్ధనశైల సీతారమచంద్రులవారు శ్రీ సంపన్ముడుంబ సింగరాచార్యులవారి కులదైవం. ఆ ఆలయంలో అష్టోత్తరశత శిలాస్తంభ మహామంటపం ప్రతిష్ఠించిన మహోత్సవ సమయంలో తమ కులదైవం అనుగ్రహంగా ఒక్కొక్క నామానికీ ఒక్కొక్క పద్యం రచించాలని సంకల్పం కలగటం, శార్దూల, మత్తేభ విక్రీడితాలతో (వాటిలో ఇమడని నామాలను అదనం గా గీత, కందపద్యాలలో) రచించారు. వారు రచించిన కృతులలో సంస్కృత భాగవతానుసారము "శ్రీభాగవతం", శ్రీ హరి శతకం, భ్రమర గీత, అవధూత గీత, భిక్షు గీత, శ్రుతిగీత, గోపికాగీత, రుద్రగీత మొదలగునవే కాక సాత్రాజితీ పరిణయం, రుక్మిణీ కల్యాణం, ప్రహ్లాద చరితం మొ|| హరికథలూ ఉన్నాయి.

దీర్ఘ సమాస సమన్వితమైన పద్యాలనెంత హృద్యంగా రచించారో సరళతరమూ, అలంకారశొభితమూ అయినపద్యాలనూ అంతే రమ్యం గా రచించిన విద్వత్కవి శ్రీ సంపన్ముడుంబ సింగరాచార్యులవారు.

నాకు బాగా నచ్చిన ఈ సాహిత్య సేవను మీకూ పరిచయం చేద్దామని చిన్న కోరిక. వారి పద్యాలలో కొన్ని....

స్ఫారత రాగ సంకలిత జన్మజరామరణాది రూప సం
సార మహాసముద్ర శత సంగత దుఃఖ తరంగ పంక్తి బి
ట్టూరక ఈడ్చి కొట్టగడు నుక్కిరిబిక్కిరియై నరుండు త
త్తారక నామమున్ నుడివి తత్ క్షణమందు విముక్తినందెడున్

అభయాత్ముండన నొప్పుచుండుదువు నీవశ్రాంతమున్! కేవలా
నుభవానందమయ స్వరూపగుడవెందున్ నీకు నీ భూత భ
వ్య భవద్భూతచయంబు శేషమగుటన్ భాసిల్లెడిన్ "భూత భ
వ్య భవత్ప్రభ్వ"భిధాన మీవెగతి కృష్ణా ! దీన చింతామణీ !!

ఘనకారుణ్య సుధా తరంగములు పొంగం గాంక్షితార్థంబులున్
దనరన్ జేయుచునెట్టి యాపదయు జెంతంజేరనీ కర్మిలిం
గనుచున్ భారము బూని భూతవితతిన్ గాపాడుతన్ "భూతభృ
త్త"ని చెప్పంబడుచుండు నీవెగతి కృష్ణా ! దీన చింతామణీ !!

త్యక్తాన్య స్పృహులూర్జితాత్మ కులవిద్యా బంధ నిర్ముక్తులౌ
భక్త శ్రేష్థులకున్ నిరంతరము ప్రాప్య స్థానమై యొప్పుటన్
"ముక్తానాం పరమా గతి" స్త్వ మనుచున్ భూషించి భాషించు నా
సక్తిన్ వైదికవాణి నీవెగతి కృష్ణా ! దీన చింతామణీ !!

నీ రూపంభును నీ గుణ ప్రకరమున్ నీయద్భుతైశ్వర్యమే
పారున్ వాఙ్మనసాతి భూములగుచున్ స్వాత్మానుభూతిన్ మహో
దారున్ సూరలకిచ్చుటం "బురుష" శబ్దంబొక్క నీ యందు న
న్యారూఢంబుగ మెప్పు నీవెగతి కృష్ణా ! దీన చింతామణీ !!

పిడకలవేట: టపాల్లో మొత్తనికి అటుచేసి ఇటుచేసి హాఫ్ సెంచరీ అయ్యిందనిపించానోచ్చ్... అయితే ఉపయోగపడినవెన్నో అని అంతే మాత్రం...తత్తత్తా మెమ్మెమ్మే....

సౌందర్యలహరి శ్లోకమూ - నా సందేహమూ...

2010-11-04T12:40:00.000-07:00

కామేశ్వరరావుగారు "విజయదశమి శుభాకాంక్షలు" అంటూ సౌందర్యలహరి లోని రెండు శ్లోకాలకి అనువాద పద్యాలు చాలా సులభంగా ఇచ్చారు . అయితే అవి చూడగానే సౌందర్యలహరి లో అపరిష్కృతంగా ఉండిపోయిన ఒక చిన్నడౌటు మళ్ళీ బుర్ర దొలిచెయ్యటం మొదలెట్టింది.

100 శ్లొకాల సౌందర్యలహరిలో 1 వ శ్లోకమూ,100 వ శ్లోకమూ తప్ప మిగిలినవి అన్నీ అమ్మవారితో మాట్లాడినట్టూ లేదా అమ్మ వారిని వర్ణిస్తునట్టు అనిపిస్తాయి. ఈ రెండు మాత్రం వేరే ఎవరితోనో సంభాషిస్తున్నట్టు, వారికి సమాధానం ఇస్తున్నట్టు, లేదా తనను తాను సమర్ధించుకున్నట్టుగానో/ జస్టిఫికేషన్ ఇస్తున్నట్టు గానో అనిపిస్తాయి (నా పరిమిత జ్ఞానానికి)

"శక్తియుతుడైనప్పుడు శివుడు ఈ జగాలను సృష్టించగలుగుతున్నాడు. ఆ శక్తిలేకున్నచో ఒక వేలుకూడా కదపలేడు; అటువంటి హరి,హర, విరించి మొదలగు వారిచే ఆరాధింపబడే నిన్ను స్తుతించిన వాడు అకృతపుణ్యుడెట్లా ఔతాడు తల్లీ? (అంటే అవ్వడు, అవ్వలేడు అని భావం) ఇట్లాంటి భావాన్ని ప్రతిపాదిస్తున్నట్టున్న శ్లోకంతో సౌందర్యలహరి ప్రారంభించినట్లుంటుంది.

శంకరుల స్త్రోత్రాన్నో, వర్ణననో అర్థంచేసుకోటానికికూడా నా పురాకృతం సరిపోదని మనస్ఫూర్తిగా నమ్ముతున్నా. అయినా నాకొచ్చిన సందేహం తెలియజేస్తేనేగా నివృత్తి అయ్యేది. అందుకే సాహసం చేస్తున్నా.

ఈ శ్లోకంలో స్తుతింపబడుతున్న దేవత, ప్రతిపాదింపబడుతున్న సత్యమూ, వీటికీ అన్వయము చెబుతూ అసంపూర్ణంగా (లేదా అన్యాపదేశంగా) చేసిన ప్రశ్న అసంబధ్ధంగా ఉన్నదేమో అని నా భావం. అమ్మవారిని స్తుతిస్తున్నప్పుడు ఎవరికో సమాధానం చెబుతున్నట్టు/ జస్టిఫికేషన్ లాగా "కథం అకృత పుణ్యః ప్రభవతి?" అని ప్రశ్నించాల్సిన అవసరం ఏముంటుంది?

ఇది ఒకరకంగా తనని తాను ప్రశ్నించుకొని సమాధానపరచుకున్నట్టుగా కూడా అనుకోవచ్చు. ఏ శక్తి అయితే శివునితో కలిసి సర్వ జగత్కారణమవుతోందో, ఏ శక్తి చేత సృష్టి స్థితి లయమనే మూడు కార్యాలు నిర్వహించబడుతున్నాయో అలాంటి శక్తిని తాను స్తుతించబోతున్నాడు, వర్ణించబోతున్నాడు. దానికి తాను తగిన వాడా? అలాంటి సంకల్పం కలగడమే పుణ్యమని స్ఫురించి ఉంటుంది. ఎంతో పుణ్యం చేసుకోవడం మూలానే తానీ పని చెయ్యగలుగుతున్నానని నచ్చచెప్పుకున్నాడు అనుకోవచ్చు

అయితే ఏ స్త్రోత్రాన్ని చేసేముందు తన మీద తనకి రాని డౌటు శంకరభగవత్పాదులకి అమవారిని స్తుతించే సౌందర్య లహరి లోనే ఎందుకు వచ్చి ఉంటుంది? ద్వైత, అద్వైత, విసిష్తాద్వైతాలను ఆకళింపు చేసుకుని తత్త్వ జ్ఞనాన్ని సంపాదించుకున్న శంకరులకు తన సామర్థ్యం అంటూ వెరె ఒకటి ఉంటుందని, అమ్మ వారిని స్తుతించటానికి అది సరిపోతుందా సరిపోదా అనే శంక కలగటం, అంతలోనే "కాదులే, ఇట్లాంటి అమ్మవారిని స్తుతించేటప్పుడు ఇంక అకృతపుణ్యుణ్ణి ఎట్లా ఔతాను" అని సమాధానం చెప్పుకోవటం సాధ్యమా? సంభావ్యమేనా?

ఇంకొకటి. సౌందర్యలహరి గురించి (చాగంటి కోటేశ్వరరావుగారు చెప్పిన ప్రవచనంలో అనుకుంటాను)... సాక్షాత్తూ పరమశివుడు తప్ప అన్యులెవరూ అమ్మవారి వైభవాన్ని అంత అద్భుతంగా చెప్పలేరు. ఆదిశంకరులు సాక్షాత్తూ కైలాసశంకరులే. కైలాసశంకరులు చెప్పిన సౌందర్యలహరిని ఆదిశంకరులు భూమిపైకి తెచ్చారు. దానిలో కొంత భాగం ఖిలమైపోగా ఆదిశంకరులు తానే పూర్తిచేసారు.ఒకవేల గనక కైలాసశంకరులే గనక కీర్తిస్తే వారికి సందేహం కలగటమా?

మరొకటి. శంకరుల ఏ స్త్రోత్రాన్ని చూసినా "తనను" గురించిన (లేదా తనవంటి భక్తుడి గురించిన) ప్రస్తావనతో మొదలు కాలేదు. స్తుతింపబడుతున్న దేవతనుద్దేశించి చేసినవే అన్నీను. సౌందర్యలహరిలో కూడా రెండవ శ్లోకం నుండీ అదే పంథా కనిపిస్తుంది. కానీ మొదటి శ్లోకంలో మాత్రం ఉపాస్య దైవం ప్రస్తావనతో పాటు 'స్వ' విచక్షణ లాగా అనిపిస్తుంది. అసలు ఇటువంటిది శంకరులంతటివారు చేసిన ఏ స్తుతిలోనూ ఇటువంటి ప్రతిపాదనలేదు.
కావాలంటే శివానందలహరి లో చూడండి.

కలాభ్యాం చూడాలంకృతశశికలాభ్యాం నిజతప:
ఫలాభ్యాం భక్తేషు ప్రకటిత ఫలాభ్యాం భవతుమే
శివాభ్యాం మస్తోకత్రిభువనశివాభ్యాం హృది పున
ర్భవాభ్యా మానందస్ఫురదనుభవాభ్యాం నతి రియం అనే శ్లోకం తో మొదలయ్యింది.

కనకధారా స్తోత్రం చూడండి.

సమునిర్మురజిత్కుటుంబినీం పద చిత్రైర్నవనీత కోమలైః
మధురై రుపతస్థివాం స్తవైర్ద్విజ దారిద్ర్య దశా నివృత్తయే అనే శ్లోకం తో మొదలయ్యింది.

ఒకవేళ స్తోత్రం "వందే వందారు" తో మొదలయ్యింది అనుకున్నా అదీ అత్యధ్భుతం గా అమ్మ స్తుతితోనే ఉంటుంది కానీ తను ఎంతడివాడు అన్నది ప్రపంచానికో, లేదా తనకి తానేనో చెప్పుకున్నట్టు ఉందదు. నా వరకు నాకు ఎన్ని భాష్యాలు చదివినా, ఆశ్లోకం అక్కడ అప్రస్తుతమేమో అనిపిస్తుంది. (చెంపలేసుకుని గుంజీళ్ళు తీశా ఈ మాట అంటున్నందుకు)...

మీరెవరైనా కారణం తెలిస్తే చెప్పగలరా... ప్లీస్ ...

దీపావళికి నే పేలుస్తున్న పెద్ద "లక్ష్మీ" బాంబు ఇదేనేమో????

పోతనవారి "కాపీ" పద్యాలు

2010-11-02T05:53:00.000-07:00

పోతనామాత్యుణ్ణి కాపీకొట్టాడు అనటం భావ్యం కాదేమో కానీ పోతనను అంతగా ప్రభావితం చేసిన ఎఱ్ఱన వారి అనుసరణ, అనుకరణలతో పోతనకృతులు చూస్తూ ఉంటే....స్ఫూర్తిగొన్న పద్యాలనటం బావుంటుందేమో...

అసలు పద్యం 1: (నృసింహ పురాణం . 5-22)
వాసుదేవుని పాదవనరుహంబుల భక్తి
తగదను తండ్రియు తండ్రికాదు
వేదచోదితమైన విష్ణుధర్మమునకున్
గోపించు గురుడును గురుడుగాడు
భవదుఃఖముల మ్రాంప బ్రభువైన హరిసేవ
నెడలించు హితుడును హితుడుగాడు
వరయోగ మతమగు వైష్ణవ జ్ఞానంబు
వదలిన చదువును చదువు గాదు
కేశవాకార లీలలు గీలుకొని ము
దంబు బొందని తలపును తలపుగాదు
మాధవస్తోత్ర ఘన సుధా మధుర రుచుల
జిలుకకుండెడి జిహ్వయు జిహ్వ కాదు.

కొసరు పద్యం 1: (పోతన భాగవతం 7- 169)
కమలాక్షు నర్చించు కరములు కరములు
శ్రీనాధు వర్ణించు జిహ్వ జిహ్వ
సుర రక్షకుని జూచు చూడ్కులు చూడ్కులు
శేష శాయి కి మొక్కు శిరము శిరము
విష్ణు నాకర్ణించు వీనులు వీనులు
మధువైరి దవిలిన మనము మనము
భగవంతు వలగొను పదములు పదములు
పురుషోత్తముని మీది బుద్ధి బుద్ధి

దేవదేవుని చింతించు దినము దినము
చక్రహస్తుని ప్రకటించు చదువు చదువు
కుంభినీధవు చెప్పిడి గురుడు గురుడు
తండ్రి హరిచేరుమనియడీ తండ్రి తండ్రి
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

అసలు పద్యం 2: (నృసింహ పురాణం . 5-78)
కలడు మేదినియందు కలడుదకంబుల
గలడు వాయువునందు గలడు వహ్ని
గలడు భానుని యందు గలడు సోముని యందు
గలడంబరమున గలడు దిశల
గలడు చరంబుల గలడచరంబుల
గలడు బాహ్యంబున గలడు లోన
గలడు సారంబుల గలడు కాలంబుల
గలడు ధర్మంబుల గలడు క్రియల
గలడు కలవాని యందును గలడులేని
వానియందును గలడెల్ల వాని యందు
నింక వేయునునేల సర్వేశ్వరుండు
కలడు నీయందు నాయందు గలడు గలడు

కొసరు పద్యం 2 : (పోతన భాగవతం 7- 274)

కలడంబోధి గలండు గాలి గలడాకాశంబునం గుంభినిం
గలడగ్నిన్ దిశలంబగళ్ళ నిశలన్ ఖద్యోత చంద్రాత్మ లం
గలడోంకారమునం ద్రిమూర్తుల ద్రిలింగ వ్యక్తులందంతటం
గలడీశుండు గలండు తండ్రి వెదకంగా నేల యీ యాయెడన్
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

అసలు పద్యం 3: (నృసింహ పురాణం . 3-150)
కుడిచినపుడు నిద్రగూరినయప్పుడు
మేలుకొనిన యపుడు మెలగినపుడు
విష్ణు కీర్తనంబు విష్ణు చింతయు కాని
పలుకడొండు బుధ్ధి దలపడొండు

కొసరు పద్యం 3: (పోతన భాగవతం 7- 123)
పానీయంబులు డ్రావుచు న్ గుడుచుచున్ భాషించు చు న్ హాస లీ
లా నిద్రాదులు సెయూఛూన్ దిరుగుచున్ లక్షించుచున్ సంతతా
శ్రీ నారాయణ పాద పద్మ యుగళీ చింతామృతా స్వాద సం
ధానుండై మఱచెన్ సురారి సుతుడేతద్విశ్వమున్ భువరా
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

అసలు పద్యం 4: (సోమనాధుని బసవ పురాణం లోని ద్విపద. 3 - 82)
క్షీరాబ్ధి లోపలక్రీడించు హంస
గోరునే పడియల నీరు ద్రావంగ(?
జూత ఫలంబులజుంబించు చిలుక
భ్రాతి బూరుగు మ్రాని పండ్లు గన్గొనునె?
రాకామల జ్యోత్న దావు చకోర
మాకాంక్ష సేయునే చీకటి ద్రావ?
విరిదమ్మి వాసన విహరించు దేటి
పరిగొని సుడియునే ప్రబ్బిలి విరుల?

కొసరు పద్యం 4: (పోతన భాగవతం 7- 150)
మందార మకరంద మాధుర్యమున దేలు
మధుపంబు వోవునే మదనములకు
నిర్మల మందాకినీ వీచికల దూగు
రాయంచ జనునె తరంగిణులకు
లలిత రసాల పల్లవ ఖాదియై చొక్కు
కోయిల జేరునే కుటజములకు
పూర్ణేందు చంద్రికా స్ఫురిత చకోరకం
బరుగునే సాంద్ర నీహారములకు
అంబుజోదర దివ్య పాదారవింద
చింతనామృత పాన విశేష మత్త
చిత్త మేరీతి నితరంబు చేరనేర్చు
వినుత గుణశీల మాటలు వేయునేల.

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
అనుసరణ పద్యాలన్నీ చిత్రంగా సప్తమస్కంధంలో ప్రహ్లాద చరిత్రలోనే ఉండటం, వాటికి స్ఫూర్తినిచ్చిన పద్యాలు నృసింహపురాణంలోవి కావటం వెనక కారణం బహుశా భాగవతంలోని ఆ కథా రచన చేసేముందు పోతనామాత్యుడు నృసింహపురాణాన్ని ఆస్వాదించి ఉంటాడేమో... అందుకే అట్లాంటి భావాన్నే చెబుదామనుకున్నప్పుడు పద్యం కూడా అట్లానే వచ్చేసి ఉండి ఉంటుంది. (ఇది నా ఊహ మాత్రమే సుమా ! )

పద్యం అనుకరణ, అనుసరణ

2010-10-06T11:46:00.000-07:00

Copy from one, it's plagiarism; copy from two, it's research --Wilson Mizner (1876 - 1933)

ఎకడమిక్స్ లో దీన్ని రిసెర్చ్ అంటారు, ఆర్టులో "స్ఫూర్తి" అంటారు :-) --'ఫలానా' కామేశ్వరరావు గారు.

రవిగారు తమ బ్లాగాడిస్తా లో పద్యం రాద్దామనే ఔత్సాహికులకు సూచనలు ఇస్తూ "ఇదివరకు ప్రముఖ కవులెవరైనా వ్రాసిన టెంప్లేటును వాడుకుని మీరు అందులో సబ్జెక్టు, కొన్ని పదాలు మార్చి, మీ పద్యంలా భ్రమింపజేయవచ్చు. ఇదొక ట్రికీ కళ. అలవడితే మాత్రం భలే రంజుగా ఉంటుంది" అన్నారు. దాన్నించి స్ఫూర్తి పొందినదే ఈ టపా.

పద్య రచనలో అనుకరణ, అనుసరణ వీటికి ఒక ప్రత్యేకత ఉంది. మనలను ప్రభావితం చేసిన వారి పంథాలో మనమూ నడిస్తే (ఇష్టం ఉన్న కారణం చేత) అప్రయత్నం గా మన రచనలో వారి శైలి పొడచూపితే అది అనుకరణ. ఇక్కడ స్ఫూర్తి పద ప్రయోగం వరకు మాత్రమే నియమితమై ఉంటుంది.

ఉదా. "మందర మకరంద" అనో, "ఎవ్వనిచే జనించు" అన్న పదంతోనో ఏదైనా పద్యం మొదలైతే, చదువరులకు అసలు పద్యం (చిరస్థాయిగా నిలిచిఉన్న ఆణిముత్యాలవంటి పద్యాలు) స్ఫురణకు రావటం, ఆహ్లాదం కలగటం అన్నవి అటువంటి ప్రయోగాలకు, పదాల వాడుకకూ స్ఫూర్తి.

అదేకనుక పద్యభావం నుండి కూడా స్ఫూర్తిపొందితే అది అనుసరణ. ఒక విధం గా చెప్పలంటె తత్ మూల పద్యాన్ని రాసిన కవికి ఈ పద్య రచయిత సమర్పించుకునే కృతజ్ఞతాపూర్వక నమస్కృతి అన్నమాట.

పోతన కృతులలో నేను గమనించిన కొన్ని అనుకరణలు...అనుసరణలూ....

కవిత్రయంలో ముందుగా "ఆంద్ర కవితా గౌరవ జన మనోహారి నన్నయ్య సూరి" అని పిలువబడ్డ నన్నయ్య కవితానుసరణ

నన్నయ్య:

శ్రీ వాణీ గిరిజా శ్చిరాయ దధతో వక్షో ముఖాంగేషు యే
లోకానాం స్థితి మావహన్త్యవిహతాం స్త్రీపుంసయోగోద్భవాం
తేవేదత్రయమూర్తయ స్త్రీపురుషా స్సంపూజితా వస్సురై
ర్భూయాసుః పురుషోత్తమాంబుజ భవ శ్రీకంధరా శ్శ్రేయసే

పోతన- (వీరభద్ర విజయము లో ఇట్లనువదింపబడింది)
సిరియును వాణి గౌరి యనుజెన్నగు కన్యకు మేను, వాక్కు బె
న్నురమును నుంకువిచ్చి ముదమొప్పవరించి జగంబులన్నియున్
దిరములు సేయబ్రోవదుదిదీర్పగ ద్రష్టయుగేక్షణుండునై
హరివిధిశంభుమూర్తి యగు నాద్యుడు మాకు ప్రసన్నుడయ్యెడిన్.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
"హరి హర చరణారవింద వందనాభిలాషిందిక్కన మనీషింభూషించి" అని కీర్తించిన తిక్కన అనుసరణలు

తిక్కన 1 :

రాజటె ! రాగహీనుడతె ! రాజిత సుందరమూర్తి యట్టె ! వి
భ్రాజిత సంపదున్నత విభాసిత వర్తనుడట్టె ! కామినీ
రాజ మనోజ్ఞ భంగి చతురత్వధనుండటె ! బ్రహ్మచర్య దీ
క్షాజిత మన్మధుండునటె జన్మము లిట్టివు యెందు గల్గునే ? --> (శాం. 2 -103)

పోతన:
రాజటె ! ధర్మజుండు ! సుర రాజ సుతుండతె ధన్వి! శాత్రవో --> (1 - 211)

తిక్కన 2 :
సకల స్థావర జంగమంబులు భవత్సాన్నిధ్య మాత్రంబునన్ --> (ఉద్యో. 1 - 186)

పోతన 2:
సకల స్థావర జంగమ ప్రతతికిన్ జర్చింప దానాఢ్యుడై --> (3 -1019)
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

ఎఱ్ఱన రచించిన నృసింహ పురాణం లో పద్యాలకు పోలికగలిగిన పోతన పద్యాలు.....

అసలు 1:
వాసుదేవుని పాదవనరుహంబుల భక్తి తగదను తండ్రియు తండ్రికాదు
వేదచోదితమైన విష్ణుధర్మమునకున్ గోపించు గురుడును గురుడుగాడు
భవదుఃఖముల మ్రాంప బ్రభువైన హరిసేవ నెడలించు హితుడును హితుడుగాడు
వరయోగ మతమగు వైష్ణవ జ్ఞానంబు వదలిన చదువును చదువు గాదు
కేశవాకార లీలలు గీలుకొని ము
దంబు బొందని తలపును తలపుగాదు
మాధవస్తోత్ర ఘన సుధా మధుర రుచుల
జిలుకకుండెడి జిహ్వయు జిహ్వ కాదు. ---> (నృ. 5-22)

కొసరు పద్యం 1 ఏమిటో చెప్పగలరా?

అసలు 2:
కలడు మేదినియందు కలడుదకంబుల
గలడు వాయువునందు గలడు వహ్ని
గలడు భానుని యందు గలడు సోముని యందు
గలడంబరమున గలడు దిశల
గలడు చరంబులచరంబుల గలడు బాహ్యంబునగలడు లోన
గలడు సారంబులగలడు కాలంబుల గలడు ధర్మంబులగలడు క్రియల
గలడు కలవాని యందును గలడులేని
వానియందును గలడెల్ల వాని యందు
నింక వేయునునేల సర్వేశ్వరుండు
కలడు నీయందు నాయందు గలడు గలడు --> (నృ. 5 - 78)

కొసరు పద్యం 2 ఏమిటో చెప్పగలరా?

అసలు 3:
కుడిచినపుడు నిద్రగూరినయప్పుడు
మేలుకొనిన యపుడు మెలగినపుడు
విష్ణు కీర్తనంబు విష్ణు చింతయు కాని
పలుకడొండు బుధ్ధి దలపడొండు --> (నృ.3 - 150)

కొసరు పద్యం 3 ఏమిటో చెప్పగలరా?
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

సోమనాధుని బసవ పురాణం:

క్షీరాబ్ధి లోపలక్రీడించు హంస గోరునే పడియల నీరు ద్రావగ?
జూత ఫలంబులజుంబించు చిలుక
భ్రాతి బూరుగు మ్రాని పండులు గన్గొనునె?
రాకామల జ్యోత్న దావు చకోర
మాకాంక్ష సేయునే చీకటి ద్రావ?
విరిదమ్మి వాసన విహరించు దేటి
పరిగొని సుడియునే ప్రబ్బిలి విరుల? --> (3 - 82)

కొసరు పద్యం 4 ఏమిటో చెప్పగలరా?
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

భాస్కరుని రామాయణం:

కుప్పించు నురవడి గుంభిని వడిగ్రుంకి
సర్వాధిపతి తలల్ సదియ నదుమ
నగయు నూకున మీది కెత్తి పాఱిన తరు
శ్రేణులు చుక్కలు జెదర నడువ
నెఱకలు జాడించు నేపున గడలెత్తి
యేడు వారాసులు నెడములొత్త
బఱచు బల్వడి నభ్ర పంక్తులు సుడిగొంచు
వలయంపుగొండ యవ్వలికి దూల దూల
పర్వతములు వడక్ బ్రహ్మాండ కోటర
మదృవ గగన వీధి నరుగుదెంచె?
రఘుకులేంద్ర బంధ విఘటనత్వరితాంత
రంగుడగుచు నవ్విహంగ విభుడు.

కొసరు పద్యం 5 ఏమిటో చెప్పగలరా?

శ్రీ కృష్ణాష్టమి శుభాకాంక్షలు !!!

2010-09-11T09:04:00.000-07:00

అందరికీ కృష్ణాష్టమి శుభాకాంక్షలు.

వినాయక చవితికి కృష్ణాష్టమి శుభాకాంక్షలు చెబుతున్నాడేంటి అని హాస్చర్యపోవద్దు. నేనెక్కాల్సిన ట్రైను జీవితకాలం లేటు అన్నట్టు ఇన్నాళ్ళకి గానీ వీలు పడలేదు. అయినా ఇవ్వాళ కథ చదువుతూంటే రాద్దామనుకున్న టపా రాయలేదని గుర్తొచ్చింది.

"మనుషులను వస్తువులుగా , వ్యాపారవస్తువులుగా చూస్తున్న ఈ కాలంలో వస్తువుల మనసుల్లోకి తొంగిచూడటం మీకే చెల్లు" అని ఒక బ్లాగ్మిత్రులు ఒకానొకసారి నా టపాలో వ్యాఖ్యానించారు. వారికి అనేకానేక ధన్యవాదాలు.

వస్తువుల మనస్సునైతే అర్ధంచేసేసుకోవచ్చు, వచ్చే ఇబ్బందేం లేదు. మనుష్యుల మనస్సులు అర్ధంచేసుకోవటం మొదలైతే ఇంకేమన్నా ఉందా? ఉదాహరణకి కళాంజలో, కళానికేతనో దాటేస్తూంటే శ్రీమతి మదిలో మెలిగే శతాధిక భావాలు నాకు అమాంతం అర్ధమయిపోయాయనుకోండి, నాగతేంకాను? ఆ నడిరోడ్డుమీద ఉక్కిరి బిక్కిరి అయిపోనూ? ఆఫీసులో టాస్కులిచ్చి ఇంకంటాక్సువాడి మాదిరి పీల్చిపిప్పిచేస్తే టీమ్మెంబరుగాళ్ళు తిట్టుకునే శాపనార్ధాలు తెలిస్తే ఇంకేమన్నా ఉందా? 'ఢా'మ్మని అక్కడికక్కడే పోనూ? అందుకే వస్తువుల మనసుల్లోకి తొంగిచూడటం కొంచం సేఫ్. అవైతే నిష్కర్షగా "నా భావం అది కాదు మొర్రొ" అని ఖండించవుకదా. నిర్మొహమాటంగా వాటి పేరు మీద మనకి తోచింది, నచ్చిందీ చెప్పేయచ్చు. అది నా ధీమా.

నిజానికి నేన్రాసుకున్న పద్యాలని ఒకసారి వెనక్కి తిరిగి చూసుకుంటూంటే ( రాసినవి కొన్నే అనుకోండి) అప్రయత్నంగానే భావావిష్కరణలో నా మొగ్గు ఖనిజాలు,వృక్షాలు,జంతువుల పైకే ఎక్కువ తూగుతుంది.

రాముడు-స్ఫూర్తి పద్యాల్లో రాళ్ళు రాముడి మరదళ్ళమని ఫీలయినా, జలచరాలు రాముడిమీద అలిగి అటకెక్కినా, తక్కెడ ధర్మాధర్మాల గురించి రాముణ్ణి నిలదీసినా, ఉడుత "గాఢపరిష్వంగ" వాంచని రాముడికి విన్నవించున్నా, తాటాకు చప్పట్లలో తాటి చెట్టు తన వేదనని నివేదించుకున్న; పులి విలాపం అన్నా ...అన్నిట్ళో ఉన్నది అదే.

అయితే ఈ మొగ్గు అప్రయత్నం అని ఎందుకన్నానటే నేన్చదువుకున్న పద్యాలు అట్లాంటివి మరి. బోయిభీమన్నగారి ప్రభావం నామీద అలాంటిది. ఇంతకముందు టపాలో చెప్పినట్టుగా, బోయి భీమన్నగారు ఓ రకంగా నాకు ఏకలవ్య గురువుగారు. ఏకలవ్య గురువుగారు అని ఎందుకు అన్నానంటే నా ప్రమేయం లేకుండానే నాలోనికి చొరబడి నన్ను ప్రభావితం చేసేశారు కాబట్టి.

ఒక గ్రీటింగు షాపు కి వెళ్ళినప్పుడు అక్కడ ఉన్న వందలాది గ్రీటింగుల్లో ఒక్కటి మాత్రమే మనకి తెగ నచ్చేస్తుంది. ఎందుకంటే అది మనం చెప్పకపోయినా మన హృదయాన్ని మాటల్లో ఆవిష్కరించినట్టు అనిపిస్తుంది.

బోయిభీమన్న గారి "మణి మానసం" కావ్యం నా దృష్టిలో అట్లాంటిదే.

అపూర్వమైన ఒక పరిచయం, ఒక స్నేహం, ఒక సన్నివేశం, ఒక చిరునవ్వు, ఒక వక్రోక్తి, ఒక వాలుచూపు -- ఇందులో ఏ ఒక్కటైనా చాలు - భావానికి సౌకుమార్యం కలిగించి ఉద్వేగపరచటానికి, అవ్యక్తమై ఉన్న అనుభూతిని తట్టి లేపటానికి.

ఆత్మతో కలిసిపోయిన అనుభవ్సారమే అనుభూతి. అనుభూతి జాగృతం కావడమే భావ స్పర్శ. అట్టి అనుభూతి రససంబంది అయినప్పుడు కళాసృజన జరుగుతుంది. రసానుభూతికి రూపకల్పనలే కళలు -- సాహిత్యం, సంగీతం, నృత్యం, శిల్పం వంటి కళలకు మూలబీజం రసమే.

లోకిక, భౌతిక, వ్యావహారిక, శారీరక సంబంధ బాంధవ్యాలతో ప్రమేయం లేని మనోరమణమే రసస్థితి. విప్రలంబ శృంగారమే రసాద్వైతానికి బీజం. వియోగం వల్ల మనోరమణం ఏర్పడి నిరంతర ధ్యానం వల్ల తాదాత్మ్యం సిధ్ధిస్తుంది. ఇది భక్తికంటే మధుర భక్తికంటే భిన్నం. ఇది స్త్రీ పురుష మనస్సంబంది. పరమానంద సిధ్ధికి సహజ మార్గం. శ్రీకృష్ణుడు గోపికలకు ఉధ్ధవుడి ద్వారా పంపిన సందేశం లో ఈ రసాద్వైత మూలసూత్రం కనిపిస్తుంది. ప్రతీ వ్యక్తి జీవితంలోనూ విప్రలంభం ఉంటుంది. అయితే గోపీకృష్ణ వియోగం ఒక శాస్వతమైన మధురవేదన. అందుకే దానిది సచ్చిదానంద రసస్థాయి.

అటువంటి రసానుభూతికి సాహితీ కల్పనే "మణి మానసం" కావ్యం.

శ్యమంతకమణి మానసం ఆ కావ్య వస్తువు, బీజం. భాగవతంలోని శ్యమంతకమణి కేవలం ఒక మణి. కానీ ఈ కావ్యంలోని శ్యమంతకమణి మానవ హృదయం కల ప్రేయసి. కృష్ణుణ్ణి ప్రేమించి, తన ప్రేమను అతడు గుర్తించకపోవడం వల్ల మూగ వేదనను అనుభవిస్తున్నట్టిది. ఒక్క ముక్కలో చెప్పలంటే శ్యమంతకమణి స్వాంతనం. గోపికలవలే కృష్ణుణ్ణి కామించి, ప్రేమించి, ప్రేమైకభావం లో తాదాత్మ్యత చెంది విరహవేదన అనుభవించినదే ఈ కావ్య నాయిక- శ్యమంతక మణి.

వినాయక చవితి సందర్భంగా గోపీకృష్ణుల రాసలీల స్మృతిగా ఆ పద్యాలు, మీకోసం... చదివి ఆనందించండి.. కృష్ణానుభూతిని అనుభవించండి.

పనిలో పనిగా కృష్ణాష్టమి సందర్భంగా ...నా 'గీత '

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

లూతల పట్టుకోక సిగలో ఎదొ పిట్టల ఈక, చుట్టునున్
వ్రేతల మూక, దట్టినొక వేణు శలాక; రసాధినేతకే
తాత యనంగ వెల్గెడునితండెవడా అనుకొంటి, కృష్ణ ! ని
న్నా తొలిసారి చూచి ! నయనామృతమయ్యనదే దినే దినే !

గాన రసమ్ముతో వెదురు కర్రకు ప్రాణము పోసినావు; నీ
వేణు రవమ్ముతో మొరటు వ్రేతను రాధనుజేసినావు; నీ
యాన రయమ్ముతో జడ మహస్సుకు కళ్ళెము వేసినావు; నా
మానస మంతకన్న ఖిలమా? ఖలమా? నినుగోరుటబ్రమా?

సూరుడు కాడె తండ్రి? తను చూడనిదున్నదె? నన్నెరుంగడే?
కోరిక దీర నే క్షణమొ కొమ్మని నీకిడడే- అటంచు నే
నారని ఆశ నుంటి ! అకటా ! తన దండకమున్ పఠించుచున్
దారిన పోవువానికొక దానయకున్ నను దానమిచ్చెపో !

నా యాత్మన్ కరగించి లోగొనినదే నాదౌ ! తదన్యం బదే
శ్రేయంబైనను వ్యర్థభారమె యగున్; చేతో ధరా ధారలో
నా యానందమె నాది; దానికొకడే నథుండు కృష్ణుండు; కృ
ష్ణా యోచింపు, ముపేక్ష చేసెదవు పో - షష్టాష్టకంబయ్యెడున్ !

మహిమ గలట్టి రత్నము శ్యమంతము, హేమము నిచ్చు, నంచు నన్
బహుగతులన్ నుతింత్రు; మరి నాకెవరిత్తురు నా అభీష్టముల్?
స్వహితము నైజమౌ మనుజ జాతికి! సర్వ హితైక మూర్తివౌ
మనుజుడవీవుగా? మణికి మాత్రము మానసముండదా? ప్రభూ?

బృందా సుందర సీమలో, మధురలో, వ్రేపల్లెలో రమ్య కా
ళిందీ తీరములో భవచ్చరణ సంలీనాత్మలై నిన్ను నీ
డెందమ్మున్ గొను చొక్కరొక్కరె నవోఢీ భూతలై కాంతలా
నందం బందుచు నుండ చూచెదను కానా? నే నలోలాత్మనా?

దీపజ్యోతికి మూలపీఠమయి తధ్ధీవల్లికిన్ పుష్పమై,
శ్రీ పాదమ్ముల నీలపద్మమై, తన్నృత్య క్రియా రంగమై
రూపారూప పరాప రోదిత కళా రోచిష్ణువై వెల్గు నీ
గోపీ వల్లభ మూర్తి నా కనులలో గోవత్సమై గెంతదే?

ఇంత ఉపేక్ష చేతువది ఎందుకొ? హేతువు కానరాదు ; నా
యంతట నేను వెంటబడినందుకొ? నాకిల నీవుతప్ప గ
త్యంతర మేదియున్ గలుగ నందుకొ? దైవము జేసి నిన్ను నా
స్వాంతము నందు నిల్పుకొనినందుకొ? ధైర్యము చాలనందుకో?

మనసిది నిన్ను కోరి కడు మ్రగ్గుచునున్నది; తండ్రి యా మరో
మనుజునకిచ్చె; ఈ కొలది మన్గడయున్ దరిజేరి చచ్చెనా?
అనయము నెవ్వడో ఒకడు అగ్నికి కట్టియ రీతి వచ్చి నన్
చెనక దలంచు ! రుక్మ మొక చెడ్డది, రుక్మిణి మంచిదీ నటో?

ఆనాడే నను జూచి నీ మనసు రాగారక్తమైనప్పుడే
పోనిమ్మంచనుకోక, కాలగతిలో పోకళ్ళు గుర్తించి, పం
తానన్ రుక్మిణినట్లు నన్ను గొనియున్నన్ ఇంత కాకుండు ! దే
వా ! నీ దానను, నేటికైన నను గావన్ నేరవా? కోరవా?

జేజెలమీర నన్గొని ప్రసేనుడు చచ్చె; మృగేంద్రుడిల్గె; స
త్రాజితుడంతమయ్యె; శతధన్వుడునున్ తెగె; జాంబవంతుడు
గ్రాజియొనర్చె; నొచ్చె బలరాముడు; ఇంతయు నాగురించి ! స్వా
మీ! జగదాత్మ ! ఇంత అఘమెందుకు నా నుదుటన్ లిఖించితో?

మరిన్ని తర్వాతి టపాలో...

"ఆగస్టు విప్లవం" - బోయి భీమన్న

2010-08-13T11:25:00.000-07:00

ఎందరో మహానుభావులు, కవులు, గాయకులు, రచయితలు, పత్రికా సంపాదకులు, రాజకీయనాయకులు, కార్యకర్తలు నడుంబిగించి తమకు చేతనైనపనిని కర్తవ్యంగా భావించి చేస్తేకదా స్వాతంత్రోద్యమం జాతీయోద్యమంగా రూపాంతరం చెందింది... అట్లాంటి జాతీయోద్యమ స్ఫూర్తితో ఉత్తేజపరచే రచనల్లోనిదే బోయి భీమన్నగారు రాసిన "ఆగస్టు విప్లవం" కావ్యం.

ఆంధ్రా యువకుల మహోత్తర పాత్ర, బాపూజీ నాయకత్వం, మహాత్ముని పిలుపు..వీటి నేపధ్యం లో స్వాతంత్ర్య సమరం లో పాల్గొనమని ఓక వీర యువతి తన ప్రియునకు చేసిన ప్రబోధమే ఆ కావ్యం

నన్ను ప్రభావితం చేసిన ఆ కావ్యంలోని కొన్ని ఆణిముత్యాలు సందర్భోచితం గా..."

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

బాపూజీ పిలుపాలకించి మురళీ వాదమ్మునన్ బోవు గో

గోప వ్రాతమువోలె, సాగు డిక త్యాగుల్ భోగులేకస్థులై.

రేపన్నట్టిది లేదు దేశ హిత కార్యేధ్ధ ప్రయత్నమ్మునన్;

వ్యాపింపన్ దగు నేడె వ్యూహ రచనా ప్రాగల్భ్యమాశాంతముల్.

ధీమంతుండంగు ఆంధ్రకేసరి ప్రబుధ్ధిన్, చెన్నపట్నమ్మునన్

సైమన్ సంఘముతో తొడన్ జరచి ఆంధ్ర ప్రాగ్యమున్ జూపె; మొ

న్నే మొన్నన్ యువరక్తనిర్ఝరుల నింకెన్ భూమి గుంటూరులో;

ఈ మీ దేమగునన్ తలంపు వల,దిప్డే దూకు డుద్బుధ్ధులై.

వార్తలు లేక, నాయకుల వైనము కోరిన దేశభక్తులన్

దూర్తులు సాయుధుల్ భటులు తూలగనేయ తుపాకులెత్తినన్

స్ఫూర్తి వహించి - 'పేల్చు ' డని ముందుకు దూకినవాడు మీ బి.ఎస్.

మూర్తి ! పరాక్రమమ్మదియ పో, బెజవాడకు భూషణమ్ముగా !

అల్లురి వంటి వీరసుతులాధుని కార్జును లెంతమందియో;

కల్లురి సుబ్బరావొకడె కాచెను సంజివరెడ్డి బోలు బల్

మల్లుర గూడి, రాష్ట్ర మొక మండల మంతయు; పెక్కులేల, మీ

పల్లము రాజు లేడె? కరువా యువవీరులు, దేశభక్తులున్?

అరుగో ఛూడుము సాంబమూర్తిని, గిరిన్, ఆచార్య రంగాను, ము

ట్నురి శూరున్, సరదారు లచ్చనను, మధ్ధూరన్ననున్, అయ్యదే

వరకాలేశ్వరు; చంద్రమౌళి, పుసులూర్వర్యున్, రవీంద్రున్ మహ

ద్గురుగా చేకొని పోరికిన్ చనిన మీ గోపాలరెడ్డ్యగ్రణిన్.

పరికింపన్ పనియేమి పండితుడు మీ పట్టాభి ముందుండ? పె

క్కురు కూర్మయ్యలు, చెర్కువాడలు, మహా కోట్రెడ్లు, మాగంటు, లు

ధ్ధురులౌ పొట్టులు, చిట్టుల్లున్ నడవగా; దువ్వూరి సుబ్బమ్మలై

తరుణుల్ దూకిరి దాస్యమోచన రణౌధ్ధత్యమ్మునన్ , చూడవే?

శంకయొకింత యేలను? శశాంకుని దీటగువాడు మీ కళా

వెంకటరావు 'స్యైడు 'లను వింత యమాసను ముంచి, ఇంచుకేన్

గొంకక , ఆంద్ర సర్క్యులరు గొంచు, జనమ్ముల కందజేయడే?

అంకెకు వచ్చువాడెవడు యాతనితో అసహాయ శూరతన్?

బడి మానుండు, స్వరాజ్యరాజ్యరమకై స్వాతంత్ర్య సంగ్రామ మం

దడు గుంచుం డని బాపు చెప్పగనె - విద్యన్ మాని, వాలంటిరై,

పడతిన్ బోవిడి, లాటిదెబ్బలకు తావై, ఖైదునన్ గూలి, ఆ

తడు దేశమ్మును గొల్చు జీవితపు సత్తా మొత్త మర్పించుచున్ !

త్యాగము గూర్చి చెప్పుట కుదాహరణమ్మిది, పాలపొంగుగా

భోగము లొందు యౌవన నవోదయమున్ నిజదేశభక్తి పూ

జాగరు వర్తిగా నిలిపి అర్చనచేసినవైనమిద్ది; సు

స్వాగతముల్ వచ్చించి, యువ సైన్యము గూర్చుక బైలుదేరుమా !

నను విడనాడి పోవగ మనమ్మున నీవెటు కుందుచుంటివో,

నిను విడనాడి యుండుటకు నేనును అంతకుమించి కుందుచుం

టిని; మన కుందు దేశ జననీ పరతంత్రత లోని కుందుతో

నెన యగునా? తదార్తి తొలగించుట కంటెను ధర్మముండునా?

యువకుల్ కల్గిన లాభమేమి బలవద్యోధ్ధత్వముల్ లేనిచో?

జవసత్త్వమ్ముల కార్యమేమి భరతక్ష్మా దేవి కాపాడమిన్ ?

నవలల్ లేచిరి తోడురాన్; నడువుడింకన్ శూరులై; సేనలై;

బవరం బందునె పుచ్చుకొందము ప్రియ స్వాతంత్ర్య లక్ష్మీ క్షమన్ !!

మాగాయ్ పచ్చడి...

2010-07-07T21:59:00.000-07:00

నేపధ్యం:

కంది శంకరయ్యగారు ఒక సమస్య ని ఇచ్చారు

నా పద్యం:

వెచ్చని గాడ్పుల వేసవి

వచ్చిన సడి తెలియునట్లు వడ్డించండోయ్

నచ్చిన ముక్కల మాగాయ్

పచ్చడి మెతుకులె మన కిఁక పరమాన్న మయెన్

స్ఫూర్తి :

మాగాయొక మహా పచ్చడి పెరుగేస్తే మహత్తరి, అది వేస్తే అడ్డవిస్తరీ మానిన్యాం మహాసుందరీ అన్నారు కదండీ.. అందుకే..

పులి మానసం

2010-06-13T20:44:00.000-07:00

రామాయణ కథనంతా చిత్రకారులు చిత్రీకరిస్తే రాముడూ, సీతాదేవీ వాటిని గమనిస్తూ అప్పటి రోజులని గుర్తు చేసుకుంటూ మాట్లాడుకున్నారు అని భవభూతి ఉత్తర రామచరితం లో వర్ణిస్తారు. అదేభావనతో ఈ పద్యం..

వేటగాళ్ళ క్రూరత్వానికి పులులు బలై పొతూంటే పులి పిల్లలు అనాథలైపోతున్నాయి. అట్లాంటి ఒక అనాథ పులిపిల్ల తన గతాన్ని, తన తల్లితో ముడిపడి ఉన్న మధురమైన జ్ఞాపకాలనూ నెమరువేసుకుంటూంటే ఎలా ఉంటుందో అని ఆలోచనకి ఇది పద్య రూపం..

ఆవల ఈవలంచు తిరుగాడెడి పిల్లల నెల్ల ప్రేమతో

కావలి గాచి సొక్కితివొ, కంటికి నిద్దుర దూరమయ్యెనో?

త్రోవల తూలినావు ! కనుదోయిని నా మునివేళ్ళ విప్పనా?

దేవుని పైన భారమిడి ఈ సమిధన్ చెవి దూర్చి చూడనా?

ఈ వనమందు నీవు శయనింపగ లేపెడి ధూర్తు నేనె గా....

ప్రపంచ పర్యావరణ దినోత్సవానికి నా వంతు సాయం...

2010-06-01T07:28:00.000-07:00

ప్రపంచ పర్యావరణ దినోత్సవానికి నేను సైతం... ...

Our world today is facing burning issues of global warming, energy changes and climate change challenges. Individuals, governments, corporates and organizations round the globe are working to address these issues that impact business, technology, society and every aspect of life. World Environment Day, commemorated each year on June 5, is celebrated worldwide to create awareness and bring about the necessary attention and action!

ఇట్స్ ఇంపార్టెంట్ , ట్రస్ట్మీ !

లెట్స్ సైకిల్ లైక్ ఎ బేబి ! లెట్స్ రీసైకిల్ !

దట్స్ ఇట్! లెట్స్ బీ కమిటెడ్ !

ఇట్స్ టైం నౌ, లెట్స్ ప్రొటెక్ట్ ది ఎంటైర్ ప్లానేట్ !

"అనువుగనుండును, మార్కెట్

పనులకు సుళువంచు" శుష్క భావన వలదోయ్ !

అనపేక్షితమీ ప్లాస్టిక్

ఘనమగు వ్యర్ధాల నింపు ! గమనించండొయ్

రాలిన సాహితీ సుమం - వేటూరి

2010-05-22T12:26:00.000-07:00

తెలుగు తల్లికి సాహితీ సమర్చన చేసిన సత్కవి, సినిమా పాటల ద్వారా ఎందరి గుండెల్లోనో తెలుగుదాన్ని చిరస్థాయిగా నింపిన స్రష్ఠ, మహోన్నత వ్యక్తి శ్రీ వేటూరి సుందర రామ మూర్తి గారికి హృదయ పూర్వక పద్య సుమాంజలి

కొందరు భాష జూచెదరు ! కొందరు భావ పరంపరల్ గనున్ !

కొందరు భక్తి గ్రోలెదరు ! కొందరు సూక్తుల నాదరింపగన్ !

ఇందరి కిన్ని ఇచ్చు కలమే అది? తెల్గుతనాని కంతకున్

సుందర రామ మూర్తి ఒక సూత్రమొ? గోత్రమొ? దివ్య నేత్రమో !!

కవిసమ్మేళనానికి నా కుస్తీపట్లు!!

2010-05-06T02:11:00.000-07:00

ఉగాదికి అంతర్జలంలో నిర్వహించిన కవిసమ్మేళనానికి పిల్ల కాకినైన నాకూ పిలుపొచ్చింది.

ఉద్దండ పండితుల మధ్య నా పద్యాలు కనీసం విదూషకుడి పాత్రనో, అప్రస్తుత ప్రసంగీకుడి పాత్రనో పోషిస్తాయి కదా అని నేనూ ఊ కొట్టేశా. ఆ పిలుపుకి పర్యవసానమే నా ఈ కుస్తీ పట్లు.

బ్లాగాడిస్తా రవి గారి టపా స్ఫూర్తి తో నేనూ ప్రచురిస్తున్నా నా పద్యాల్ని (ఉరఫ్ పైత్యాన్ని...)

"కుస్తీ పట్లు" అని ఎందుకన్నానో మీకు చదువుతూ పోతున్నకొద్దీ దానంతట అదే అర్ధమైపోతుంది.. కావాలంటే చూడండి..

చట్టబధ్ధమైన ముందస్తు మాట....

ఈ పద్యాలు చదివాకా.. మీకేమైనా అయితే అది నా బాధ్యత కాదు సుమీ...

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

(గతంలో ఓటరు భావన)

నోటుకి, మందుకి, క్రీకెట్

బ్యాటుకి తెగనమ్ముకొందు ! బ్యాడ్పొజిషన్నీ

పూటకి గడచిన చాలును

ఓటది నాయిష్టమనుచు వోటరు పలికెన్

(మరి నేడో .... )

కోటికి అర్రులు చాచుచు

కూటికి కొరగాని వాన్కి గూడివ్వంగా

ఆటల నాడెదవే? చీ !

ఓటది! నాయిష్టమనుచు వోటరు పలికెన్

ఘాటగు స్పీచులు దంచక

బూటక వాగ్దానమీక, పూజ్యులు బాపూ

బాటన్నడిచే నేతకు

ఓటది! నాయిష్టమనుచు వోటరు పలికెన్

తూటా కన్నా గొప్పది !

మాటాడని విప్లవమ్ము ! మార్పుకు బీజం

నాటెద! సత్తా చాటెద !

ఓటది! నాయిష్టమనుచు వోటరు పలికెన్

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

మన్మనంబున ప్రేమ భావన మంతరించెడి వేళ ! మా

కున్ముదంబున దారి జూపుచు, కోటి రత్నపు వీణయే,

వన్మినిట్టు సహింపబోమను వాదనల్ తెరదింపుచున్

రాణ్మహేంద్రవరమ్ము చేరెను, రత్నగర్భుని చెంతకున్

(ణ్మ కి న్మ ప్రాస సరికాదు అని విజ్ఞులు చెప్పారనుకోంది.. కానీ నాకు తట్టింది మాత్రం ఇంతే ..)

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

సూచన:- మీరు గమనించకపోయినట్టైతే పట్లు ఆల్రెడీ మొదలైపోయాయి..

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

మా సుమ బాణముల్ హరుని మానసమందున ప్రేమ నింపగా,

భాసురమైనతేజమిటు భాసిలె స్కంధుగ ! క్రౌంచ తారకా

ద్యసురారీ! ఒనరంగజేసితిని గాదా ధాత్రికిన్ గూర్మి ! నే

డిసుమంతైనను లేడు నా యశముకే ఢీ చెప్పు వాడెవ్వడున్ !

అసువుల్ బాసిన నేమి? జన్మ చరితార్ధంబయ్యె, సత్కర్మలన్

ఏవో చప్పిడి కూడు నీకిడుదు! నేనే జంతికో తిందు ! నే

వేవో పాటల టాపు లేపెదను ! వేవేలంట నా తిక్కలున్ !

నీవేరీతిన వేడుకున్న విన! నే నే ఖర్చు తగ్గించ నోయ్

శ్రీవారూ!! గృహజ్యోతి మాట విని ఏ.సీ. తేని పక్షాన! ఫో !

ఇంటికి దీపం ఇల్లాలు కదా.. ఈ మల మల మండే ఎండాకాలం లో ఏ.సీ తెమ్మని ఆవిడ పెట్టే పోరు లో దత్తపదుల కుస్తీ...

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

సూచన:- పట్టు పట్టరాదు పట్టి విడువరాదు పట్టెనేని బిగియ పట్టవలయు అన్నారు కదా.. నా తఢాకా చివరిగా ఇక్కడ... ;)

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

లక్షద్వీపపు మంత్రి వర్గమనగా లంచావతారమ్ములే

వీక్షింపంగ ! విభిన్న దీవులకు వేర్వేరైన శాఖల్నిడెన్

భక్షింపన్ కమిషన్లు! దాని కొరకై భా.నీ.ప లంకేశుడే

అక్షప్రౌఢిమ మీర ఆశ కు.ని. లంకాధీశుతో బోరెడిన్

లక్షద్వీప్ ప్రభుత్వం ఒక్కొక్క మంత్రిత్వ శాఖనూ ఒక్కొక్క ద్వీపం లో పెడుతుందనీ.. అప్పుడా మంత్రే ఆ లంకకు అధిపతి అనీ... మంత్రులు కాబట్టి రాజకీయం లో ఎత్తులు, పైయ్య్త్తులూ వేస్తూంటారనీ... భావన..

ఒక శాఖ మంత్రి కి వేరే శాఖ మీద కన్ను పడగా ఆయనతో పోరు పెట్టుకున్నాట్ట ఆశ ఎంతటి కైనా తెగిస్తుంది కదా... అని భావన..

మీకీపాటికే అర్ధం అయ్యి ఉంటుంది ఈ యుధ్ధం ఎవరెవరికీ మధ్యనో...

భా.నీ.ప = భారీ నీటి పారుదల శాఖ,

కు.ని = కుటుంబ నియంత్రణ శాఖ.

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

స్వస్తి

చిత్రవర్ణ రేఖా విలాసం... (తెరసెల్లా -1)

2010-04-12T02:52:00.000-07:00

"పెళ్ళంటే నూరేళ్ళ పంట" --> ఓ ముసలావిడ సలహా

"గాస్ సిలిండరు మీద వంటేం కాదు...? --> గడుసు పిల్ల సమాధానం..

సౌందర్యకీ నిర్మలమ్మకీ మధ్య జరిగే ఈ సంభాషణ అదేదో సినిమాలోది..

"పెళ్ళంటే పందిళ్ళు, సందళ్ళు, తప్పెట్లు, తాళాలు తలంబ్రాలూ, మూడే ముళ్ళూ, ఏడే అడుగులు మొత్తం కలిసి నూరేళ్ళు" ఓ ప్రేమికుడి నిర్వచనం...

"పెళ్ళంటే పప్పన్నం పెట్టాలి కదమ్మా..." ఓ అమాయకుడైన చంటి ప్రశ్న.

"ప్రేమంటే రెండు హృదయాల కలయిక, కానీ పెళ్ళంటే రెండు కుటుంబాల కలయిక" ... ఓ మన్మధుడి హిత బోధ.

నాణేనికి ఒక పార్శ్వం...

"షాదీ మాటే వద్దు గురు సోలో బతుకే సో బెటరు" ఓ సూక్తి ముక్తావళి.

"పెళ్ళంటె నూరేళ్ళ మంటరా ఆదరా బాదరా నువ్వెళ్ళెళ్ళి గోతిలో పడొద్దురా" ఓ తెలివైన వాడి ఉచిత సలహా

మరో పార్శ్వం

ఒక్కో సినిమాలో ఒక్కో నిర్వచనం. ఇంకా చెప్పాలంటే ఒక్కొక్కడిదీ ఒక్కో డైమెన్షను.

పెళ్ళంటే: -

కొందరికి సరదా,

కొందరికి బాధ్యత,

కొందరికి ఆత్రం,

కొందరికి అవకాశం,

కొందరికి డాబు,

కొందరికి వేడుక,

కొందరికి జీవితం

ఎంతో మందికి పెళ్ళన్నది ఓ భుక్తి... ఓ పెద్ద ఇండస్ట్రీ...

ఎన్నో వందల వేల కుటుంబాలు ఈ ఇండస్ట్రీని ప్రత్యక్షంగానో, పరోక్షంగానో నమ్ముకుని బతుకుతున్నారు....

ఇప్పుడు వారిలో కొందరికైనా అశనిపాతం లాంటి తీర్పు ఉన్నత న్యాయస్థానం వెలువరించింది.

సహజీవనమూ ఓకే అని. నాణేనికి మూడో పార్శ్వం కాబోలు....

---***-------***-------***-------***-------***----

ఇంతకీ పిల్లల పెళ్ళి గురించి ఆరాటపడే తల్లిదండ్రులు గానీ, వధూవరులుగానీ పెళ్ళి అనే తంతుని ఎంతవరకూ తెలుసుకుని ఆచరిస్తున్నారో ??

ఇక్కడో చిన్న ఉటంకింపు:

ఉఛ్ఛారణ లో లోటుపాట్లు రావడంతో బరాక్ ఒబామా అరుదుగా రెండోసారి ఆ దేశాధ్యక్షుడిగా శ్వేత సౌధంలో ప్రమాణం చేశారుట.

మరి మన పెళ్ళిళ్ళలోనో???

ఎంతమంది పురోహితులు మంత్రాలని సరిగ్గా చెబుతున్నారు ? ఒకవేళ సరిగ్గా చెప్పినా ఎంతమంది వధూవరులు గానీ తల్లిదండ్రులు గానీ ఆ మంత్రాలని సరిగ్గా చెబుతున్నారు?

ఎంతమందికి ఆ చేసే ప్రమాణాల అర్థం భావం తెలుసు?

---***-------***-------***-------***-------***----

ప్రాముఖ్యతనూ, ఆవశ్యకతనూ మర్చిపోయి ఆచారం, సాంప్రదాయం, కట్టుబాట్ల పేరిట అవసరమైనవీ కానివాటినీ జొప్పించి ప్రతీదానినీ నాశనం చేసుకుని దాని తాలుకు ఖర్మ ఫలాల్ని తిట్టుకుంటూ తినడం మనకి మామూలైపోయింది.

బాల్య వివాహాలైతేనేం, వితంతు వివక్షలైతేనేం, సతీ సహగమనమైతేనేం, కన్యాశుల్కం, వరకట్న పిశాచాలైతేనేం, బీరకాయి పీచు మేనరికలైతేనేం, ఇప్పటి సహజీవనమైతేనేం... అన్నీ ఒకానొకప్పుడు ఆలోచించక చేసిన పనుల పర్యవసానమే.. మనసు పొరల్లో ఏర్పడిన ప్రతీకారేచ్చ. వ్యక్తి స్వాతంత్ర్య రూపం లో వడ్డి చెల్లించమంటోంది...

వీటన్నిటికీ కారణం ఏమయ్యుంటుందో మనకి తెలీనిదేం కాదు.

ఏం చేస్తున్నా ఎందుకు చేస్తున్నామో తెలుసుకుని చేయటం కొరవడడం, తన్మూలంగా కొన్ని ఆచారాలు మూఢాచారాలై, వాటి బంధాలనుంచీ బయట పడేందుకు విశ్వప్రయత్నం జరగటం, అణగద్రొక్కబడటం మూలాన బయటపడ్డాక విశృంఖలత్వాన్నందటం... ఇదో చక్ర భ్రమణం... తిలా పాపం తలా పిడికెడు అన్నట్టు మేధావులూ, కళాకారులూ, చరిత్రకారులూ, చదువుకున్నవారు, శాసనాధికారులూ .... ఎవరికి వారు యథాశక్తి తమవంతు సహాయం చేసినవారే. వారెవ్వరి ప్రమేయమూ లేకుండా వారెరుక లేకుండా ఇంతటి అన్యాయం జరిగే అవకాశమే లేదు. ఈ పాపాన్ని తరతరాల తలరాతలుగా శాసిస్తూంటే.. చేతులు కట్టుకుని కూర్చోటమో, అంతకన్నా చేయగలిగిందేముంది అని సర్దుకుపోవడమో.. ఇవే సగటు వ్యక్తి చేయగలిగినవి అని నమ్మే స్తితి కి చేరుకున్నాం....

ఆత్రేయ లాంటి కవి "స్వతంత్ర దేశంలో చావు కూడా పెళ్ళి లాంటిదే బ్రదరూ" అన్నడంటే దాన్లో ఎంత లోతుందో.... అక్కడ దెప్పిపొడుపు చావు కి చేసే తతంగం మీద మాత్రమే కాదు, పెళ్ళి పేరున చేసే తతంగాం మీద కూడానూ.. ఇంకా చెప్పాలంటే మనుష్యులమీద, వాళ్ళ ఆలోచనా సరళి మీదానూ..

---***-------***-------***-------***-------***----

"పెరుగుట విరుగుట కొరకే ధర హెచ్చుట తగ్గు కొరకే" అని చదువుకున్నా చిన్నప్పుడు.

గమనిస్తే ఆచారాలు దురాచారాలుగా మారడానికి గల కారణం అవగాహనా రాహిత్యమే కానీ మరోటి కాదు. అందుకే ఆ చక్రభ్రమణంలో ఒక గౌతమ బుధ్ధుడు,బ్రహ్మనాయుడు , వివేకానందుడూ, రాజా రామ్మోహన్ రాయ్, కందుకూరి వీరేశలింగం, గురజాడ , శ్రీశ్రీ, గాంధీ, అంబేద్కర్ వంటి వాళ్ళు మళ్ళీ జీవన రథాన్ని గాడిలో పెట్టి బుధ్ది ప్రచోదనం జరపటానికి కృషిజేశారు. వీళ్ళందరూ సామాజిక స్పృహ కలిగి ఉన్న సామాన్యులే... అసామాన్యమైన శ్రధ్ధ చూపి ముఖ్యంగా త్రికరణ శుధ్ధిగా నమ్మి ఆచరించారు... దురాచారాల్నుంచీ సరైన దారి చూపించారు.

ప్రతీవ్యక్తికీ వ్యక్తి ధర్మం, సామాజిక ధర్మం ఉంటాయి కదా. తన వృత్తి ప్రవృత్తులతో తన ఆలోచనలతో తనదైన ముద్రవేసుకుంటూ, సాగిపోతూంటే యద్యదాచరతి శ్రేష్ఠః అన్నట్టుగా అతనిని ఆదర్శంగాతీసుకుని అతని నుండీ స్ఫూర్తి పొంది, అనుసరిస్తూ మార్పు కు నాందీవాక్యం పలుకుతారు. బిందువు బిందువు జేరి సింధువైనట్టు.

(1) బయటకెళ్ళొచ్చాక బట్టలుమార్చుకుని, కాళ్ళు చేతులూ కడుక్కుని లోపలకి రావలన్నది తాతలనాటి ఆచారం...ఇప్పుడు డాక్టర్లూ అదేచెబ్తున్నారు క్రిములు లోపలకి రాకుండా ఉండాలంటే చెయ్యల్సింది అదేనని.

(2) ఇంటికి వచ్చినవాడికి ఉపచారాలు చేసి తాగటానికి మంచినీళ్ళివ్వటం, ఉపచారాలు చేయటం సాంప్రదాయం.. హొస్పిటాలిటీ తరగతుల్లో బోధించేదీ, విమానాల్లో, పెళ్ళిళ్ళల్లో మనం గమనిచేదీ అదె... సాదరంగా ఆహ్వానించటం, అథిథి సత్కారాలు చేయటం...

(3) అభ్యాగతో స్వయం విష్ణుః అన్నదే గాంధీగారు వినియోగదారుడి గురించి నిర్వచించినది....

ఇలా చేసే ప్రతీ పని వెనక ఉన్న భావమేమిటో తెలుసుకుని చేస్తే దక్కేది ఆనందం, లేకపోతే దక్కేది శ్రమ.

అందుకేనేమో కృష్ణుడు భగవద్గీత లో నహిజ్ఞానేన సదృశం పవిత్రమిహవిద్యతే అన్నాడు. పవిత్రీకరణ చేయటం లో జ్ఞానానికి సమమైనదేదీ నేనెరుగను అన్నాడు.

---***-------***-------***-------***-------***----

మళ్ళీ మన పెళ్ళి విషయానికొస్తే

పెళ్ళిళ్ళలో అతిసాధారణంగా కనిపించే తంతే... జీలకర్ర బెల్లం పెట్టడం ఆలస్యం ఏదో తరుముకొస్తున్నట్టు అందరూ అందినకాణ్ణుంచీ అక్షింతలు వేసేయటం (గిరవాటెసెయ్యడం అనాలేమో....) ఫొటో గ్రాఫర్లూ, వీడియో వాళ్ళు మొహం అటుపెట్టు, ఇటు పెట్టు, ఇల్లా చూడు, నవ్వూ... అనుకుంటూ డైరక్షన్లివ్వటం, అన్నివైపులనుండీ గుమిగూడిపోయి వధూవరులిద్దరూ బిజీగా ఉన్నా/ మంత్రాలను చదువుతున్నా , వాళ్ళ చేయి దొరకబుచ్చుకుని తెచ్చిన గిఫ్టేదో ఇచ్చామనిపించుకుని (వచ్చామని హాజరీ వేయించుకుని) వెళ్ళటం.. వచ్చిన వాళ్ళల్లో ప్రముఖులు ఉంటే తల్లిదండ్రులే జరిగే తంతుని పక్కన పెట్టేసి అమ్మయినీ అబ్బాయినీ పలకరించమనటం... ఇవన్నీ మనం నూటికి తొంభై శాతం పెళ్ళిళ్ళల్లో చూసేవే, చూస్తున్నవే.

జీవితానికి అత్యంత ముఖ్యమైన రోజు, ముఖ్యమైన సమయానికి చేసినదేమున్నదయ్యా అంటే హంగూ, ఆర్భాటమూ, హడావుడీ, గందరగోళమూ. ఆసలు విషయం (శుభ ముహూర్తము) ఏమయ్యిందయ్యా అంటే భజగోవిందం, పరమానందం..

ఇందుకా మనం అంతగా ఎదురుచూసేది? మన ప్రమేయం లేకుండా మనచుట్టూ ఉన్నవాళ్ళు మనకి ఏది ముఖ్యమో మనబదులు నిర్ణయించేయటం సబబేన?? ఇదెల్లాంటిదంటే.. అత్యంత వ్యయప్రయాసలకోర్చి, టిక్కెట్లు ముందుగా కొనుక్కుని, రిజర్వేషన్లు చేసుకుని, తిరుపతి వెళ్ళి తీరా స్వామివారిని దర్సించుకోవడానికి దొరికే ఆ ఒక్కక్షణంలోనూ, వాడెవడో లాగేశాడనో, తొక్కేశాడనో, చూడనివ్వట్లేదనో వాడిని ఖయ్య్ మనడానికే సరిపోతుంది. అసలు విషయం కాస్తా చెట్టెక్కేస్తుంది.

పెళ్ళి చేసుకోడానికి సంసిధ్ధత చూసుకోవడం బట్టలు కుట్టించుకోవడం, బ్యూటీ పార్లర్లకి వెళ్ళి అందాన్ని ఇనుమడిమజేసుకోవడం (స్త్రీ పురుషులిద్దరూను), పురోహితుణ్ణి, కళ్యాణమండపాలనీ, వంటవాళ్ళనీ |మొ| చూసుకోవడమేనా?

పెళ్ళి కి తమని తాము సిధ్ధం చేసుకోవడం ఎంతమంది తల్లిదండ్రులు తమ పిల్లలకి చెబుతున్నారు?

ఒక నూతన అధ్యాయానికి తెరతీసేవేళ జరగవలసిన సంసిధ్ధత ఇంతేనా?

శుభ ముహూర్తం అంటే వధూవరులు ఒకరి శిరస్సుపై ఒకరు జీలకర్ర బెల్లం పెట్టుకుని ఒక ముహూర్త కాలం ఒకరి భ్రూమధ్యమును ఒకరు చూడాలి. (జీలకర్ర బెల్లం వాడటానికి వెనక వైజ్ఞానిక హేతువు ఉందనుకోండి). అది కాస్త పక్కనపెట్టి మిగిలినవీ ప్రాముఖ్యతని సంతరించుకోవడం సమంజసమేనా?

---***-------***-------***-------***-------***-------***----

అందుకే ఆ శుభముహూర్తానికి నాదైన రీతిలో/ నాకుచేతనైన రీతిలో సహాయం చేస్తూంటా నేను.

వధూవరులిద్దరి మధ్యన ఒక తెర పట్టుకుంటూంటారు కదా, అసలుకి తెల్లని వస్త్రాన్ని ఒక స్వస్తికాకారముగా లిఖించి దానిని తెర పట్టాలి. కాకపోతే కొన్నిచోట్ల

"తెర వెనుక అందం, తెరతీస్తే బంధం"

"దివిలో నిర్ణయం, భువిలో పరిణయం"

వంటివి చూసి, వరుడికి ఇంతకన్నా ఉత్తమంగా, శ్రేయోదాయకంగా, శుభముహూర్తం వేళకి భగవదాశిస్సుల సూచికగా తెరసెల్లా ఉంటే బావుంటుందనిపించి

"చూపులు కలిసే శుభవేళ"

"కల్యాణ మహోత్సవ శుభవేళ"

అన్న శీర్షికతో తెరసెల్లాలను శ్రధ్ధతో తయారుచేస్తూంటా....

దీనివల్ల మూడు ఉపయోగాలు.

(1) "అప్పటి దాక ఆ మాటలూ ఈ మాటలూ మాట్లాడుతూ కాలక్షేపం చేసేవారికి మండపంలో ఇట్లాంటిది చూడగానే ఒకరకమైన ఏకాగ్రత (పిచ్చా పాటీ కన్నా శుభవిషయ చర్చ)

(2) పెళ్ళి కొడుక్కి మరీ కళ్ళముందే సుందరమైన భగవద్రూపం చూడగానే అప్రయత్నం గా మానసిక ప్రశాంతత, ఏకోన్ముఖత (ఇది పెళ్ళి కొడుకులు చెప్పినదే).

(3) ఆ తెరసెల్లా పట్టుకునేది నేనే కాబట్టి వధూ వరులిద్దరికీ సుముహూర్తానికి ఒకరి భ్రూమధ్యం లో ఒకరు చూడండి. అదే కల్యాణం అంటూ చివరాఖరి నిముషం లో కూడా హెచ్చరిక చేయటానికి సావకాశం దొరకటం...

అల్లా వివిధ పెళ్ళిళ్ళకు నేనేసిన తెరసెల్లాలు...

ఇదీ వాటి మాతృక ....

రేఖా విలాసం

2010-04-06T09:40:00.001-07:00

నేనేసిన బొమ్మల్లో ఇదోటి.

దీన్లో ప్రత్యేకతలేమిటో ఎవరైనా చెప్పగలరా?

(దీని మాతృకతో పాటు, దీని వెనకున్న కథా కమామిషు వివరాలు తర్వాత టపాలో ..)

హనుమజ్జయంతి శుభాకాంక్షలు.

2010-03-30T06:42:00.000-07:00

దాశరధీ శతకం పద్యాలు చదువుతూంటే, నా భావాలని నేనే రాముడితో మొర పెట్టుకుంటున్నట్టు భావనే, ఎన్నేళ్ళు గా చదువుతున్నా.. ఇప్పటికీ... మిగిలిన ప్రపంచం ఉందన్న స్ఫురణే జారిపోతూంటుంది... చాల ఎమోషనల్ గా సెంటిమెంటల్ గా కూడా ఔతూంటుంది....

హనుమజ్జయంతి సందర్భం గా....నన్ను బాగా కదిలించే పద్యాలు .. ఓ మూడు ఇక్కడ...

డాసిన చుట్టమా శబరి? దాని దయామతి నేలినావు; నీ
దాసుల దాసుడా గుహుడు? తావక దాస్యమొసంగినావు; నే
జేసిన పాపమా? వినుతి సేసినఁ గావవు! గావుమయ్య! నీ
దాసులలోన నేనొకడ దాశరథీ! కరుణాపయోనిధీ!

పెంపున దల్లివై, కలుషబృంద సమాగమ మొందకుండ ర
క్షింపను దండ్రివై, మెయి వసించు దశేంద్రియ రోగముల్ నివా
రింపను వెజ్జవై కృప గురించి పరంబు తిరంబుగాగ స
త్సంపదలియ్య నీవె గతి దాశరథీ! కరుణాపయోనిధీ!

సిరులిడ సీత, పీడ లెగఁజిమ్ముటకున్ హనుమంతు, డార్తి పోఁ
దరుమ సుమిత్రసూతి, దురితంబులు మానుప రామనామమున్
గరుణ దలిర్ప, మానవులఁ గావగఁ బన్నిన వజ్రపంజరో
త్కరముగదా భవన్మహిమ! దాశరథీ! కరుణాపయోనిధీ!

పద్యాలు రాసే ప్రారంభదశలో (యతి, ప్రాసలపై ధ్యాసేలేని పాతరోజుల్లో) ఒకానొక రోజు రాసుకున్న పద్యం...

హృదయము నందు మిమ్ము గొనినంతనె మారుతి ఆఢ్యుడయ్యెనా?
విదితము గాదె? రామ ! తమ గేహము సేసితి నాదు ఆత్మనున్

ముదమున; గాని ఆత్మ దరి జేరెడి మార్గము మర్చిపోతి; శ్రీ
మదఖిల లోక పాలక సమస్తము జూపెద ! దారి జూపినన్ !!

స్ఫూర్తి:- కారుణ్యతః కల్పయ పద్మవాసే లీలాగృహం మే "ఆత్మారవిందం" అనుకుంటూ నా ఆత్మని మీ ఇంటిగా తీర్చిదిద్దా... పెద్దవాళ్లైన మిమ్మల్ని ఇంట్లో పెట్టి, పిల్లాణ్ణైన నేను బయటెక్కడో తప్పిపోయా... తిరిగి ఇల్లెలా చేరుకోవాలో తెలీటం లేదు....రామా.. ఆత్మని ఎలా చేరుకోవాలో దయచేసి చెప్పవా? అక్కడ నిన్నే కాదు సమస్తాన్నీ చూపించకపోతే అప్పుడు అడుగు అని నా ని'వేదన' !! (నువ్వుంటే సమస్తమూ ఉన్నట్టె కదా...)

ఏ మార్గమైనా/ ఏ గురు సాంప్రదాయమైనా ఆత్మని తెలుసుకో, నీవెవరో తెలుసుకో అనే అంటుంది కదా... ఆత్మని తెలుసుకుంటే సమస్తమూ తెలిసినట్టే, ఆత్మారాముణ్ణి తెలుసుకున్నా సమస్తమూ తెలిసినట్టే అనే భావన ఆలంబనగా...

రామార్పణం...

శ్రీరామనవమి శుభాకాంక్షలు!

2010-03-24T10:21:00.000-07:00

అందరికీ శ్రీరామనవమి శుభాకాంక్షలు.

రామ నవమికి నా 'గీత 'లు (ఒకటి భక్తుడిదీ, ఇంకొకటి భగవంతుడిదీ)

బోయి భీమన్న గారి "అశోకవనిలో రాముడు" పద్యాలలో ఇంకొన్ని ....

అశోకవనంలో రాముడు మొదటి భాగం ఇక్కడ
అశోకవనంలో రాముడు రెండవ భాగం ఇక్కడ

పది నెలలాత్మ నుంచుకుని, ప్రాణములన్ దనియించి, పెంచు కొ

న్నది కద సీత? దీర్ఘ విరహాముధి తీరి, తటమ్ము చెరుకొ

న్నది కద? ఎప్పు డెప్పు డను నాత్రము నే కులగోత్ర మడ్డు కొ

న్నదొ, రఘు రాము నిండు హృదయాన నెదో బడబాగ్ని రేగెడున్ !

సత్య మసత్య మంచెరుగ జాలదు లోకము, సర్వదా పర

ప్రత్యయ నేయ బుధ్ధి; అది వాలు నసత్యము వైపె నిత్యమున్;

సత్యము నమ్ము లోక మొక శక్తి పరీక్షనె; లోక ప్రీతి కై

ముత్యము వంటి జానకిని ముంచునె తా నస దగ్ని కీలలన్ ?

నాతియె సీత? నిశ్చల సనాతని; సాకృత బ్రహ్మ విద్య; ధీ

శ్వేత; అనాది; ఆమె రఘు శేఖరు ప్రస్థితికే ప్రబుధ్ధ సం

కేతము; సీత పట్ల తనకేమిటి వంక? అదంతె; కాని - సా

కేత జనాళి శంక తొలగించక లంకను గెల్చినట్లె టౌ?

ప్రణయము కొత్తదా? హృదయ భాండము ఉత్తద? రెండు మూడు దు

క్షణములు బాధపెట్టినను సైచి, పరీక్షకు నిల్వగా వలెన్;

రణములు, రంధి రంపులును, రచ్చలకీడ్చుటె రాజ వృత్తి; ఏ

అణువును లేదు సొంతమగు నట్టిది రాజుకు రాజ్య పధ్ధతిన్ !

"చీకటి విచ్చె నింక రఘు శేఖర సూర్యుని పాద పద్మ ప

ద్మా కరమౌదు" నంచు తమి మై మని యుండిన సీత - తా నటన్

లేక, విదారితాత్మ సళిన్ ఎటులేడ్చునొ ! ఎంత క్రుళ్ళునో !

లోకపు తృప్తికోసమిటు లుర్విజ నేచుట ధర్మమౌనటో?

సీతను తా నెరుంగడె? వశి కృత చేతను? యోగ రాగ భూ

మాతను? మర్మ వేద్య యగు మంత్రజ ఆమె; స్వతంత్ర నేడు ; ఖ

ద్యోత విభాత కాంతి సకలోర్వికి మార్గము చూపనిమ్ము; ఏ

లా తన ఇంటి వెల్గు జనమంతకు చీకటి మూల్గు కావలెన్?

శ్రావణ సంధ్యలై కురియ సాగిన కన్నులలో శరద్ద్యుతుల్

భావ విశేష పర్వములు పండగ, రాముడు లోక తారకో

జ్జీవన దీప్తినంది, విర జిమ్మెను చుట్టును మాధవోన్మనీ

శ్రీ విలస ద్విభాత రవి రేఖలు దృ క్శశి రేఖలొక్కటన్ !!

ఒక సతి, ఒక్క మాట, శరమొక్కటి - ఇయ్యవి మూడొకట్లు; ఇన్

దొకటియె చాలు మానవుని విశ్వ సమున్నతు జేయగ; మూడు నొక్కటై

వికసన మందు మానవుడు విశ్వ సమున్నతుడేల కాడు? అం

దుకె పరిపూర్ణుడై జన మనో రముడయ్యెను రాముడెంతయున్ !

వ్రత మొకటున్న, దానికొక వర్తనముండు; మార్గముండు; ని

శ్చిత మతి యైన మానవుని చేర్చును లక్ష్యము తత్ వ్రత ప్రభల్;

సతి పయి ప్రేమ, వాక్కు పయి శ్రధ్ధ , స్వశక్తి పయిన్ ప్రభుత్వ, మీ

త్రితయము కల్గు జీవుడు ధరిత్రి నెవాడును రామ దేవుడే !!

అశోకవని లో రాముడు - 2

2010-03-22T12:04:00.000-07:00

అశోకవనంలో రాముడు మొదటి భాగం ఇక్కడ చదవచ్చు

రాతిని నాతి జేసిన పరాత్పరుడాతడు ; తత్పదాంకితో

ర్వీ తలి బీటి దేని చిగురించును పుష్ప ఫలాభిరామమై;

చేతము రామ పాద సరసీ పరిశొషిత నిత్యనూతనో

న్నూతనమై రహించు సుమనో విభవమ్మునకేది సాటియౌ !

రాముని పాదధూళి నొక రాయెదొ తోయలి యైనదంట , ఏ

లా మనవౌ అదృష్ట గతులన్ సరిచూచుకొనంగ రాదు? పో

దామని యాత్ర సాగెడునొ తచ్చరణాధ్వము వెంట-- మన్గడన్

బాములు వడ్డ జీవులిరు ప్రక్కల మూగెడు రాలు రప్పలై !

రాముడు పోవు త్రోవ కిరు ప్రక్కల నట్టిటు దూకుచున్న త

ధ్ధూమ శలాక లా చరణ ధూళికి ప్రాణము గొన్న రాళ్ళొ? ఆ

రామము గాచు వాళ్ళు ! రఘు రాముని తద్వని గాంచి భ్రాంత చి

ద్భూమిక లైన వాళ్ళు ! ఎటు తోచక చీకటి మున్గు వాళ్ళునున్ !

మిణికెడు తోట నెల్లడల - మిణ్గురులా ? ఉడు కాంతి తున్కలా?

దినమణి నుండి వేర్వడిన ధీధితి రవ్వల? అంధకార కం

ధిని వెలుగొందు రత్నముల? నెమ్మదిగా నిలువెల్ల కన్నులై

వనరమ రాము జూచు రుచి వైఖరులా? అవి సీత చూపులా?

అదె పులి యన్న, తోక అదె అందురు లోకులు ; లోక నైజ మ

ట్టిద యగు; వింధ్య కీవలి తటిన్ వనభూముల యందు రాజ్య సం

పద నెసలారు ప్రాఙ్నరుల వానరులందురు ; నామ సామ్యపుం

బదమును బట్టి పల్కుదురు వానరు మర్కటుడంచు నేరమిన్ !

సీతయు లక్ష్మణుండు తన జీవిత దృష్టికి రెండు కళ్ళు; తత్

సీతకు ప్రాణమిచ్చి, రణ సీమను కూలిన లక్ష్మణున్ పున

శ్చేతను జేసి -- అంధ తమసీ పరిశూన్యము నుండి ఎవ్వర

బ్బా, తన నుధ్ధరించ గల బంధువు వాయు సుతుండు తక్కినన్ ?

మావులు పూచె, నల్దిశల మంచు తెరల్ విరబారె, సంపేగల్

తావులు చల్లె, బర్హితతి తాండవమాడె, నగెన్ శరత్కళల్ --

భావము జానకీ వదన పద్మము చుట్టు పరిభ్రమించి శో

కావిలుడైన రాముని పదాబ్జము చుట్టు పరిభ్రమించుచున్ !

సుందర సుందర ప్రణవ సుందర సుందర సౌమ్య సౌహృదా

నంద రతీందిరుండు రఘు నందనుడా విపినేందిరా మనో

మందర సైందవ ప్రణయ మందిరుడై ఎటబో నటన్ నవేం

దిందిర బృందమై పరుగు దెంచు స్మృతుల్ క్షితిజా గత శ్రుతుల్ !

పుట్టిన దాది (ఎట్టులుగ పుట్టెనొ!) అట్టులె ఆరు వర్షముల్

మట్టిన ఉండి (ప్రాణమెటులాడెనొ!) ఆరు రసాలకున్ తనే

పుట్టిన ఇల్లుగా (తదను పూర్వము పృథ్వి రసార్ద్ర కాదొ !) చె

న్నుట్టి పడంగ సీత వెలయున్ జనధాత్రి కి అన్నధాత్రి యై !

కోమలమౌచు, సిత జడ కుచ్చులు గా అభిదన్ ధరించి, సౌ

దామని దారలట్లు వనధాత్రి ని నిండిన తీగలేమి? భృం

గామల కాళి దువ్వినపుడా కొనగోళ్ళకు చిక్కుకున్న తత్

భూమిజ కేశ లేశములు పో? రసకందము, లాత్మ విందముల్ !

తెల తెల వారు జాముల క్షితీ సుత తానె ఉషః కుమారి నాన్

అలరుల తోటలన్ దిరుగు నప్పుడు, కొమ్మల జిక్కు నామె వ

ల్కలముల వల్కముల్ మన్సు గైకొనినట్టివి సీత కోక చి

ల్కలు ! మధు ముగ్ధ మోహనములై విహరించును వన్నె చిన్నెలన్ !

జనకుడదేలొ సర్వమును సర్వుల నుండియు దాచి, గప్పు చ

ప్పున యువరాజు జేయ దల పోసెను ! కాని, రహస్య మెట్లు దా

గును, అది గాక, తా నయిన కోరెనె రాజ్యము? కొంప మున్గెనే?

తనయుల నైజముల్ కనరు తండ్రులు, కుందుదురర్ధలోభులై !

పాదములందు వ్రాలి , పర పాదుకలన్ గొనిపోయి, రాజ్య ల

క్ష్మీ దరహాస ముగ్ధముల జేసిన మానవుడొక్కడుండెనే?

మేదిని నెవ్వడేన్ పదవి మీద గలట్టి తమిన్ త్యజించెనే?

సోదర మాత్రుడే? సుగుణ సూర్యుడు పో భరతుండు చూడగన్ !

(మిగిలిన చుక్క గుర్తు పద్యాలు రామనవమి రోజున...)

1975 లో జన్మించిన నాకు మిగిలిన ఒక్కగానొక్క సంవత్సరంలో విశ్వనాథ వారు ఆశిస్సుల నందించారు, దానికి భీమన్న గారు పరోక్షం గా కారణం అయ్యి ఆయన కూడా ఆశీర్వదించారు... అన్న నా ప్రశ్న కు సమాధానం....

ఇదిగో ఈ పుస్తకమే...

1972 వ సంవత్సరం లో

భీమన్నగారి షష్టి పూర్తి సన్మాన సందర్భం లో సన్మాన సంఘం వారు సభనేర్పటు జేసి ఈ పుస్తాకాన్ని ప్రచురించిన సందర్భం లో, శ్రీ విశ్వనాథ సత్యనారాయణ గారికి భక్తి తో తన కావ్య కన్యకలను భీమన్న గారు సమర్పించారుట.

ఆచార్య జి.వీ. సుబ్రహ్మణ్యం గారూ, మా నాన్నగారు, నేను పుట్టిన సంవత్సరం (1975) లో విశ్వనాథ వారింటికి వెళ్లగా, ఆయన అలమార లోనుండీ ఈ పుస్తకాలను తీసి నాన్న గారికి అందించారుట. ఎందుకో ...భగవంతునికి ఎరుక.

మానాన్న గారు నాకు ఈ మాటలను చెప్పి, భీమన్న గారి దస్తూరి ని చూపించటం లీలగా గుర్తు. ఆ ఇద్దరు మహానుభావుల ఆశిస్సుల సాక్షిగా మా ఇంట ఆ పుస్తాకాలు పూజ్య స్థానమలంకరించినవి.

సనత్

నన్ను ప్రభావితం చేసిన రామ భక్తుడు - బోయి భీమన్న

2010-03-19T13:31:00.000-07:00

బోయి భీమన్నగారు ఓ రకంగా నాకు ఏకలవ్య గురువుగారు. ఇంకోరకంగా చెప్పాలంటే విశ్వనాథ సత్యనారాయణ గారి ఆశిస్సులను నాకు ప్రత్యక్షం ఇప్పించటానికి పరోక్షం గా కారణమైన వారు.

ఏకలవ్య గురువుగారు అని ఎందుకు అన్నానంటే నా ప్రమేయం లేకుండానే నాలోనికి చొరబడి నన్ను ప్రభావితం చేసేశారు కాబట్టి (బహుశా నా ఊహేనేమో) కాకపోతే ఇది అర్ధమవ్వాలంటే కొంచం ఉపోద్ఘాతం కావాలి...(చిన్నదే).

నా జీవితంలో అప్పుడప్పుడుగా వచ్చి దోసిళ్ళతో పట్టి రామ రసాన్ని తాగించిన మహానుభావులెందరో ఉన్నారు. పుణ్యవశం చేతనో, ప్రేమ చేతనో గానీ నాకు ఇట్లాంటి మత్తునలవాటు చేసినవాళ్ళందరూ నాకు ప్రాతస్మరణియులే. శ్రీ ఎక్కిరాల కృష్ణమాచార్యులవారు, శ్రీభాష్యం అప్పలాచార్యులవారు, మా తాతగారైన శ్రీపతి శ్రీధర స్వామి గారు, మా నాన్నగారైన శ్రీ రఘు రామ కుమార్ గారు, మంగళంపల్లి, నూకల, జేసుదాసు, మల్లాది సోదరులూ .. వీళ్ళందరూ ప్రత్యక్షం గానైతే పరోక్షం గా చేసినవాళ్ళల్లో హనుమంతుల వారు, త్యాగరాజు, రామదాసు, విశ్వనాథ సత్యనారాయణ గారు, ఎమ్మెస్ రామారావు గారు |మొ| ..

ఈ కోవకే చెందిన వారు శ్రీ.బోయి భీమన్న.

బోయి భీమన్నగారి గురించి కొత్తగా పరిచయం చేయనవసరంలేదు... కాకపోతే నాకూ, బోయి భీమన్నకూ, విశ్వనాథ సత్యనారయణ గారికీ గల లింకేమిటి? అదే ఇక్కడ హాట్టాపిక్కు...సస్పెన్సూ....ఏమయ్యుంటుందో మీరు గానీ ఏమైనా ఊహించగలరా???

బోయి భీమన్న నాకు ఏకలవ్య గురువుగారు అని ఎందుకు అన్నాను?? ఆయన్ను చదివిన వాళ్ళు ఎవరైనా చెప్పగలరా??

ఈలోపు "అశోక వనిలో రాముడు " కావ్యం లోనుంచీ మంచి పద్యాలు..

ముందుగా కావ్య భావన.. రావణ వధానంతరం ఆ రాత్రి రాముడు ఎవరికీ తెలియ కుండా ఒంటరిగా బైల్దేరి అశొకవనానికి వెళ్తాడు. తాను అంతగా ప్రేమించిన తన అర్ధాంగి సీత అంత కాలం పాటు లంకలో చెర అనుభవించిన అశోకవనాన్ని చూడాలని అనుకొని ఉంటాడనీ, అక్కద రకరకాల భావనలతో, బాధలతో సతమతమై, కన్నీరు కారుస్తాడనీ.. కావ్య నిర్మాణం....

రాముడు మాట్లాడకుండా తోటలో తిరుగుతున్నప్పుడు అనేక భావాలు సూర్యుడి నుండీ కిరణాల్లా మనసు నుండీ ప్రసరిస్తాయి... ఆ ప్రసారం లో రాముడి ఔన్నత్యం, ధీరోదాత్తత , మానవ లక్షణం, కార్య కారణ సంబంధం, సమాజ శ్రేయస్సు, సోషలిజం మొదలైనవనీ ప్రస్ఫుటం గా కనిపిస్తాయి.

నాదృష్టిలో రాముణ్ణి, వాడి వ్యక్తిత్వాన్ని సాపేక్షికంగా అద్దం లో చూపించినట్టు చూపిస్తుందీ కావ్యం, అందుకే నాదృష్టి లో ఈ నాటి కాలనికి రామ భక్తుడు బోయి భీమన్న.

"అశోక వనిలో రాముడు " కావ్యంలో .. నాకు నచ్చినవి, కొన్ని..

గుస గుస లాడసాగినవి కొండల గుండెలు తట్టి నిర్ఝరుల్ ;

రుస రుస లాడసాగినవి రోదసిపై ఘన హైమనీ లతల్ ;

వస వస లాడసాగినవి వన్య విహంగములర్ధ నిద్ర; సా

రస రస ధాముడా విజయ రాముడు తద్వని నట్లు సాగగన్ !

ఎక్కడివాడొ! ఏమి కధొ ! ఏ సతి కన్నదొ ! ఏల వచ్చెనో

ఇక్కడి కిప్డు ! సూర్యుడుదయించును రోజును; కాని, ఇంతగా

చక్కని వాడు చిక్కడెదొ సౌహృదముండిన దప్ప; ఇప్పుడే

మ్రొక్కెద మంచు రాము పదముల్ స్పృశియించె వనిన్ తృణాదులున్ !

రక్కసి చెట్లు రాము గని రంగులు మారె ! విభీషణమ్ములై

మ్రొక్కె మహాగమమ్ము లల మూడు జగమ్ములకేక రూపతన్;

అక్కున జేరె శ్రీలతలు ఆమని సంపదలెల్ల తామె యై ;

చొక్కె మధువ్రతాలు; వని సోభిలె రామ పదాభిరామమై ;

శివు విలు నుండబద్దవలె చేకొని, వింటికి తానె అల్లె త్రా

డవునన నిల్చి, ఆడుకొనదా జనకాత్మజ చిన్ననాడు? తత్

జవమెటు బోయె? నీ కొరకు తాళినదంతయు ! ఒక్క మట్టి పె

ల్ల విసిరి ఆమె లిప్త కొక లక్ష దశాస్యము లూడగొట్తదే?

శ్రీమదనంత మోదమున సీతను చూచిన కంట నేడు శ్రీ

రాముని జూచి, అందెవరి రాగము గొప్పదొ తేల్చుకోన్ వన

స్వామి తొ బాహు యుధ్ధముకు పాల్పడి, తేలక గ్రుద్దు కొందురో

తామె యనంగ చిక్కువడి; తద్వన వల్లులు రామునడ్డెడున్ !

తమపని తాము చూచుకొను దైత్యుల మీదన? కాదు, దైత్య త

త్వము పయి దాడి; దేహమును దాల్చిన యెల్లరు జీవితార్హులే;

తమ తెగ మాత్రమే బ్రతికి తక్కిన వారలు చత్త్రు గాక యన్

కుమతులు కూలరా? పుడమి కూతురు దుర్నయముల్ సహించునా?

శివధనువెత్తి ఎక్కిడుటె సీతను పొందుట; ముక్కలయ్యె కా

ల వశముచేత నద్ది; ఎవరందుకు బాధ్యులు? అంతదానికే

నవయువ దంపతీ ప్రణయ నాదము త్రెంచెడునే అపశృతిన్?

ఏవడది? బ్రహ్మ యన్న యతడెవ్వడు ? ఎవ్వడు ధర్మపీఠిపై ?

అనల శిఖా లతాగ్ర కమలామృత బిందు కళా ప్రపూర్ణుడై

తనువును గొన్నదాది -- సరదాకును పాపము చేయలేదు; స

జ్జన ముని మిత్ర కోటి కెదొ సాయము చేయ దలంచి తప్ప తా

ధనువును ముట్టలేదు; వల దా ఒక హేతువు ఎట్టి శిక్షకున్ ?

మనుజుడు తానుకూడ ; తన మార్గము నందును పూలు ముళ్ళు క

ల్గును ; తన చేతలందు నెవొ లోపము లుండును; కాని -- అక్రమ

మ్మొనరిచె నన్న దొక్కటియు నుండదు రామ చరిత్ర లోన; స

ర్వ నరుల నొక్క సూత్రమున రాముని హస్తము కుస్తరించెడున్ !

వాలి వధా విధాన మప వాదును తెచ్చునొ? మిత్ర కార్య దీ

క్షాళువు తాను; మిత్రునికి శత్రువు వాలి, తదన్య వన్య యో

ధాళితొ పేచిలేదు, బహి రంగరణమ్మెటు చేయు? ధర్మ సూ

క్ష్మాల నెరింగినట్టి ముని సత్తములుండరె నిర్ణయించగన్?

స్త్రీ నొకదాని జంపె; ఎవరేనియు దుష్టులు వధ్యులే; సుమో

ద్యానము నుండి కంటక లతల్ లతలైనను వర్జ్యములే కదా?

మానినులైన కామినుల మన్నన జేయడె? తానహల్యకున్

ప్రాణము పోయడే? శబరి భక్తిని గ్రోలడె? భేదమెంచెనే?

బంగరు లేడి గాంచి తన భామిని తెమ్మనుటేల? వంటకా?

చెంగున నేదొ అస్త్రమున చేకొన, కేటికి చావనేసె? దా

త్రిన్ గల ఏరికిన్ క్రియల తీరులు కర్మలు బట్టి కాదె? సా

రంగమె అద్ది? భావి రణ రంగమొ? కాలపుటంతరంగమో!

శివుని ధనుస్సు నెక్కిడుట, సేతువు కట్టుట, పంక్తి కంధరా

ద్యవమతులన్ హరించుట, మహాటవులన్ వ్యధలోర్చు, టయ్య వి

య్యవి యననేల -- రామ చరితాద్భుత కాండములెల్ల సీతవే!

అవనిజ చుట్టు అల్లుకొనినట్టివి గాధలు, వన్య వీధులున్ !

భూసుత ఒక్కనాడు, వన భోజన కేళి, స్వ హస్త పాకమున్

భాసుర లీల వడ్డన మొనర్చి, తదార్ద్ర సుగంధ హస్తమున్

బాసట నున్న భూరుహము పై నిడి నిల్వ ,తదీయ గంధమో

వీసము సోకి కాదె కరివేపగ అయ్యది నిల్చె నేటికిన్!

( మరికొన్ని తొందర్లో విడుదల.. )

పైన అడిగిన ప్రశ్నే మళ్ళీ...

నాకూ, బోయి భీమన్నకూ, విశ్వనాథ సత్యనారయణ గారికీ గల ప్రత్యక్ష - పరోక్ష లింకేమిటి? ....ఏమయ్యుంటుందో మీరు గానీ ఏమైనా ఊహించగలరా???

"పులి" విలాపం... - 1

2010-02-22T05:01:00.000-08:00

Save Our Tigers పేరున మన పులి సంరక్షణకై జరుగుతున్న ఉద్యమానికి నేను సైతం సమిధనొక్కటి ధార పోస్తున్నా..

కం.

ఎక్స్టింక్టయ్యెను ఫాజిలు

ఎక్స్టింక్టయె డైనొజారు, లిస్టున జూడన్

నెక్స్టింకున్నది బెబ్బులి

ఎక్స్టెన్షన్నివ్వకున్న నెక్స్టింక్టవ్వన్

(extinct pieces --> fossil bird, dinosaur)

కం.

నలభై వేలకు పైగా

పులులుండెను ఈ శతాబ్ద పూర్వము, వేయి

'న్నలభై పదులకు' జేరుట

"పులిపై నొనరింపబడిన పుట్రే"...! కాదా ???

(From 40,000 to 1411)

కం.

"నాన్నా పులి"కథ కథగా

చిన్నారుల మనసు గెల్చె చిత్రముగా, నిం

కొన్నాళ్ళకు కథ మరుగై

కన్నీరు మిగిల్చునేమొ? ఖర్మ? కనన్గా...

చం.

ఒకనికి మూఢ నమ్మకము ఒక్కనికిన్ వ్యసనమ్ము, క్రీడ ! వే

రొకనికి వర్తకమ్ము! మరి యొక్కని శూరత దెల్పు దర్పణ

మ్మొకటననేల హేతువులు మూర్ఖులు వ్యాఘ్రములన్ వధింప, నిన్

దొకనికి కూడ ద్రోహమని తోచదొ, 'సాకి' ఉదంతమంతయున్ ???

Nehru Zoological Park, Hyderabad: In 2001, a tiger named Saki was killed by poachers, reportedly with the connivance of zoo staff members

ఉ.

శూరత జూపుడయ్య భువి శొకము దీర్చెడు కర్మ జేయుచున్

ధీరత జూపుడయ్య ఇల దీనుల కష్టము బాపు సత్క్రియన్

బీరువులౌచు యోగమను పేరున హింసలు మానుడయ్య ! మీ

క్రూరత వీడుడయ్య ! పులి గోరును కోరకుడయ్య ! వేడెదన్ !!

Anticipating Goodluck, Courage and valour, people often tend to wear Tiger's nail in the locket....

సనత్ కుమార్

From 40,000 Tigers at the beginning of century, they have come down to just 1411......

My poems are in reflection.....

మంచు కురిసిన (శివ)రాత్రి ...

2010-02-19T11:07:00.000-08:00

మహాశివరాత్రి నాడు "లింగోద్భవ" సమయాన "మంచు" బిందువులు కురవటం పై నేను రాసిన పద్యం...

ఆలస్యంగానైనా నా శివరాత్రి పోస్టు..

కైలాసమ్మును జేరి భక్తి యుతులై కైవారముల్ చేసి ! "హే

ఫాలాక్షా, నటరాజ, పాహి" యనుచున్ భక్తాళి శ్రధ్ధాళులై

పాలున్, దేనె, ఫలోదకంబుల, దధిన్, భస్మాజ్యముల్, చక్కెరన్,

సాలగ్రామశిలాత్మకున్ శివునకున్ స్నానమ్ము గావింపగా

క్ష్మాలక్ష్మిన్ హిమవర్షమై కురిసె ద్రాక్షా పాక మత్తీర్థమున్ !!

అమెరికాలో రికార్డు లెవెల్లో మంచు తుఫాను (స్నో స్టార్మ్) వచ్చిందని మా ఆన్సైటు వాళ్ళు (డాలస్, కొలంబియాల్లో) చెప్పినప్పుడు సరదాగా రాసిన పద్యం...

స్ఫూర్తి:

(1) శివార్చనలో నమక చమకాదులతో అభిషేకానికి ముందు పంచామృత స్నానం, ఫలోదక స్నానం, ఆ తర్వాత శుధ్ధోదక స్నానం మంత్రాలు ఉంటాయి. కైలాసం లో శివుడికి వాటితో పాటు, భస్మాభిషేకం కూడా చేయగా ఆ పంచామృతమే భూమి పై మంచు వర్షమై కురిసింది అని భావన...

(2) "మధు క్షీర ద్రాక్షా మధురిమ ధురీణాః ఫణితయః" కాబట్టి ద్రాక్షా పాకం అని భావించా

శార్దూలాన్నాశ్రయిస్తే దానిమీద ఆవిడకూడా వస్తుందేమో కదా, కరుణిస్తుందేమో.. పద్యం మరీ అతుకుల బొంతలా కాకుండా ఉంటుందేమో అనిపించి అందులో కుస్తీ పట్టా...

ఇక్కడొక విషయం చెప్పాలి. ఇది నేను రాసిన రెండో శార్దూలం (మొదటిది భైరవభట్ల వారిచ్చిన భూతమ్మగుదాని బ్రీతిమతులై వీక్షించిరద్దేవతల్ అన్న సమస్యకి నా ప్రయత్నం.. పూరణ కాదు కాబట్టి...)

శార్దులంలో మనకు గురువులు చాలా అవసరం వుంటాయి. అందుచేత ద్రుతాల నెక్కువగా వాడుకోవాల్సి వస్తోంది, కరెక్టో కాదో తెలీదు కొన్నైతే ద్రుతము మీద ద్రుతము వేయాల్సి వస్తుందేమో అనుకునా..

నాకా... అంతర్జాలం లో (తెవికి, పద్యం.Net)చదువుకుని, పదాలు కూడబలుక్కుని, గణాలు లెక్కలు పెట్టుకుని రాయటం మాత్రమే వచ్చు. నా జ్ఞానం అంతంత మాత్రమే... అందువల్ల రాఘవ గారినీ, కామేశ్వర్రావు గారినీ కష్టపెట్టాననుకోండి... మొత్తమ్మీద (మహా)దేవుడి దయ వల్ల పద్యం బానే వచ్చినట్టు అనిపించింది.

ఇక మీరే చెప్పాలి....

పంచామృత స్నానం.. (ఫోటోల్లో)....

క్షీరేణ స్నపయామి

దధ్నా స్నపయామి

మధ్నా స్నపయామి

ఆజ్యేన స్నపయామి

శర్కరయా స్నపయామి

ఫలోదకేన స్నపయామి

భస్మ విలేపనం సమర్పయామి...

నూకలాయనకిదో నూలుపోగు - 1 !!!

2010-02-09T09:23:00.000-08:00

నాదోపాసనే జీవిత పరమావధిగా ఆరు దశాబ్దాల పాటు సంగీత సాహిత్యాలకు అనితర సాధ్యమైన సేవ జేసిన ప్రముఖ సంగీత విద్వాంసులు డా. నూకల చిన సత్యనారాయణ గారికి పద్మభూషణ్ అవార్డు వచ్చిన శుభ సందర్భంలో వారికి పద్య కుసుమాంజలి

సీ

సంగీత సామ్రాజ్ఞి సంప్రదాయపు కంచి

గద్వాల చీరల్ని గట్టినట్టు

స్వర, రాగ, తాళాలు స్వర్గ సీమలు జేరి

తాదాత్మ్యతనుబొంది దవిలినట్లు

కృతుల సంగతులన్ని కరుణించి నాల్కపై

నటరాజ నాట్యమ్ము నాడినట్లు

నాదాబ్ధి మధియించి, నారదాదుల భక్తి

నావలో భావమ్ము నడచునట్లు

తే.గీ.

గాన మాలపించు మధుర గళము మెచ్చి,

వేయి చంద్రులు జూచెడి వేళలందు (@)

అమ్మహామహోపాధ్యాయు నాదరించి

పద్మ 'భూషణ ' మిచ్చెరో 'పాణి', 'వాణి' (*)

(*) శ్రీపాద పినాకపాణి
(@) విశాఖ జిల్లాలోని అనకాపల్లిలో యజ్ఞ చయనమ్మ, అన్నపూర్ణేశ్వర శర్మ దంపతులకు 1927 ఆగస్టు నాలుగోతేదీన ఆయన జన్మించారు. ఇది వారి సహస్ర చంద్ర దర్శన వత్సరం. భారత ప్రభుత్వం ఏ కారణం చేతనో ఆయన సేవల్ని ఇన్నాళ్ళకు గానీ గుర్తించలేకపోయినా సరిగ్గా ఎనభై నాల్గో సంవత్సరం లో ఈ ప్రతిష్ఠాత్మక అవార్డు లభించటం దైవ సంకల్పమే తప్ప కేవలం యాదృచ్చికం కాదేమో.

కం

వాణికి, శాస్త్రీయమ్మౌ

గానానికి, త్యాగరాజ కృతులకి, విద్వత్

శ్రేణికి సత్కారమ్మిది

బాణికి, గురుడౌ పినాక పాణికి చెందున్

త్యాగరాజ ఆరాధనల్లో నూకల వారితో ఫొటోల్లోని వారు

(1) శ్రీ చింతలపాటి కాశీ విశ్వనాథ శర్మగారు (మా మామగారు)
(2) శ్రీమతి శారద గారు (నూకల వారి శిష్యురాలు, మా అత్తగారు)
(3) శ్రీమతి శ్రీవల్లీ లావణ్య (నా శ్రీమతి)
(4) వటపత్రమ్మీద త్యాగరాజులు (నా గీత)

నూకల వారితో
మరిన్ని రాతలూ, మరికొన్ని గీతలూ తర్వాతి టపాలో ...........

గరికపాటి వారి సంక్రాంతి వర్ణన

2010-01-14T12:10:00.000-08:00

గరికపాటి వారి వివిధ అవధాన వేళల్లో సంక్రాంతి వర్ణన

సంక్రాంతి

మింటను క్షీర సాగరము మేలుగ దర్శన మిచ్చుచుండు, ఇం

టింటికి భూమి నవ్వునదె, ఇంతుల ముగ్గుల రూపమంది, వం

టింటి హడావుడుల్ రసన నెంతొ రసార్ద్రము చేసె, రంగనిన్

పంటను నొక్కి పాడు హరిభక్తుడు పౌషపు వేళలందునన్..

గొబ్బిళ్ళ వర్ణన (మత్తకోకిల)

గొబ్బి పూవులు కన్నె కన్నుల కోర్కెలై విరబూయగా

నిబ్బరంబున గన్నెలెల్లరు నిత్య పూజలు సేయగా

గొబ్బి పాటలు పాపనోటికి గోరుముద్దల తీరుగా

నబ్బురంబగు సంబరంబిది అంబరంబులనంటెడిన్

సంక్రాంతి శుభాకాంక్షలు.

సంక్రాంతి లక్ష్మీ, నీ ఎడ్డ్రస్సెక్కడ?

2010-01-12T18:45:00.000-08:00

తేదీ మారి అప్పుడే గంటకుపైనయ్యింది.

కాలుష్యం కొంచం కునుకు తీసొద్దాం అని వెళ్ళింది గావాల్ను. రోడ్ల మీద సంచారం ఆట్టే లేదు. ఆలోచనలు నిర్మానుష్యం గా ఉన్న రోడ్డు మీద గంటకి 120 కిలోమీటర్ల వేగంతో రౌండ్లు కొడుతున్నాయి.

ఏదో తెలీని గుబులు... ఉస్సురని నిట్టూర్చా...... ఈ నిస్సత్తువ ఇవ్వాల్టిది కాదు. పండగ దగ్గరికొస్తూంటే, మనసంతా ఏదో తెలీని వెలితి..... పట్టుమని పది రోజులు కాలే. న్యూ ఇయర్ సంబరాలయ్యి. అయినా ఏదో ఆవేదన. ఆలోచనలు భారంగా ఉన్నాయి.

తెలుగువారి పండగ సంబరాలు వర్ణించాలంటే ఎందుకో సినిమాల్లోనూ, చిత్రకారుల బొమ్మల్లోనూ పల్లెటూరి అందాలే కనువిందు చేస్తూంటాయి. ఎందుకో.. ... ఒక అతిథి, ఒక మురారి, ఒక పెళ్ళి సందడి, ఒక కలిసుందాం రా.......చెప్పుకుంటూ పోతూంటే లిస్టు చాంతాడల్లే ఉంది....

కోకిలలూ, పిచ్చుకలూ, చిలుకలూ కిలకిలా రావాలు చేస్తూ సందడి చేసే ఇంటి పెరళ్ళు ఉంటాయనో, పాడిపంటలతో పచ్చటి వాతావరణం ఉంటుందనో...

దూడలూ, మేకలూ చెంగు చెంగుమని దూకుతూ ఆడుకోటానికి విశాలమైన లోగిళ్ళు ఉంటాయనో....

రంగు రంగుల రంగవల్లులు ఇల్లంతా వేసుకోటానికి వీలుగా ఉంటాయనో,

బసవన్నలూ, హరిదాసులూ... పిల్లకాలువలో ఈతలూ, గాలిపటాల పందేలూ, 25-30 మంది హాయిగా కింద కూర్చుని పిచ్చా పాటీ మాట్లాడుకుంటూ బంతి భోజనాలు చేందుకు వీలుగా ఉంటుందనో.. ఎందుకో...

బస్సుల్లో, రైళ్ళల్లో, పల్లెటూళ్ళల్లో ఎక్కడ చూసినా పండగ సందడే సండడి. నా చుట్టూ మాత్రం ఆవరించిన చీకటి... ఎందుకిల్ల???

పుండు మీద కారం చల్లినట్టు వివిధభారతి లో మల్లీశ్వరి పాట "ఊరు చేరాలి, మన ఊరు చేరాలి" అని. ఉన్నట్టుండి బ్రేకయి పోయా... వెక్కి వెక్కి ఏడ్చా...తేరుకోడానికి కనీసం అరగంట పట్టిందనుకుంట.....

చూసినవాళ్ళు నవ్వుతారని తెలుసు.. కానీ ఏం చెయ్యను? మీరేచెప్పండి?

అదో స్వాప్నిక జగత్తు అని అనిపిస్తూంటుంది...బ్రతుకీడ్చటానికి పట్టణాలూ...పండగలకి పల్లెటూళ్ళూనా??

పండగ దగ్గరకొస్తోందని పళ్ళు, పూలు, కొత్త బట్టలు, బంధువులు, మొదలైనవి అన్నీ సమకూర్చుకుంటూంటే మీ ఇంట్లో ఉన్నట్టుండి సందడి అంతా మాయం అయిపోయినట్టుంటే మీరు మాత్రం ఎల్లా ఉంటారేం? నా మానసిక పరిస్థితి అల్లానే ఉంది.

ఇంతకీ నేనెవరో గమనించారా? నేనే... మీ సిటీ ని. పండగ పబ్బాల సందడికై కళ్ళు కాయలు కాచేలా ఎదురుచూసే మీ పట్టణాన్ని. పండగలప్పుడు మాత్రమే గుర్తొచ్చే పల్లెటూరికి స్వయానా అక్కని. పద్దమనిషైన తర్వాతనుంచీ చెల్లెళ్ళివ్వగలిగే ఆనందం లో కనీసం నాలుగోవంతు కూడా ఇవ్వలేక్పోతున్నా అని తల్లడిల్లే మీ నగరాన్ని.

అందరూ ఆనందించే క్షణాలలో నాకు మాత్రమే ఎందుకింత శిక్ష?

(*) పొలం పుట్రా, నగా నట్రా అన్నీ తాకట్టు పెట్టి ఉద్యోగావకాశాలపేరుతో ఊరొదిలేసి రావటానికి అనవసరమైన అడియాశలు కలింగించాననా?

(*) తల్లిదండ్రులెలా ఉన్నారో పట్టించుకోడానికి క్షణం కూడా తీరిక లేని జీవితాన్ని అందిచాననా?..

(*) మొగుడూ పెళ్ళాం నాలుగు చేతులా సంపాదించుకుంటే ఆనందం దానంతట అదే వచ్చేస్తుందనే వితండవాదానికి ఊపిరులూదాననా?

(*) పక్కవాళ్ళు ఒకళ్ళనొకళ్ళు కొట్టుకుంటున్నా పొడుచుకుంటున్న్న నిలబడి చోద్యం చూడచ్చు లేకపోతే పట్టనట్టు మన పని మనం చూసుకోవచ్చు అనే ధోరణిని సమర్ధించాననా?

(*) మన పనిభారం మనదైనప్పుడు ఇంట్లో తల్లిదండ్రులు, భార్యా పిల్లలూ అందరూ మననే అర్ధం చేసుకోవాలి, సర్దుకుపోవాలే కానీ వాల్లకంటూ ఇస్టాలూ, కోరికలూ ఉంటాయి అని గమనించుకోలేని వింత తర్కానికి ఊతం అందించాననా?

(*) నిరంతర పరుగు పందేరం లో సూర్యోదయాన్నో, చల్లటి సూర్యాస్తమయాన్నో ఆనందించి ఎంతకాలం అయ్యింది అని ఎవరైనా ప్రశ్నిస్తే ఒక వింత పశువుని చూసినట్టు చూసే అలవాటు చేశాననా?

ఎందుకు?

ఎందుకు నాకు ఈ శిక్ష? చెప్పండి? ఇవన్నీ చేసింది నేనా? నాకు మాత్రం మనసుండదా? అది మాత్రం ఆనందాన్ని కోరదా? మీరైనా చెప్పండి....

ఏం చేస్తే పండగ వాతావరణం మాఇంట్లోనూ తాండవిస్తుందో ...దయచేసి చెప్పండి. నేనూ మా చెల్లెళ్ళూ మళ్ళీ ఆ పాతరోజులలో లాగా ఆనందంగా జీవించే అవకాశం ఈ దగ్గరలో ఉందా? దయ చేసి చెప్పండి..

మీకెవరికైనా తెలిస్తే ఆ సంక్రాంతి లక్ష్మి ఇల్లెక్కడో ఎడ్డ్రస్సు చెప్పి కాస్త పుణ్యం కట్టుకోండి... కాళ్ళు కడిగి నెత్తిన జల్లుకుంటా.. ప్లీజ్.

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~@@~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

ఈ సంక్రాంతికి మీ ఇంట పాడీ పంట ఇబ్బడి ముబ్బడి గా 'పొంగా'లని, రంగవల్లులతో ఇల్లు కళ కళ లాడాలని, కోకిల కుహు కుహూ రాగాలతో , హరిలో రంగ హరి అనే హరిదాసు పాటలతో, డూడూ బసవన్న ఆటలతో, పచ్చని తోరణాలతో మన ఇంట పండగ వాతావరణం సందడి చెయ్యాలని, సంతోషాన్ని ఇవ్వలేని ఆలోచనలని భోగి మంటల్లో వేసేసి, చిరునవ్వులతో తేలికైన మనసులు పై పైకి గాలి పటాల్లగా ఎగరాలని, క్లిష్ట పరిస్థుతులు చుట్టు ముట్టినా, ఆత్మ స్థైర్యం సడలక, చిరునవ్వులు జీవితాల్లో నిండాలని శుభాలు చేకూరాలని ఆశిస్తూ

సంక్రాంతి శుభాకాంక్షలతో .... మీ నగరి.

గమనిక:

(1) అన్యాపదేశంగా ఉన్నట్టు, నిందా స్తుతి అన్నట్టు చిన్న పిల్లలు ఉక్రోషంతో పితూరీలు చెప్పినట్టు అనిపిస్తోంది కదూ? ఔను మరి... ఎన్ని ఉన్నా పండగ హడావుడి రూటే వేరు కదా..... మీరు సరిగ్గానే అర్ధం చేసుకుని ఉంటారని ఆశిస్తున్నా.

(2) రాత - గీత లో ఈ సంక్రాంతి గీతలు నావే.

గరికపాటి వారి చెణుకులు -1

2010-01-08T12:01:00.000-08:00

గరికపాటి 75 పద్యాలను అలవోకగా ధారణ చేశారని భైరవభట్ల కామేశ్వర రావు గారు రాశారు.

సముద్రాన్ని దాటిన వాడికి పిల్ల కాలువ ఒక లెక్కా అన్నట్టు సహస్రావధాన సమయంలో 750 పద్యాలను అలవోకగా ధారణ పట్టగలిగిన వ్యక్తి కి 75 ఒక లెక్కా??

కాకినాడ సాగరతీరం లో సహస్రావధానం చేశారు గరికపాటి. అందులో అద్భుతమైన వర్ణనలూ, దత్తపదులూ, సమస్యలూ, ఆశువులూ.... ముత్యాలు మచ్చుక్కి కొన్ని (ఔత్సాహికులకి ప్రోత్సాహం గా ఉంటుందని సమస్యలకి పూరణలు ఇవ్వట్లేదు)

క్లిష్టమైనవి

(1)జానేదో సినిమాకు లాలు బహు పూజ్యంబౌ మునీశాళికిన్

(2)కలరా రోగములున్న రాఘవుడు లంకంజేరె శతృఘ్నుతో

(3)మానము లేని స్త్రీని గని మాతగ మ్రొక్కిరి పండితోత్తముల్

(4)మన భార్య ఈమె, మనకమ్మయొ, అక్కయొ గావలెన్ జుమీ

(5)బూతుకు బూతు బూతునకు బూతుకు బూతుకు బూతు బూతుకున్

(6)సీతా! రామునికిట్లొనర్తువటవే సీ! ద్రోహమిల్లాలివై

సరసమైనవి

(7)పతి జూచిన పడతి గుండె భగ్గున మండెన్

(8)దున్నను గని కన్ను గీటె తొయ్యలి యహహా

దుష్కర ప్రాస

(9) రాష్ట్రమునేలగా నొక విరాధుడు రావలె రక్తపాయియై

ఇంకెందుకాలస్యం...? కానిచ్చెయ్యండి

మా కిరాయి కోటిగాడు....(బుడుగు)

2009-12-18T13:20:00.000-08:00

కథ, మాటలు --> నాన్న
అలంకరణ, అభినయం, పాటలు --> అమ్మ
చాయాగ్రహణం --> కిషోర్ మామ
గాత్ర దానం (డబ్బింగు) --> రాజు మామ
నిర్మత --> కామేశ్వరీ బామ్మ
దర్శకత్వం --> శ్రీదేవి అత్త

వీరందరి సౌజన్యం తో....బ్రహ్మాండమైన విడుదల...

మా ఇంట్లో కిరాయి కోటిగాడు

గళ్ళ షర్టు,
బుల్లి లుంగీ,
చేతిలో కర్ర,
మెదలో రుమాలు,
కంటి కింద చిన్ని పులిపిరి కాయ... అయనా నేనంటే భయం లేకుండా నవ్వుతునది ఎవర్రా...? ఏయ్...

ఏది? ...నా కర్ర ఏది??....

ఇప్పుడు చెప్పండి
ఏవర్రా అది....? నన్ను చూసి నవ్వుతున్నది?????

మాస్స్....మమమ్మాస్స్....
అన్న చెయ్యేస్తే మాస్స్....అన్న లుక్కేస్తే మాస్స్...
మమమ్మాస్స్....

రాముడూ - స్ఫూర్తి - తరాజు

2009-11-16T12:52:00.000-08:00

రాముడి పై నేను రాసుకున్న ఇతర టపాలు.

రాముడూ - చీమ

రాముడూ - గడ్డిపోచ

రాముడూ - తల్లీ పిల్లలు.

రాముని దాసులందరును రాజులె, నిక్కము భాగ్యరాజులే !!

రాముని సన్నుతించి కపిరాజుయు, త్యాగయ, నాగరాజులున్,

రామ రథంబునౌచు ఖగరాజు, హయమ్ము, మృగాధి రాజులున్,

ఈ మహిలోన 'రాజు 'లన నింత యశంబు గడించిరంట ! నా

నామము గూడ రాజె! మరి నన్నెటు బ్రోచెదొ? ఎట్లు గాచెదో ??

చింతలన్ని "గొలుసు" చిక్కులై తూగాడు,

పక్షపాతి "ముల్లు" ఫలిత మిచ్చు !!

"పళ్ళెరద్వయంబు" పనికిరాదాయెనా ?

మిమ్ము గొలుచు భాగ్యమీయలేవె?

పూజ చేయలేను ! పుష్పాలు తేలేను !

బొజ్జ నింపలేను బువ్వ తోడ !!

మనసు తెలుపలేను ! మాటాడగాలేను !

ఇట్టి జన్మ మిస్తివెందుకయ్య !!!

ధరణి పైన నెల్ల ధర్మంబు రూపుగా

అవతరించి నట్టి అమృత మూర్తి,

ఏమొసంగ గలను? ఏరీతి సేవించి

అమరమైన యశము నరయ గలను?

అనుచు తలచి, దు:ఖమతిశయించగ "త్రాసు"

మథనపడ దొడంగె మనసులోన.

"త్రాసు"అంతరంగ మవలోకనము జేసి

హృదయనాథు డాదరమున పల్కె !!

"ఆడుదానిహత్య, అడవిలో కపిహత్య

నేరమనుచు నిశ్చయించి జనులు

శబరి కోర్కె తీర్ప; శరభంగు తరియింప

ధర్మ మంచు తలపదగునె? చెపుమ?

తప్పు ఒప్పులనుచు తర్కింప పనిలేదు

ధర్మ విహితమెల్ల తనకు "నొప్పు"

ధర్మ రహితమెల్ల "తప్పౌను", పరికింప

కర్మ మొకటె నిజము, కర్త సాక్షి !

కర్మసాక్షి వౌచు కరుణతో ధర్మమ్ము

తీర్పులిచ్చి గొడవ తీర్చువేళ

ఇట్టి ధర్మ సూక్ష్మ మిలలోన ప్రసరింప

జేయగలవు, 'నన్ను' చేరగలవు !!

మంచి చెడుల మీద మనసునిల్పితిరేని

'నన్ను ' తెలియ లేరు, నరులు, మునులు

మంచిచెడుల ధర్మ మర్మంబు తెలుయుటే

'నన్ను' తెలుసుకొనుట, నడచు కొనుట !!

అని వచించె రాము"డంచేత ధర్మాస

నంబొసంగ సాగె నమ్మకమ్ము !!

ఇద్ధరిత్రి పైన నిదె కారణమ్మహో !

అతిశయోక్తి కాదు, ధర్మ మూర్తి !!.

ధర్మ నిరతి నెరిపి ధరణితలమ్ముపై

రామ రాజ్య ఫలము రంగరించి

సగుణ మార్గ మిచ్చి, సత్య నిష్ఠత నేర్పి

తత్త్వమంద జేసె త్రాసు ముల్లు.

స్ఫూర్తి:

(1) భైరవభట్ల కామేశ్వర రావు గారు "తన తనా తనన తనా" అనుకుంటూ ప్రశ్న వేస్తున్నప్పుడు సుప్రభాతం లో "నాగాధి రాజ గజరాజ హయాధి రాజాః" అన్న శ్లోకం గుర్తొచ్చింది.. అందరూ రాజులే కావాల్సి వచారే.. అందుకే కీర్తనలకి కూడా త్యాగ 'రాజే' కావాలనుకున్నట్టున్నాడు.కొంపతీసి ఆయనక్కూడా వర్గపట్టింపూ, గట్రా ఉన్నయా ఏమిటి? అని డౌటు వచ్చింది. మరి నాసంగతెట్టా? నా పేరు లో రాజు లేదే అని ఒక భావన వచ్చింది.. అంతలోనే మదిలో మెదిలింది ఈ తరాజు.

(2) జీవితంలో ఒడిదుడుకులు, సుఖ దుఃఖాలు కలుగుతూంటే... రెండిట్లోనూ నన్ను చూడమని రాముడు చెబుతున్నాడేమో అనిపించింది. సుఖానికి పొంగిపోవటం, దుఃఖానికి క్రుంగిపోవటం కన్నా మధ్యస్థం గా ఉండాలి అని భావన వచ్చినప్పుడు త్రాసు గుర్తుకు రావటం, త్రాసుతోనే న్యాయస్థానమూ.. దానితోటే ధర్మాసనమూ గుర్తుకు వచ్చాయి. న్యాయస్థానమూ, ధర్మాసనం అనీ ఎందుకన్నారు? ధర్మస్థానమూ, న్యాయాసనమూ అని ఎందుకనలేదు చెప్మా అని ఆలోచిస్తున్నప్పుడు కలిగిన భావన. రాముడు నదచి చూపినది ధర్మం... రాముడి సమదృష్టిని నిర్వచించగలిగేది త్రాసు మాత్రమే. ధర్మమాధారంగా న్యాయ నిర్ణయం చేయటం, "వామాంకస్థిత" అన్నట్లుగా త్రాసు ప్రక్కనుండగా, దాని స్ఫూర్తితో తీర్పునిచ్చేది ధర్మాసనం అని తట్టిన భావన.

ప్రారబ్ధం- స్వేఛ్ఛా - పరేఛ్ఛా

2009-09-30T01:40:00.000-07:00

వర్షం పడ్డ సాయంత్రం వేడి వేడి మిరపకాయి బజ్జీలు ఉల్లిపాయ ముక్కలతోనో, అల్లం చెట్నీతోనో తింటూంటే ఉండే మజా అదోటైపు. స్నేహితుడొకరితో దాన్ని ఆస్వాదిస్తూంటే మాటల మధ్య రెండు పదాలు వాడాడు "స్వేఛ్ఛా ప్రారబ్ధం - పరేఛ్ఛా ప్రారబ్ధం" అని. అప్పటి దాకా ఖర్మ కాలి ఇల్లా అఘోరిస్తున్నా అని అనేటప్పుడు అవి మూడు రకాలే అనుకున్నా ... ప్రారభ్ధ కర్మ, సంచిత కర్మ, ఆగామి కర్మ అని. ఇప్పుడు వాటిల్లో సబ్ డివిజన్లు చెప్పాడు. ప్రారభ్ధాల్లో రెండు రకాలుంటాయి కాబోలు అని అప్పుడే తెలిసింది. తేడా ఏమిటిట అంటే రుచి బాగుంది కదా అని జిహ్వ చాపల్యం ఆపుకోలేక మిరపకాయ బజ్జీలు 4-5 తనంత తాను కోరుకుని తిన్నప్పుడు కడుపులో తేడాచేస్తే అది స్వేచ్చా ప్రారబ్ధంట. అదే ఇంకొకడి బలవంతం మీద మొహమాటానికి తనకి పడదని తెలిసినా బజ్జీలు తిని తేడా చేయించుకోవటం పరేచ్చా ప్రారబ్ధం అన్నాడు.

చెప్పింది ఏదో బానేఉన్నట్టు ఉన్నా నాకు రెంటికీ మధ్య తేడా అయితే అర్ధం కాలేదు. చిక్కు ఎక్కడొచ్చిందంటే స్వానుభవం లో స్వేచ్చా ప్రారబ్ధం మనకి తెలియకుండానే పరేచ్చా ప్రారబ్ధం గా మారిపోతూంటుంది. చూస్తూ ఊరుకోవడం తప్ప ఏమీచెయ్యలేం అనిపిస్తూంటుంది (నా లాంటి సగటు వ్యక్తికి).

ఉదాహరణకి:
హైదరాబాదులో సాప్ట్వేరు ఆఫీసుల చుట్టూ తెగ తిరుగుతూంటారు ఈ క్రెడిట్ కార్డిస్తాం, ఈ మొబైలు కనెక్షనిస్తాం.. ఎక్కడికీ వెళ్ళక్కర్లేకుండా మీ ఆఫీసు దగ్గరే ఇస్తాం.. మీరు అర్ధరాత్రి రమ్మన్నా అపరాత్రి రమ్మన్నా వస్తాం అంటారు. అనటమే కాదు వచ్చి మనకి అంటగట్టే వరకూ నిద్రపోరు. నెల నెలా డబ్బులు తీసుకోవటానికి కూడా కాబూలీ వాలాలు కూడా ఠంచను గా ఆఫీసుకు వచ్చేస్తారు ఏ సమయానికంటే ఆ సమయానికి. అదే కనెక్షను తీసెయ్యలి అంటే మీరు మా అఫీసుకి రండి. అదీ ఉ:- 10:30 నుండీ సా:- 4:30 లోపు అంటారు. అర్ధరాత్రి అపరాత్రి ఆఫీసులో నే వేళ్ళాడే సాఫ్ట్వేర్ వాలాలకు వెళ్ళటానికి తీరిక, ఓపికా ఎక్కడేడుస్తాయి? తీరా వెళ్ళేప్పటికి పుణ్య కాలం కాస్తా అయిపోతుంది. ఇప్పుడు ఆ మొబైలు కనెక్షను తీసుకోవటం ఏ రకమైన ప్రారబ్ధం?

ఇంకొకటి:
మా బస్తీకి ఎమ్మెల్యే ని ఎంచుకోవటం స్వేచ్చా ప్రరబ్ధమా? పరేచ్చా ప్రారబ్ధమా? నేనొకడికి ఓటేస్తే ఇంకొకడు గెలిస్తే అప్పుడు నా స్వేచ్చ ఎమయినట్టు? పోనీ తీరా ఏదో ఒక సదుద్దేశం తో ఒక మంచివాణ్ణే మేమందరం ఎంచుకుంటే వాడికి బుద్ది మారిఫోయి గోడ దూకేస్తే అదేరకం? ఉన్నట్టుండి జగన్నామమో, ఇంకో నామమో చేస్తూ మన అందరి జీవితాలతో, భవిష్యత్తుతో ఆడుకునే నిర్ణయాలు చేస్తూంటే అది ఏరకం?

మరోటి:
రిజ 'ర్వేషాలు ', పురస్కార అవార్డులూ, కోర్టుల్లో కేసులూ, సీ.బీ.ఐ. దర్యాప్తులూ, వార్తా పత్రికల్లో కథనాలు వీటన్నిట్లో విశ్వసనీయత, సత్యాసత్యాలు, ఆవస్యకతలూ ఎంత మేర? దానిని పెంపొందిచటం/ నిలువరించటం లో మన ప్రమేయం, పాత్రా, సమర్ధత ఇవి స్వేచ్చా ప్రారబ్ధమా? పరేచ్చా ప్రారబ్ధమా?

ప్రశ్నల్ని పక్కనపెడితే వీటికి సొల్యూషనులేమిటి? మన బ్రతుకు, మన నిర్ణయాధికారం, మన స్వేచ్చా మనకి నిలబడాలంటే దారేది? ఈసురోమని బతుకెళ్ళదీయటమేనా? వేరే దారిలేదా?

"అర్ధరాత్రి స్త్రీ స్వేచ్చగా నడిరోడ్డు మీద నిర్భయంగా తిరిగగలిగినప్పుడే మనకి నిజమైన స్వాతంత్రం వచ్చినట్టు" అన్న మహాత్మా... ప్రారబ్ధాన్ని మార్చుకోటానికి, జీవితాన్ని బాగుచేసుకోటానికి, స్వేచ్చగా బ్రతకటానికీ దారి నీకేమైనా తెలుసా?

తెలిస్తే చెప్పవూ.. ప్లీజ్..

జనం-ప్రభంజనం

2009-09-09T01:46:00.002-07:00

ఏదో తరుముకొస్తున్నవాడికి మల్లే మురళీ ఇంట్లోంచి బయట పడ్డాడు. ఆలోచనల్నుంచీ దూరంగా వెళ్ళడానికి ప్రయత్నమన్నట్టు సింబాలిక్ గా విశాఖ నగర వీధులన్నీ బండి మీద చుట్టేసి చివరికి బీచొడ్డుకి చేరాడు. సాయంత్రం ఔతోందేమో పిల్లలు స్కూళ్ళనుండీ, ఉద్యోగులు ఆఫీసుల్నుండీ బిలబిలమంటూ బస్టాపుల్లో చేరుతున్నారు. మురళికి ఇవేవీ పట్టటం లేదు.

దురదృష్టవశాత్తూ ప్రముఖ నాయకుడు అకాలమరణం చెందటం, గొప్ప నేతను పోగొట్టుకున్నామే అని ఆంధ్రదేశం ఒకవైపు దుఃఖ సాగరంలో మునిగిపోవటం, దాన్లోనుంచీ తేలిగ్గా సామాన్య ప్రజానీకం బయటపడదేమో అన్న జాలితో (ఉరఫ్) కరుణతో, వారి అనుచరగణం అనుకునే కొందరు అభిమానులు ఆయన పార్థివ దేహం కూడా రాకముందే సంతకాలు సేకరణ, ప్లకార్డులూ అంటూ ఇంకొకవైపు కోలాహలం చేయటం, ముణ్ణాల్గు రోజులుగా ఏ టీ.వీ చానెల్ చూసినా ఒకటే వార్త, అదీ బ్రేకింగు న్యూసు అనుకుంటూ.. ఎవరు ఎవరిపై ఎప్పుడు ఎలా ఒత్తిడి తీసుకురావటానికి ప్రయత్నం చేస్తున్నారూ, ఎవరెవర్ని కలిశారు, ఏ ఇద్దరి మధ్య ప్రైవేటు సంభాషణ ఏమయ్యుంటుంది అన్న ఊహాగానాలూ, చర్చలూ, రాజకీయ వాతావరణం ఎన్ని డిగ్రీలు వేడెక్కిందీ అని ఊదరగొట్టెయ్యటం తో అసలే కకావికలై ఉన్న మనస్సుకి కూసింత విశ్రాంతి కావాలనుకుంటూ మురళీ బీచొడ్డున ఉన్న తెన్నేటి పార్కు దగ్గర బెంచీ మీద చతికిల పడ్డాడు.

జేబులో నుండీ మొబైల్ ఫోను తీసి వివిధభారతి ఎఫ్.ఎం. ట్యూను చేసి ఇయర్ ఫోన్లు తగిలించుకున్నాడు. లలిత సంగీతం గాబోలు మంద్రం గా వినిపిస్తోంది.చల్లని గాలి తెమ్మరలు వీస్తూంటే పాటనీ, వాతావరణాన్నీ ఆస్వాదిస్తూ ఎప్పుడు నెమ్మదిగా నిద్రలోకి జారుకున్నాడో తనకే తెలీదు.

తనేదో అడవిలో నడుచుంటూ వెళ్తూంటే ఎక్కడినుంచో ఒక పరిచయం ఉన్న గొంతు వినిపిస్తోంది. అన్నయ్యా నమస్తే, చెల్లమ్మా నమస్తె.. ఔను కదూ ఇది మన ప్రియతమ నాయకుడిదే... నడకవేగం పెంచా.. శభ్దం వస్తున్న దిశగా.. లోపల ఏదో బలమైన ఆశ... ఏదో తెలియని ఉద్విగ్నత...కాళ్ళకి రాళ్ళూ, రప్పలూ ఎవీ పట్టట్లేదు..కళ్ళు మాత్రం చెవులతో అనుసంధానం అయిపోయి అన్వేషణ సాగిస్తున్నయి.. ఎక్కడనుండీ ఆ పిలుపు?? మనస్సు పరిపరి విధాల ఆలోచనల్ని చేస్తోంది..

ఇది కలా నిజమా ?? డౌటు రాగానే నడక ఠపీమని ఆగిపోయింది.

ఒక్క క్షణం నన్ను నేను గిల్లుకుని చూశా. అబ్బ... నొప్పి పుట్టింది. అయితే నిజమే... ఎందుకైనా మంచిది అని చుట్టూ చూశా. నాలానే చుట్టూ చాలా మంది ఉన్నారు. అటూ ఇటూ హడావుడిగా పరిగెడుతున్నారు. అందరి మొహాల్లోనూ ఏదో ఆందోళన, ఏదో తాపత్రయం కనిపిస్తోంది. సందేహ నివృత్తి చేసుకుందామని ఒకణ్ణి అడిగా, ఏమిటి సంగతి అని. వాడొక క్వొశ్చెన్ మార్కు ఫేసుతో చూశాడు. తెలుగు, ఇంగ్లీషు, హిందీ భాషల్లో ట్రై చేశా.. నాకొచ్చినవి ఆ మూడే మరి..ఊహూ. ఏం లాభం లేకపోయింది... వాడికి అర్ధమయ్యీ చెప్పట్లేదా? నా భాషే అర్ధం కావట్లేదా?..కొంపతీసి తమిళమో/ మళయాళమో/ ఒరియానో కాదు కదా? ఔనూ మన నాయకుడికి కూడా ఇటువంటి పరిస్థితే ఎదురయ్యి ఉంటే..

అమ్మో...ఒక్కసారి వెన్ను లో జలదరింపు....

అయ్యుండదులే అని నాకు నేనే భరోసా.. ఇంతలోనే మళ్ళీ ప్రశ్నలు...

ఔనూ నేనున్నది ఏ ప్రాంతం అడవి? మొబైల్ తీసి జి.పి.ఆర్.ఎస్ చూడాలా? నేనసలు అడవిలో ఎందుకున్నా? ఎక్కడకి వెళ్తున్నా??.....పుట్టలోంచి పాములొస్తున్నట్టు ఆలోచనలు దొంతర్లు దొంతర్లు గా వచ్చేస్తున్నై...

అంతలోనే మళ్ళీ స్వరం వినిపించింది...నమస్తే.. నమస్తే.. ...వెనక ఎక్కణ్ణుంచో..

అనవసరంగా ఆగానే అనిపించి మళ్ళీ నడకందుకున్నా... దగ్గరౌతున్నకొద్దీ మరింత స్పష్టంగా వినిపించసాగింది... నడక పరుగయ్యింది....దార్లో తుమ్మ చెట్లూ, వాగులూ, వంకలూ ఏవీ నాకడ్డుగా అనిపించలేదెందుకనో... పరిగెత్తటం వల్లనో.. లేక మనస్సులో ఆందోళన వల్లనో.. గుండె వేగంగా కొట్టుకోసాగింది..

కాళ్ళైతే దగ్గరికి తీస్కెళ్తున్నాయన్న మాటే గానీ వింత వింత ఆలోచనలు అమాంతం నామీద దాడి చేసేస్తూనే ఉన్నయి. టీ.వీ విపరీతం గా చూసేసిన ఫలితంగానో ఏమో గానీ.. ఆయన కనిపించగానే నా రియాక్షన్ ఎలా ఉండబోతోంది? ఆశ్చర్యమా..? ఉద్వేగమా..? ఆనందమా...? దుఃఖమా..? ఏమో... ఆలోచనలు నన్ను ఉక్కిరిబిక్కిరి చేసేస్తూంటే. పంచుకోటానికి సరైన తోడు లేదే.. ఎవరికైనా ఫొన్ చేసి చెప్పనా? ఇంటర్వ్యూ చేసేసి దాన్ని ఏ టీ.వీ పంధొమ్మిదికో, నక్షత్రా టీ.వీ కో పంపెయ్యనా.. రెండుమూడు క్లోజప్ ఫోటోలు దిగి న్యూస్పేపరోళ్ళకి ఇచ్చేసుకోనా....సెల్ ఫోనులో పిక్చర్లు తియ్యనా..?

ఖస్స్...ముల్లొకటి కాల్లోకి దిగటంతోనే మళ్ళీ ఈ లోకం లోకి వచ్చా.. అనుచరుణ్ణి అనుకుంటూనే పిచ్చి పిచ్చి పోకడలకి పోవటం నాకె వింతగా అనిపించినై.

అలోచనలు ఇంకో రూట్లో వెళ్ళిపోసాగాయి.. నాయకుడు ఏమయ్యిందీ 18 గంటలయ్యినా ఇంకా ఎవరికీ అంతు చిక్కలేదు. అసలు ఇంటెలిజెన్సు, భద్రతా సిబ్బందీ, అధికారులూ ఏంచేస్తున్నట్టు? కాలక్షేపానికి టీ.వీ.కి అతుక్కుపోయారేమో అనుకోటానికి కనీసం ఐ.పి.ఎల్ మాచులు గానీ.. శాసన సభా ప్రసారాలు కానీ లేవే.. అయినా ఆ ఎగిరే విమానమో, హెలికాప్టరో ఇంగ్లీషు సినిమాలోలాగా రోడ్డు మార్గానికి పైనే ఎగరచ్చుగా? అడ్డం పడి అడవులమ్మట పోకపోతే నష్టమేమిటి? ఒక ఆర్.టీ. ఐ. ఫైలు చెసి పాడేద్దాం.. ఒక ముఖ్య అధికారి టూరుప్రోగ్రాం ఔతూంటే విధినిర్వహణ లో ఎన్నిసార్లు ఎంతమంది ఎలా తప్పులు చేసారు? ఇకపై అలా జరక్కుండా ఉండాలంటే తీస్కుంటున్న జాగ్రత్తలేమిటి? ఒక ఇరవై రూపాయల్తో ఆర్.టీ. ఐ. వేసేస్తే సరి. తలా తోకా లేకుండా ఉన్న ఆలోచనలతో ఆవేశంగా ఊగిపోతున్నా...

సౌండు మరింత దగ్గరయ్యింది. కనుచూపు మేరలో ఒక పెంకుటిల్లు ...దాని బయట చప్టా చేసిన అరుగు, రెండు మూడు బెంచీలు.. వేలాడుతున్న లాంతర్లు...కనిపించినై

మిణుకు మిణుకు మంటున్న ఆశ కాస్తా గుండెకిమల్లే లబ్-డబ్, లబ్-డబ్ అని కొట్టుకోసాగింది... కొంపతీసి అది అన్నలో తమ్ముళ్ళో ఉండె ఇల్లుగానీ కాదుకదా.. అప్పటిదాకా రాని ఆ ఊహ అప్పుడే రావటంతో గుండె ఒక సెంటీమీటరు కిందకి జారినట్టయ్యింది. ఇంట్లో మా అవ్వ, మా ఆవిడ, మా బుడ్డోడు, ఊర్లో ఉండే మా అమ్మ, నాన్న గుర్తొచ్చారు. గాలొస్తే ఎగిరిపోయే రూపం నాది, నాకెందుకొచ్చిన ఆత్రం??? పిరికిదనం విశ్వరూపసందర్శన యోగం ఇవ్వటంతో వళ్లంతా ముచ్చెమటలు పట్టేశాయి. నాలుక తడార్చుకు పోయింది.

అంతలోనే గంభీరమైన గొంతు.. నమస్తే.. నమస్తే.. అన్నయ్యా నమస్తే, చెల్లమ్మా నమస్తె.. నమస్తే.. నమస్తే..

ఇక ఉండబట్టలేక ధైర్యం చేసి ఉదుక్కున ఆ పెంకుటింట్లోకి దూరా. అక్కడున్నది చూసి ఒక్కసారి అవాక్కయ్య..

మహానాయకుడి ఎన్నికలలో మాటల్ని అదేదో టీ.వీ. లో పదే పదే వినిపిస్తున్నారు. నమస్తే.. నమస్తే.. అన్నయ్యా నమస్తే, చెల్లమ్మా నమస్తె.. నమస్తే.. నమస్తే.. అప్పటిదాకా ఉన్న ఉత్సాహం, ఆనందం ఒక్కసారి ఉస్సూరుమని పోయాయి. అయ్యో.. ఎంత ఊహించుకుంటూ వచ్చానో, పడ్డ శ్రమంతా వృధా ప్రయాస అయ్యిందే... నిస్సత్తువ వళ్లంతా పాకింది.

టీ.వీ. మాత్రం నిరాటంకంగా ప్రసారం చేస్తూనే ఉంది..

అప్పుడప్పుడు ఆవేశపరుల్ని, కొన్నిసార్లు ఆచరణపరుల్ని చూపిస్తూ మధ్యమధ్య నాయకుడి ఫోటోల్నీ, చరిత్రనీ, చేసిన సేవనీ తిప్పి తిప్పి చూపిస్తున్నారు. ఇంతలో జనం నాడి తెలుసుకుందాం రమ్మంటూ అక్కడ ఉన్న జనవాహినికి మైకందించింది రిపోర్టరమ్మ. "ఏ విధంగా మన ప్రియతమ నేత ఆశయాల్ని ముందుకు తీసుకెళ్దామనుకుంటున్నారు" అమాయకం గా అడుగుతోంది రిపోర్టరమ్మ.

"అడవిలో స్మారక స్థూపం కట్టించాలి" ఒక యువనేత నినాదం.

"అడవుల్ని కొట్టించి మంచి రోడ్డు వేయిస్తే ఇకపై అట్లాంటి ప్రమాదాలు జరగవు. మేఘాలూ రావు కాబట్టి దారికనిపించకపోయే చాన్సే లేదు" ఇంకొకళ్ళు దాన్నే బలపర్చారు.

"ఒకవేళ దురదృష్టవశాత్తూ ప్రమాదం లాంటిదేమైనా జరిగినా ప్రమాదస్థలి చేరుకోటానికి ఆలస్యం జరగదు." మరొకళ్ళు గొంతు కలిపారు.

ఒకళ్ళిద్దరికి ఎవో ధర్మ సందేహాలొస్తున్నట్టున్నాయి.. 'స్థూపం వద్ద ...మరి... రక్షణ...." మధ్యలోనే అందుకున్నారు మరొక వృధ్ధనేత. "దారి వెయ్యటం వల్ల స్తూపం వద్ద అశెష ప్రజానీకం పూజలూ చేసుకోవచ్చు" "ఆ కొట్టించిన అడవి స్థానం లో ఆవాస్ యోజన ఇళ్ళు వగైరా కట్టిస్తే ఆయన పేరు చెప్పుకుని గిరిజనులూ, ఆయన అభిమానులూ నివాసం ఏర్పరచుకుని జీవనం సాగిస్తారు" ఇంకొక వీరాభిమాని నినాదం...జనం చప్పట్లలో ఒక మంత్రివర్యులు కళ్ళు తుడుచుకుంటూ అందుకున్నారు "అలా చెయ్యటం వల్ల అక్కడకి భవనాలు, వసతులూ, మంచి నీరు, ఆరోగ్యం.. పరిశ్రమలూ అన్నీ ఏర్పడతాయి. సెల్ ఫోన్లూ, ఇంటర్నెట్టూ ఒకటేమిటి ఈ ప్రాంతం రూపు రేఖలే మారిపోతాయి".. అందరూ అంగీకరిస్తున్నట్టు కరతాళధ్వనులు...

ఈ వర్గం వాళ్ళు ఇల్లా టీ.వీ. లో పంచవర్ష ప్రణాళికలు వేయటం పక్కనే ఉన్న ఇంకొక వర్గం వాళ్ళకి అంతగా రుచించలే. "మన నాయకుడికి పద్మశ్రీ ప్రకటించాలి". వాళ్ళల్లో ఉన్న ఒక పండుటాకు అంది. "ఒక్క పద్మశ్రీ ఏమిటి? ఒకేసినిమాని అన్ని అవార్డులూ వరించినట్టు, ఈ సంవత్సరం పద్మశ్రీ, పద్మ భూషణ్, పద్మ విభూషణ్ వగైరా అన్నీ ప్రకటించాలి" ఆ నాయకుడి అనుచరగణం లో ఒక ఉడుకు రక్తం గొంతెత్తింది. "అంతే కాదు. అర్జున, ద్రోణాచార్యలతో పాటూ ప్రతిష్ఠాత్మకమైన రాజీవ్ ఖేల్ రత్న కూడా ప్రదానం చెయ్యలి" కోరుకున్నాడో ప్రభు భక్తి పరాయణుడు. ఇక్కడా దాదాపు ఏకాభిప్రాయం సాధిస్తున్నట్టే కనిపిస్తోంది.. కరతాళధ్వనులు మిన్నంటాయి.

ఇంకొక వర్గం ఇంక ఇల్లా లాభంలేదనుకుని జయజయధ్వానాలు ఎత్తుకుంటున్నాయి. కెమేరా అప్పటికి గానీ వాళ్ళని క్లోజప్ లో చూపించలేదు మరి. "ఆ మహాత్ముడు చూపించిన దారే మా ముందున్న కర్తవ్యం. ఆయన కన్న కలల్ని సాకారం చేస్తాం అదే ఆయనకు మా నివాళి. కాకపోతే అది మా అంతట మేం చెయ్యలేం. ఫలానా వాళ్ళు మాత్రమే మాకు దారి చూపించగలరు. అప్పుడు మాత్రమే మేము ఇవన్నీ చెయ్యగలం. లేకపోతే మమ్మల్ని మేము నాశనం చేసేకుంటాం... ఉద్యోగాలకీ, పదవులకీ, జీవితాలకీ రాజీనామా చేసేస్తాం..." ముక్తకంఠం తో అన్నారు. అందరూ ఒకేసారి ఒకే మాడ్యులేషన్ తో ఒకే మాటని అనగలగటం ఖచ్చితం గా ఒక కళే. ఉన్నట్టుండీ వాతావరణం రాజుకుంది..

అప్పటిదాకా బరువెక్కిన గుండెలతో భోరుమన్న ప్రదేశం కాస్తా జయజయ ధ్వానాలతో ఎన్నికల వాతావరణాన్ని మరిపించింది. పొందిన సాయానికి కృతజ్ఞతగా ఆ మహాత్ముణ్ణి కడసారి దర్శించుకుందామని వచ్చిన పేదావాళ్ళతో పాటూ టీ.వీ లోఈ తతంగం చూస్తున్న నాకు కళ్ళు తిరగసాగాయి. ఎవరో మొహమీద నీళ్ళు చిలకరిస్తున్నట్టు లీలగా గుర్తు.

ఉలిక్కి పడి కళ్ళు తెరిస్తే నీళ్ళు చిలకరించటం కాదు గుమ్మరిస్తున్నట్టుగా వర్షం. అప్పటికి గానీ మురళి ఈ లోకంలోకి రాలేదు. అందరిలాగే తనూ ఒక చెట్టు నీడకి పరుగెత్తాడు.

మా బుడుగు కవితోపాఖ్యానం

2009-09-07T05:13:00.000-07:00

ప్రతి రోజూ ఉదయం ఏవో శ్లోకాలూ, పద్యాలూ చదువుతూ మా బుడుగుని నిద్ర లేపటం మా ఆవిడకీ, పడుకునేటప్పుడు పద్యాలు చదివించుకుంటూ పడుకోవటం నాకూ అలవాటు. మా నాన్నగారు మాతో అలాచేస్తూండేవారు.

ఆస్ట్రేలియా కాలమానానికి ఊడిగం చలవా అని,బ్రాహ్మీ ముహూర్తం నుండీ నేనూ నా లాప్ టాపు బిజీ అయిపోయి, మా వాడిని నిద్ర లేపి చాల కాలమే అయిపోయింది. ఆ మధ్య డే లైట్ సేవింగు అయిపోయిన సందర్భంలో ఒకానొక శుభదినాన మావాడిని నిద్ర లేపే భాగ్యం నాకు దక్కింది, అదీ తెల్లవారి 7 దాటినతర్వాతే. మెలకువ వచ్చేసినా ఇంకా పక్క మీద దొర్లుతూనే ఉన్నడు. నిద్రలేమ్మా అని నేను యధావిధిగా సుప్రభాతం మొదలెట్టా.

వాడు కళ్ళుమూసుకునే 'నేన్చెప్తా..నేన్చెప్తా ' అని అందుకున్నాడు.

"లావణ్యా సుప్రజా సనందన్ పూర్వా సంధ్యా ప్రవర్తతే !
ఉత్తిష్ఠ 'బుల్లి శార్దూలా' కర్తవ్యం దైవమాహ్నికం. "

హాశ్చర్యపోయా నేను. కౌసల్య కి బదులు లావణ్య అనటం కాదు నరశార్దూలా కి బదులు బుల్లి శార్దూల అనటం నాకు నిఝ్ఝంగా హాశ్చర్యాన్నే కలిగించింది - బహుశా మా ఆవిడ నేర్పించి ఉంటుందేమో అనుకున్నా.

అంతకంటే షాకు తర్వాతి పద్యంలో ఇచ్చాడు.

ఉత్తిష్ఠోత్తిష్ఠ 'పండమ్మా' ఉత్తిష్ఠ 'కన్నవాడు '
ఉత్తిష్ఠ 'అల్లరి బుంటీ' త్రైలోక్యం మంగళం 'కురు కురే'.

షాకుకి కారణాలు రెండు.
(1)వీడికి ఇల్లా మార్చుకోవటం ఎల్లా తెలుసా అని.(వాడి అసలు పేరు కృష్ణ సనందన్. అయితే అక్కడ వాడినవన్నీ వాణ్ణి తనూ, మా అమ్మ, నేను పిలిచే ముద్దు పేర్లు)
(2)ఆఖర్లో కుర్కురే అన్నాడేంటి అని.

నేనింక ఉండబట్టలేక అడిగేశా 'ఎవరు చెప్పార్రా నీకిది అని '. నేనే చెప్పా అన్నాడు. నమ్మకం కుదర్లే. మా ఆవిడని అడిగా. విషయం విని తను నాకన్నా బోల్డంత హాశ్చర్యపోయింది. వచ్చి ముద్దులు పెట్టేసుకుంటూంటే అడిగా వీడికి మీనింగు ఎవన్నా నువ్వు చెప్పావా అన్నా.. 'అవునూ అంది. వాడు మీనింగు అడిగితే గోవిందా అన్నా, గరుడధ్వజా అన్నా, కమలాకాంతా అన్నా అన్నీ వెంకటేశ్వర స్వామి పేర్లే అని చెప్పా అంది. వాడికి వాడు అన్వయించుకోవటం ముచ్చతేసింది.

మరి ఆఖర్లో కుర్ కురే ఏమిటి అన్నా.. ఏమో అది నాకు తెలీదు అది మాత్రం వాడి పైత్యమే అంది.

ఈ పద్యం మీనింగు ఏంటి నాన్నా అన్నా..వాడు మూతి బాగా తిప్పుతూ అన్నాడూ..
"అమ్మ, నాన్న, బామ్మ సనందన్ ని నిద్రలేపుతున్నారూ.. తెల్లారిపోయిందీ...సూర్య భగవానుడొచ్చేశాడూ.., లేచి కుర్కురే తిందువుగాని లే అని అంటున్నారూ " అని.

మనీ సినిమాలో బ్రహ్మానందం స్టైల్ లో కిందపడి కొట్టుకోవటం ఒక్కటే తరువాయి నాకు.

మా తాతగారి కబుర్లు...

2009-08-25T12:49:00.000-07:00

"చిత్ర రచన అక్షర లక్షల జపంతో సమానం", "చిత్ర కళే-లక్ష్మీ కళ. లక్ష్మీ కళే-చిత్ర కళ." అని నిర్వచించటమే కాక, దాన్నే శ్వాశించి, జీవించిన వారు మా తాతగారు..శ్రీ శ్రీపతి శ్రీధర స్వామి.

ప్రత్యేకించి ఆయన ప్రస్తావన ఇక్కడ తీసుకురావటానికి కారణం - ఋషిపంచమి - వారి జన్మదినం. ఆయన అసలు పేరు శ్రీధర్. స్వాతి మాసపత్రికలో వస్తున్న 'కోతి కొమ్మచ్చీ లో ముళ్ళపూడి వెంకట రమణ గారు తొలినాళ్ళ లో తనకు ఈ 'శ్రీధర్ ' ఎలా సహాయం గా నిలబడి చేయూత నందించారో కూడా చక్కని మాటల్లో వెలిబుచ్చారు. ముళ్లపూడికి వరసకి అన్నయ్య మా తాతగారు. (పెద్దతల్లి, పినతల్లి బిడ్డలు)

మా తాతగారికి నలుగురు సంతానం, ఆపై భార్యా వియోగం. పిల్లల్ని తల్లీ తండ్రీ తానే అయి పెంచారు. అందరి లానే పొట్టకూటికి కొసం ఎవో పనులు చేసుకుంటూంటే ఇక కధేముంది? నడిచేదైవం, కంచి పరమాచార్యులు శ్రీ చంద్రశేఖరేంద్ర సరస్వతీ స్వామి వారు ఒకసారి తిరుపతిలో మా తాతగారిని చూసి "నువ్వు కారణ జన్ముడివి. దైవ సమర్పణం గా జీవితాన్ని కొనసాగించు, ఇక పై నీ పేరు శ్రీధర స్వామి అన్నారుట." ఆయన ఆశీర్వాద బలంతో, అఖండజ్యోతీ దీపరాధన శక్తితో, పద్ధెనిమిది సంవత్సరముల (18 yrs) మౌనవ్రత దీక్షతో వెయ్యిన్నీ యాభై 1050 తైల వర్ణ చిత్రాలు రచించారు శ్రీధరస్వామి గారు. వెంకటేశ్వర సుప్రభాతం, కనకధారాస్తోత్రం, ద్వాదశ జ్యోతిర్లింగాలు, వాల్మీకి రామాయణం, కృష్ణలీలలు. ఇలా అయిదు విభాగాల్లో ఆయన అశేషమైన కృషి చేసారు.

పాత కాలం "వెంకటేశ్వరవైభవం" సినిమా ఎవరికైనా గుర్తుండి ఉంటే అందులో స్వామి వారి సుప్రభాతం జరిగినప్పుడు చూపించిన తైల వర్ణ చిత్రాలు వారు రచించినవే. దాదాపు 25-30 ఏళ్ళ క్రితం గుంటూరు, భీమవరం, మద్రాసు టి.టి.డి. కళ్యాణ మండపాలలో కూడా ఆయన చిత్రాలు అలంకరింపబడి ఉండేవి. ఈ మధ్య కాలం లో (1992-95 మధ్య) ప్రతీ శనివారం ఉదయం 6 గం.ల నుండీ 6:30 వరకూ జెమినీ టీవీలో వెంకటేశ్వర సుప్రభాతానికి అర్ధ భావ వివరణ వచ్చేది.

ఆ చిత్రాలకు మా తండ్రి గారు శ్రీపతి రఘురామ కుమార్ గారూ, మా బాబాయిలు జనార్ధన రావుగారు, సత్యాజీగారూ, బాలసుబ్రహ్మణ్యం గారూ వ్యాఖ్యానాన్ని వివిధ భాషల్లొ అందించేవారు.

రాష్రపతులూ, గవర్నర్లూ మొదలు వివిధ మఠాధిపతులూ, పీఠాధిపతులూ, కేంద్ర రాష్త్ర మంత్రులూ, సినీ ప్రముఖులూ...రాజకీయవేత్తలూ..., విద్యావేత్తలూ..., సంస్థలూ, స్కూళ్ళూ.. ఇట్లా యావత్భారత దేశం నలుమూలలా మాతృకళాకేంద్రం తరఫున ఈ ప్రదర్శనలనిస్తూ ధర్మ ప్రచారానికి తమవంతు కృషిని అందించి మన్నలను పొందారు. ఋషుల అంతరార్ధ విశేషార్ధాలనూ, సందర్భోచితంగా, ప్రాంతాలకనుగుణం గా తుకారము, నామదేవు, కబీరు, పురందరదాసు అన్నమయ్య, త్యాగరాజు, రామదాసు వంటి వాగ్గేయ కారుల కృతులతో అన్వయిస్తూ తెలుగు, హింది, ఇంగ్లీషు, తమిళం, కన్నడ, మరాథీ, గుజరాతీ భాషల్లో వ్యాఖ్యానాన్ని చిత్రకారుల కుమారులు అందించేవారు.

77 సంవత్సరాలు ప్రాకృత శరీరం లో జీవించి, తన చిత్ర రచన ద్వారా యశః కాయులయ్యారు మా తాతగారు.

ఆయన చిత్రాలు, ప్రత్యేకించి ఈ క్రింది చిత్రం ఎన్నో ఇళ్ళల్లో నిత్యం ఇప్పటికీ పూజలందుకుంటూనే ఉంది.

లక్ష్మీ నివాస నిరవద్య గుణైక సింధోః

సంసార సాగర సముత్తరణైక సేతో

వేదాంత వేద్య నిజ వైభవ భక్త భోగ్య

శ్రీ వేంకటాచల పతే! తవ సుప్రభాతం

అనే 28వ శ్లోకానికి వారు చేసిన చిత్ర రచన.

లక్ష్మికి నివాసస్థానమైన వాడా అన్నందుకు శ్రీవారి వక్షస్థలం లో అమ్మవారిని, వంకలేని గుణాలన్నిటికీ సముద్రము వంటివాడా అన్నందుకు సముద్రాన్ని, సంసారము అనే సాగరాన్ని దాటడానికి ఒకేఒక వంతెన వంటివాడా అన్నదుకు ఆ సముద్రం లో అలలవలే జీవులనూ వారి మధ్యనే నిలబడ్డ స్వామినీ, వేదాలకూ ఉపనిషత్తులకూ సారమైన ఓంకారం చే తెలియబడేవాడా అన్నందుకు ఓంకారాన్ని, సాలోక్య సారూప్య సామీప్యాలలో భక్తులచే కొలువబడేవాడా అన్నదుకు కాషాయం రంగులో ఒడ్డున ఉన్న భక్తులనూ, వేంకటాచలపతీ అన్నదుకు, స్వామివారి వెనుక తిరుచూర్ణం తో కూడిన సున్నపు రాయి కొండగానూ, సుప్రభాతం అన్నదుకు సూర్యోదయాన్ని సూచిస్తూ చిత్రీకరించారు.

ప్రస్తుతం ఈ దృశ్యశ్రావ్య ప్రదర్శనలను మా చిన్న బాబాయి బాలసుబ్రహ్మణ్యం గారు అందిస్తున్నారు. ఈ చిత్రకారుడి కళను తిలకిద్దామనుకునే ఆసక్తి కలవారు టపా వ్రాసి కానీ, ఫోను ద్వారా కానీ బాబాయిని సంప్రదించవచ్చు. 91 9347950531. sripathibs4@gmail.com

కొసమెరుపు: 12 సంవత్సరములుగా సంతానం కై ఎదురుచూస్తున్న మా సోదరి, సరిగ్గా ఋషిపంచమి నాడే పండంటి బిడ్డకి జన్మనిచ్చింది. ముత్తాతగారే మళ్ళీ వచ్చి నన్ను మేనమామను చేశారేమో అని డౌటు.మా తాతగారు చిరస్మరణీయులే కాదు, మాకు ప్రాత స్మరణీయులు కూడాను.

మా బుడుగు - నా స్ఫూర్తి

2009-08-13T11:48:00.000-07:00

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

సమయాభావము చేతను

సమయానికి ఇతర జనుల సందడి చేతన్

కమనీయంబౌ భావము

గమనించియు బ్లాగలేని గతి గలిగెను! హా !!

కొన్నాళ్ళోపిక పడదా

మన్నా మనసొప్పలేదు, మారము జేయన్

విన్నాడేమో నా మొర

అన్నట్లుగ సంఘటనలు అగుపడ జేసెన్

పిల్లవాడు పాఠ మెల్లకంఠస్థంబు

చేసి గూడ తప్పు జెప్పుచుండె.

పక్కనున్నవారు పలుమారలందింప

తడవ తడవ కిట్లు తడుము కొనెను

ఏమటంచు నడుగ "నేదేని వాక్యమ్ము

నందజేయమనుచు" నతడు పల్కె

"చిన్ని సాయమిచ్చి చేయూత నందింప

పాఠ్య మొప్పజెప్పి పాడగలను."

దాన్ని జూడగానె తలపు లోపల చిన్న

మెరుపు మెరిసి నట్లు మిణుకు మనియె

రామ భావమిట్లు రమణీయతను గూడి

పద్య రూప మంది పల్లవించె.

"హనుమంతుడు హృదయములో

నిను చూపుటదేమి వింత? నిర్మల రూపా !!

నిను నా అత్మన్నిల్పితి !

కనుగొన నిదె గొప్ప వింత ! కాదందువటే !!

ఆత్మ జేరి మిమ్ము ఆరాధనముసేయ

దారి గోచరించ దాయె మాకు

ఒక్క సారి దారి చూపింపుమాపైన

అన్ని జూపగలము ఆత్మ నందు."

ఎట్టియోగమైన, ఏమార్గమైననూ

ఆత్మ నెరుగుమనును ఆర్తి తోడ.

తనను తాను తెలియ, తనలోని దైవమ్ము

తెలియు తెలివి తేట తెల్ల మగును

బడికి పో తలంచి బట్టీలు పడుతున్న

చిన్న వాణ్ణి జూడ చిత్తమందు

తత్వమిట్లు మెదలి తనువంత వ్యాపింప

మనసు పులకరించి మరులు పొందె

ఉన్నాడేమో అన్నిట !

కన్నాడేమో గుణాధికములౌ భావాల్

ఎన్నో దినముల ఎడబా

టిన్నాళ్ళకు తీర రాముడిట్లు స్ఫురించెన్ !!

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

అనరే నీవే దిక్కని

చనరే వ్రజ సీమ, హృదయ చక్షుల తోడన్

కనరే మానస చోరుని

వినరే మురళీ రవమ్ము ! వేడ్కలు తీరన్

మా బుడుగు ప్రశ్నావళి.

2009-07-27T13:35:00.000-07:00

అదేదో సినిమాలో బాబూ మోహన్ "ఎందుకు? ఏమిటి? ఎల్లా?" అని అడిగినట్టు నర్సరీలో జేరినప్పట్నుంచీ మా వాడి దగ్గర అమ్ములపొది బాగాచేరినట్టుంది. ప్రశ్నల మీద ప్రశ్నలు సంధించేస్తున్నాడు. అది మావరకూ ఉంటే సరేసరి. ఆ స్కూల్లో టీచర్లకి కూడా అంటించి వాళ్ళ దుంపతెంపుతున్నాట్ట. సరిగ్గా నెలరోజులయ్యింది స్కూలు కెళ్ళబట్టి. అప్పుడే టీచర్ల మీటింగు, అందులో వాళ్ళ పితూరీలు.

ముందుగా..

(1) అసలే "కాన్సెప్టు" స్కూలాయె. మాటలూ, ఆటలూ, ఇన్స్ట్రక్షన్సూ ఆంతా ఇంగ్లీషు లోనే. డోంట్ రన్, డోంట్ క్రై, డోంట్ డూ, |మొ|... కట్ చేస్తే, వీళ్ళకి క్లాసులో రైమ్స్ నేర్పిస్తున్నార్ట.

"లండన్ బ్రిడ్జీస్ ఫాల్లింగ్ డౌన్.. ఫాల్లింగ్ డౌన్..ఫాల్లింగ్ డౌన్."

"london bridge is falling down,.. falling down , falling down...."

నేర్పిస్తున్నంతలోనే మా వాడు అచ్చ తెలుగులోకి దిగిపోయాట్ట, భాష్యం చెప్పేయటానికి (స్కూల్లో టీ చర్లకే, అదీ వాళ్ళు అడక్కుండానే), "మాట వినకుండా పరిగెత్తింది లండన్ బ్రిడ్జి. అందుకే కింద పడ్పోయింది"...అంతే క్లాసు మొత్తం TIDE అవాక్కయారా అన్నట్టు నోరెళ్ళబెట్టేసారుట.

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

(2) స్కూల్లో పిల్లల్ని వాన్లో ఆడుకునే ప్లేసుకి తీసుకెళ్ళబోయార్ట ప్రిన్సిపాల్ గారు. ముందు సీట్లో వీడు ఇంకో ముగ్గురు పిల్లలు కూర్చున్నారుట. రోడ్డు మీద బండికి ఎవడో అడ్డంగా పరుగెత్తుకొచ్చేస్తూంటే, సడన్ బ్రేకు వేసి, ఒక్కసారి గయ్య్ మందిట ఆడ్డొచ్చినవాణ్ణి ఆవిడ.

అప్పుడు ఇదిట ఆవిడకీ, మా వాడికీ జరిగిన సంభాషణ.

వీడు :"ఎవరు వాడు"

ఆవిడ: "ఎవరో"

"ఎవరోనా..వాడి పేరేంటి? " వీడి ప్రశ్న.

"నాకు తెలీదు"

"ఎందుకు తెలీదు?",

"నేను అడగలేదు."

"ఎందుకు అడగలేదు"

......

"ఎందుకు అడగలేదు టీచర్"

"వాడెవడొ పిచ్చోడు"

"పిచ్చోడా...."

........

(కాసేపయ్యకా మళ్ళీ వాడే అడిగాట్ట)"పిచ్చోడంటే?....పిచ్చోడంటే ఏంటి?"

.....

(వాడు మళ్ళి అడిగాట్ట)"పిచ్చోడంటే ఏంటి టీచర్?" (మా వాడి నస మొలయ్యింది అంటే ఇక ఆగదు కదా)

.....

"ఆ పిచ్చోడి పేరేంటి టీచర్".This was heights. (ఈ సారి తిక్కరేగినట్టుంది ఆవిడకి).

"నాకు తెలీదు"

"ఎందుకు తెలీదు టీచర్?" (ఒళ్ళు మండినట్టుంది)

"కాసేపు మాట్లాడకుండా కూర్చుంటావా?"

........

కొంచం గాప్ ఇచ్చి అడిగాట్ట,అమాయకంగా. "మాట్లాడకుండా కూర్చుంటే, అప్పుడు తెలుస్తుందా ???"

(ఈసారి నిజంగానే కళ్ళు 'భళ్ళ్'అని పేలాయి కాబోలు. )

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

(3) స్కూల్లో ఆటలకని sand pit, water pit, balls room లాంటివేవో ముందున్న ఖాళీస్థలంలో ఆడిస్తూంటారు. మావాడికి కార్ల పిచ్చి. దాంతో 'రాను. నేను లోపలే ఆడుకుంటా' అన్నాట్ట. ఆయమ్మ అడిగిందిటమీ ఫ్రెండ్స్ అందరూ ఆడుకుంటున్నారు, నువ్వెందుకు రావు అంటే, "సూర్య భగవానుడు స్ట్రా పెట్టి తలలో ఉన్నందంతా తాగెస్తాడు". (సన్ ఫీస్ట్ సాఫ్ట్ డ్రింక్ యాడ్ లో చూపిస్తారు స్ట్రాపెట్టి పిల్లల్లో ఉన్న అంతా తీసేస్తున్నట్టు. ) ఆయమ్మకి పగటి పూటే చుక్కలు కనిపించాయిట.

ఒరోర్నీ దుంపతెగ అన్నట్టుంటాయి వాడి తో ప్రతిదీ ను.